Category: Θέματα

  • Βρύγες ή Φρύγες

  • Η Νάουσα κατοικούνταν από τα αρχαία χρόνια λόγω των πολλών νερών και των πλουσίων αμπελώνων που υπάρχουν στο νότο της περιοχής. Ο Θουκυδίδης αναφέρει ότι κατοικούταν αρχικά από τους Βρύγες ή Φρύγες, τους οποίους έδιωξε ο Κάρανος πολύ πριν γίνει ο κυρίαρχος των Αιγών ή Βοδενών. (Cousinery,τομ.Ι,σ. 71)
  • Στις πεδιάδες της Πελαγονίας ή Παιονίας, όπως τις αποκαλεί ο d’ Anville, κατοικούσαν άλλοτε οι Βρύγοι. (Pouqueville, τόμ. ΙΙΙ, σ. 24)
  • Στα βόρεια συνορεύαν με τους Εορδέτους και τους Πενέστες και μερικώς με τους Ταυλάντιους, ενώ στα ανατολικά η κορυφή του κεντρικού υψώματος με φυσικό τρόπο διαμόρφωνε την οροθετική γραμμή μεταξύ τους και μεταξύ των Πελαγόνων, των Βρυγών και των Ορεστών ή με άλλες λέξεις, μεταξύ της Ιλλυρίας και της Μακεδονίας.(Leake, τόμ.ΙΙΙ, σ. 325 – 6)
  • Φαίνεται από τον Ιουστίνο, οτι ένα κομμάτι της Ημαθίας ήταν υπό την κατοχή των Βρυγών ( οι ίδιοι άνθρωποι με τους Φρύγες της Ασίας.Η αντικατάσταση του γράμματος Β από το Φ είναι Μακεδονικός τύπος), οι οποίοι εκδιώχθηκαν από τους Τημενίδες. Ο Ηρόδοτος, αναφέροντας οτι οι κήποι του Μήδα, ο οποίος ήταν βασιλιάς τους, βρίσκονταν στις υπώρειες του βουνού Βέρμιο (Herodot. l. 8. c. 138) αποκαλύπτει οτι η περιοχή τους ήταν γύρω από τη Βέροια. (Leake, τόμ.ΙΙΙ, σ. 447)

  • Μάχη των Φιλίππων (42 π.Χ.)

  • Ο Οκτάβιος και ο Αντώνιος ως νικητές στη μάχη των Φιλίππων(42 π.Χ.) πραγματοποίησαν την παρέλαση της νίκης στη Θεσσαλονίκη. Σε ανάμνηση αυτής της νίκης ανεγέρθηκε η αψίδα (του θριάμβου Αυγούστου και Αντωνίου). (Cousinery, τομ.Ι, σ.28)

  • Ρωμαϊκές αποικίες στη Μακεδονία

  • Οι Βλάχοι είναι πολυάριθμοι στη Μακεδονία και υπάγονται –όπως οι Έλληνες και οι Βούλγαροι- στο Πατριαρχείο Κων/πολεως. Ο πληθυσμός είναι ρωμαϊκής καταγωγής και προέρχεται από την καταστροφή και διάλυση παλαιότερων πόλεων τις οποίες διάφοροι αυτοκράτορες είχαν μετατρέψει σε αποικίες, εγκαθιστώντας λεγεώνες που έφεραν στην καθημερινή ζωή και διοίκηση το Ρωμαϊκό Πολιτικό Δίκαιο. Οι πόλεις αυτές έπαιρναν τον τίτλο της αποικίας και είχαν δικαίωμα να κόβουν χάλκινο νόμισμα πάνω στο οποίο χάραζαν το όνομα του ηγεμόνα ή άλλων αξιωματούχων. Οι πόλεις αυτές ήταν γνωστές και από την ιστορία τους αλλά και από τα νομίσματά τους. Στη Μακεδονία είναι γνωστές πέντε τέτοιες αποικίες: το Δίον, η Κασσάνδρα, η Πέλλα, οι Φίλιπποι και οι Στόβοι. Τον 6ο αι. λόγω των πολιτικών εξελίξεων οι Βλάχοι εγκαταλείπουν τις εστίες τους και καταφεύγουν στα βουνά που χωρίζουν την Ήπειρο από τη Μακεδονία και τη Θεσσαλία, κυρίως την Πίνδο, αναζητώντας την ελευθερία και την ανεξαρτησία τους. Βλάχοι υπήρχαν και στο Άργος. Κυρίως έμποροι και βοσκοί.(Cousinery, τομ.Ι, σ.16-18)

  • Ρωμαϊκή οδός Αππία

  • Τα χωριά Παζαριά και Απολλωνία ίσως βρίσκονταν πάνω στην αρχαία ρωμαϊκή οδό Αππία την οποία ακολούθησε ο Απόστολος Παύλος στην πορεία του από τους Φιλίππους προς τη Θεσσαλονίκη. (Cousinery,τομ.Ι, σ. 115-116)

  • Αποστάσεις Μακεδονικών Πόλεων

  • Θεσσαλονίκη –Βέροια 14 λεύγες, Βέροια-Σιάτιστα 6 λεύγες, Σιάτιστα-Καστοριά 6 λεύγες, Καστοριά-Φλώρινα 6 λεύγες, Φλώρινα-Μοναστήρι 6 λεύγες, Μοναστήρι-Περλεπές 8 λεύγες. Συνολικά 46 λεύγες.
    Θεσσαλονίκη-Αβρέτ χισάρ 6 λεύγες, Αβρέτ χισάρ-Κουμλί κιοϊ 8 λεύγες, Κουμλί κιοϊ –Γκράντισκα 4 λεύγες, Γκράντισκα –Ντεμίρ καπί -διασχίζοντας τον Εριγώνα- 6 λεύγες, Ντεμίρ καπί-Καβανταρτζίκ 8 λεύγες, Καβανταρτζίκ –Περλεπέ 9 λεύγες. Συνολικά 41 λεύγες.( Cousinery,τομ.Ι,σ. 59)

  • Εμπόριο – Οικονομία Νάουσας

  • Το κρασί της Νάουσας ήταν ονομαστό σε όλη τη Μακεδονία αλλά και σε ολόκληρη την αυτοκρατορία.. Το κατανάλωναν στη Θεσσαλονίκη και στις Σέρρες. Το κρασί πωλούταν σχεδόν στη διπλή τιμή σε σχέση με άλλα κρασιά της περιοχής. (Cousinery,τομ.Ι,σ. 72)
  • Οι κάτοικοι της Νάουσας ασχολούνταν με τη χρυσοχοΐα και το εμπόριο -κυρίως με τη Γερμανία. (Cousinery,τομ.Ι,σ. 72)

  • Εμπόριο – Οικονομία Θεσσαλονίκης

  • Στα περίχωρα της Θεσσαλονίκης άκμαζε η επεξεργασία του μεταξιού. Κυρίως γυναίκες απασχολούνταν στον τομέα αυτό. Το μετάξι χρησιμοποιούνταν για την κατασκευή γυναικείων και ανδρικών ενδυμάτων, τα οποία ήταν περιζήτητα στην Κωνσταντινούπολη-περισσότερο και από τα μεταξωτά της Προύσας καθώς και κουρτινών για την αποφυγή των κουνουπιών. Το μετάξι που επεξεργάζονταν στη Θεσσαλονίκη δεν ήταν μόνο από τη γύρω περιοχή αλλά και από τη Ζαγορά. (Cousinery,τομ.Ι,σ. 50)
  • Πολύ ανθηρή στην πόλη της Θεσσαλονίκης ήταν η επεξεργασία δερμάτων. Τα έσοδα από τα βυρσοδεψεία είχαν παραχωρηθεί στο δεύτερο τάγμα γενιτσάρων. Τα βυρσοδεψεία είχαν εγκατασταθεί στην περιοχή του αρχαίου λιμανιού, η οποία δεν ήταν δυνατό να κατοικηθεί λόγω των ανθυγιεινών συνθηκών και της μόλυνσης. (Cousinery,τομ.Ι,σ. 50)
  • Το κύριο εμπόριο της πόλης, που ευνοείται από την θέση της, αποτελείται κυρίως από τις εξαγωγές καλαμποκιού, μαλλιού, βαμβακιού, καπνού, κηρήθρας και μεταξιού. Τα προϊόντα αυτά προέρχονται από όλη τη Μακεδονία. Ωστόσο, μόνο η μισή έκταση αυτής της πλούσιας περιοχής καλλιεργείται.
    Η Μακεδονία εκτείνεται ανατολικά προς δυτικά σαν ένα πέταλο αλόγου με την ακτογραμμή της να απολήγει στο όρος Παγγαίο. Η ανατολική απόληξη αυτού του αχανούς ημικυκλίου ελέγχεται από την ακρόπολη της Καβάλας και η δυτική από τον Πλαταμώνα και το πέρασμα των Τεμπών. Το βόρειο σύνορο της είναι το όρος Σκόμιο, μια από τις κορυφές του Παγγαίου.
    (Clarke, σσ. 364 – 365)
  • Ως εκ τούτου, το κύριο μέρος των εξαγωγών της Θεσσαλονίκης παράγεται στην πλούσια περιοχή που αγκαλιάζεται από τα άκρα αυτού του ημικυκλίου και το κέντρο της πιθανώς να βρίσκεται στην περιοχή των Σερρών, 15 λεύγες βόρεια της Θεσσαλονίκης. Η πεδιάδα υδροδοτείται από τον ποταμό Στρυμώνα, που πηγάζει από τους πρόποδες του όρους Σκόμιο και χύνεται στον Στρυμονικό κόλπο ή στον κόλπο της Αμφίπολης μετά από μια πορεία 20 λευγών. Σχεδόν όλο το βαμβάκι που εξάγεται από την Θεσσαλονίκη παράγεται σε αυτή την πεδιάδα. Η καλλιέργεια του απασχολεί τους κατοίκους των τριακοσίων χωριών που βρίσκονται στην περιοχή. (Clarke, σ. 365)
  • Ο καπνός, για τον οποίο το έδαφος της Μακεδονίας είναι ιδανικό, ευδοκιμεί στα ανατολικά και τα δυτικά της όχθης του Βαρδάρη και ειδικότερα σε όλη την Βοττιαία, την περιοχή της αρχαίας Πέλλας. Τα Γενιτζέ βρίσκονται τώρα μεταξύ Λουδία και Αξιού. Επίσης υπάρχουν καλλιέργειες καπνού σε όλη την περιοχή βόρεια και ανατολικά της Θεσσαλονίκης μέχρι την Καβάλα. Ωστόσο, τα καπνά των Γενιτσών έχουν την μεγαλύτερη τιμή. Μάλιστα προτιμώνται περισσότερο και από τα διάσημα καπνά της Λατάκιας της Συρίας, κυρίως λόγω του αρώματος τους. Τα καπνά αυτού του είδους έχουν πολύ μικρά φύλλα και σχεδόν όλη η παραγωγή τους στέλνεται στο Σεράι του Σουλτάνου. Ονομάζεται καπνός του Γενιτζέ Καρά Σου και πωλείται πέντε με έξι πιάστρες η οκά, όταν η τιμή των καλών καπνών δεν υπερβαίνει τους 70 παράδες. Επίσης, λέγεται πως, όταν αναμιχθεί με ένα άλλο είδος καπνού που βγαίνει σε γειτονική περιοχή και ονομάζεται Πτίσι, αποπνέει άρωμα βιολέτας. Ως εκ τούτου λοιπόν εκτιμάται δεόντως στα τουρκικά χαρέμια. (Clarke, σσ. 365-366)
  • Η καλύτερη ποιότητα μαλλιού και μεταξιού έρχεται από την Θεσσαλία.
    (Clarke, σ. 366)
  • Οι εισαγωγές της Θεσσαλονίκης προέρχονται κυρίως από την Αγγλία. Τα εισαγόμενα προϊόντα είναι τα υφάσματα, η μουσελίνα, ο κασσίτερος, ο μόλυβδος, ο σίδηρος, διάφορα εργαλεία, ρολόγια, κοσμήματα, γυαλιά, πορσελάνες, γούνες, μπαχάρια, ζάχαρη και καφές Δυτικής Ινδίας. Μάλιστα, ο καφές αυτός πωλείται στην Ανατολή και ιδιαίτερα στη Σμύρνη υπό το όνομα καφές Μόκα. Εκεί μάλιστα μερικές φορές φορτωνόταν στα πλοία και στέλνονταν στην Αγγλία με αυτό το όνομα.
    (Clarke, σσ. 366 – 367)
  • Μια γαλοπούλα κοστίζει μόνο 25 παράδες και μια χήνα 20. Οι πετεινοί είναι τόσο περιφρονημένοι, που και οι πιο φτωχοί με δυσκολία τους καταναλώνουν.
    (Clarke, σ. 368)

  • Νομίσματα της Μακεδονίας

  • Ο περιηγητής ανακάλυψε ο ίδιος ένα σπάνιο νόμισμα στη Θεσσαλονίκη-το οποίο αργότερα μεταφέρθηκε στο αυτοκρατορικό μουσείο της Βιέννης. Ήταν από ασήμι και είχε αρκετά μεγάλες διαστάσεις, γεγονός πολύ σπάνιο για νομίσματα της εποχής του Κωνσταντίνου. Στην πρόσθια όψη του νομίσματος εικονίζεται ο αυτοκράτωρ με περικεφαλαία σε προτομή. Στο δεξί του χέρι κρατά σκήπτρο και ασπίδα και με το αριστερό το χαλινάρι του αλόγου του. Η κεφαλή του αλόγου εικονίζεται δίπλα στον αυτοκράτορα. Στην αντίθετη όψη έχουμε μια παράσταση που ήδη από πολύ καιρό πριν είχε σταματήσει να συναντάται σε νομίσματα. Τέσσερις ιππείς και μερικοί στρατιώτες του πεζικού ακούν τον αυτοκράτορα να μιλά ανεβασμένος σε μια εξέδρα. Μια μικρόσωμη «Δόξα» στέκει πίσω από το κεφάλι του προμηνύοντας τις μελλοντικές επιτυχίες. Δυο πολεμιστές κρατούν από ένα λάβαρο. Λίγο καιρό μετά τη νίκη του επί των Σαρματών ,ο Κωνσταντίνος επάνω στο λάβαρο του τοποθέτησε το μονόγραμμα του Χριστού. Η επιγραφή «salus reipublicae» δηλώνει τη σημασία της νίκης αυτής για τους Μακεδόνες, οι οποίοι είχαν τραγική εμπειρία από την επιδρομή Γαλατών και Γότθων. (Cousinery,τομ.Ι,σ. 31-32)
  • Στην μία όψη του νομίσματος εικονίζεται ένας νέος άνδρας με στρογγυλεμένο πηγούνι που έχει μια τούφα μαλλιών σηκωμένη κάθετα στο μπροστινό μέρος του κεφαλιού ενώ τα μαλλιά του στο πλάι είναι ανακατεμένα. Την ίδια πλευρά διακοσμεί το κέρας του Άμμωνος, ενώ πίσω από την κεφαλή της μορφής υπάρχει η λέξη «Μακεδόνων» και κάτω από αυτήν το γράμμα «Θ», το αρχικό γράμμα της λέξης «Θεσσαλονίκη». Η αντίθετη όψη εικονίζει το όνομα του quaestor Aesilla στα λατινικά και παρουσιάζει δυο ιδιαιτερότητες: οι επιγραφές είναι σε δυο γλώσσες και φέρει το όνομα ενός quaestor παρόλο που είναι από ασήμι. Μια κύστη μυστικιστική και ένα μεγάλο σκήπτρο εμφανίζονται ως σύμβολα μιας θεότητας. Εικονίζονται-επιπλέον-ένα κάθισμα αξιωματούχου και το γράμμα «Q» που περιβάλλουν τα σύμβολα και τονίζουν την εξουσία του quaestor. Όλα αυτά στεφανώνονται από ένα κλαδί δάφνης. Κατά τον Cousinery, το συγκεκριμένο νόμισμα κόπηκε με αφορμή κάποια ειδική περίσταση και πιθανόν να εικονίζει τον Αλέξανδρο. Ωστόσο, η ύπαρξη του ονόματος του quaestor Aesilla μας μεταφέρει τρεις αιώνες μετά τον Αλέξανδρο στη βασιλεία του Καρακάλλα. (Cousinery,τομ.Ι, σ. 227-228)
  • Νόμισμα της εποχής του Αλεξάνδρου. Περισσότερες από είκοσι πόλεις της Μικράς Ασίας μαζί με τα γειτονικά νησιά έκοβαν το ίδιο νόμισμα. Στη μία όψη υπάρχει η μορφή ενός νεαρού ήρωα- δίχως γενειάδα, με μια τούφα μαλλιών κάθετα σηκωμένη- όμοια με την κόμη του Δία, με στρογγυλεμένο πηγούνι και μύτη σχεδόν ίσια αλλά κομψή με μια ελαφριά κοιλότητα στη ρίζα της κάτω από το μέτωπο. Το κεφάλι του ήρωα είναι καλυμμένο με δέρμα λιονταριού και μοιάζει στον Ηρακλή. Ωστόσο, πιστεύεται πως πρόκειται για τον Αλέξανδρο που φέρει τα σύμβολα του Ηρακλή. Στην αντίθετη όψη εικονίζεται ο Δίας καθήμενος με τον αετό στο χέρι ως Ζευς Αετοφόρος.(Cousinery,τομ.Ι, σ. 235-236)
  • Ο Πτολεμαίος Σωτήρ έκοψε ασημένιο νόμισμα σε μεγάλο μέγεθος. Εικονίζεται η κεφαλή ενός νεαρού ήρωα καλυμμένη με δέρμα ελέφαντα, σύμβολο της Αιγύπτου και της Αφρικής ο οποίος φορά διάδημα. Στο πλάι κοντά στο αυτί της μορφής υπάρχει το κέρας του Άμμωνος το ανώτερο μέρος του οποίου κρύβεται κάτω από το δέρμα του ελέφαντα. Στην πίσω όψη βλέπουμε την Αθηνά της Ίτωνας να προτάσσει το δόρυ της. Το νόμισμα κόπηκε με αφορμή την παραλαβή του σώματος του Αλεξάνδρου από τον Πτολεμαίο Σωτήρα στην Αίγυπτο. Αργότερα, το ίδιο νόμισμα κυκλοφόρησε και χάλκινο. (Cousinery,τομ.Ι, σ. 246-247)
  • Στη Λιβύη κυκλοφορούσαν ασημένια νομίσματα με την κεφαλή του Αλεξάνδρου καλυμμένη με δέρμα λιονταριού. (Cousinery,τομ.Ι,σ. 250)
  • Νομίσματα του αυτοκράτορα Μάρκου Ιουλίου Φιλίππου και του υιού του. Νόμισμα του πατρός: κεφαλή στεφανωμένη. Στην αντίθετη όψη εικονίζεται ένα τραπέζι πάνω στο οποίο βρίσκεται ένα δοχείο μέσα από το οποίο βγαίνει ένα φίδι. Σε μια πλευρά υπάρχει ένα αγγείο χωρίς λαβή ενώ στην άλλη πλευρά πέντε μικρά σφαιρίδια. Κάτω από το τραπέζι εικονίζεται άλλο ένα μικρό φιαλίδιο. Στο περιθώριο υπάρχει μια επιγραφή. Νόμισμα του υιού: κεφαλή στεφανωμένη του υιού. Στην αντίθετη όψη εικονίζεται ο ένδοξος Απόλλων όρθιος κρατώντας με το δεξί χέρι ένα φίδι επιδεικνύοντας μία σφαίρα στο νεαρό Φίλιππο που φέρει τα σύμβολα των Καβείρων και κρατά στο δεξί του ώμο ένα σφυρί. Η επιγραφή στο περιθώριο είναι όμοια με αυτή στο νόμισμα του πατρός του. (Cousinery,τομ.Ι, σ. 264)
  • Δεν υπάρχει άλλο μέρος στη Τουρκία που να πωλείται τόσο μεγάλος αριθμός κίβδηλων αρχαίων νομισμάτων. Για παράδειγμα όταν βρίσκονται στην πόλη αρκετοί Άγγλοι περιηγητές, τα αρχαία νομίσματα είναι πολύ φθηνά, ώστε να παραδεχθούμε την πιθανότητα, οι απομιμήσεις των αρχαίων νομισμάτων να κατασκευάζονται για το κέρδος. Μάλιστα, οι περιηγητές πρέπει να προσέχουν κυρίως το ασημένιο τετράδραχμο της Θάσου και της Ηράκλειας Σιντικής που πωλούν οι Εβραίοι της πόλης.
    (Clarke, σ. 361)

  • Αθίγγανοι

  • Στη Μακεδονία βρίσκουμε και πολλούς Αθίγγανους. Αυτοί το καλοκαίρι ζουν σε σκηνές, είναι πλανόδιοι, δουλεύουν το μέταλλο και ασχολούνται με το χορό και τη μουσική. Είναι ικανότατοι στο να παίζουν πολεμικά μουσικά όργανα σε σημείο που δεν υπάρχουν άλλοι μουσικοί παρά μόνο Αθίγγανοι στο στρατό του Σουλτάνου. (Cousinery,τομ.Ι,σ. 20)
  • Ο πληθυσμός της Θεσσαλονίκης υπολογίζεται σε 80.000 αλλά πιθανότατα δεν υπερβαίνει τις 65.000 εκ των οποίων 35.000 είναι Τούρκοι, 15.000 είναι Έλληνες και 13.000 είναι Εβραίοι ενώ οι υπόλοιποι είναι Φράγκοι και Αθίγγανοι.(Leake, τομ. ΙΙΙ, σ.248)
  • Ο πληθυσμός της Γκιουμουρτζίνας αποτελείται απο Ιουδαίους, Μωαμεθανούς, Αρμενίους, Χριστιανούς και Αθίγγανους. (Isambert, σ.14)

  • Ντονμέδες

    • Υπάρχουν στη Θεσσαλονίκη Εβραίοι που ντύνονται σαν Τούρκοι αλλά πιστεύουν στον Ιουδαϊσμό και τους αποκαλούν «ντονμέδες» ή «ψευδο-αποστάτες».Είναι περίπου 500 οικογένειες.( Cousinery,τομ.Ι,σ. 19-20)
    • Άλλη μία κατηγορία γυναικών που διακρινόταν και διέφερε από τις υπόλοιπες στη Θεσσαλονίκη ήταν αυτή των Ντονμέδων. Πριν διακόσια πενήντα χρόνια ένας άνδρας εμφανίστηκε στους Εβραίους και τους είπε ότι είναι ο Μεσσίας. Οι Τούρκοι τότε προσπάθησαν να τον δοκιμάσουν και τον πρόσταξαν να κάνει ένα θαύμα. Αυτό ήταν αδύνατο από τη στιγμή που και ο ίδιος γνώριζε ότι δεν ήταν ο Μεσσίας. Έτσι, εκείνος ο Εβραίος στράφηκε στον ισλαμισμό και καθώς είχε ήδη αποκτήσει μεγάλη επιρροή στους οπαδούς του, τον ακολούθησαν και αυτοί στο Ισλάμ. Όμως, ο Τούρκος περιφρονεί αυτόν που αλλάζει την πίστη του και ως αποτέλεσμα οι Ντονμέδες-παρ’ότι μουσουλμάνοι-δεν είχαν δικαίωμα να συνάπτουν γάμους με άλλους μουσουλμάνους και παρόλο που ήταν Εβραίοι στην καταγωγή κανείς Εβραίος δεν επιδίωκε επαφή μαζί τους. Έτσι οι Ντονμέδες αποτέλεσαν μια ξεχωριστή τάξη. Δεν υπερέβαιναν τις 10.000 και το αρχηγείο τους ήταν στη Θεσσαλονίκη. Εξοστρακισμένοι από Εβραίους και Τούρκους, οι Ντονμέδες -ζώντας στην απομόνωσή τους- είχαν γίνει πολύ έξυπνοι και οξύνοες και ήταν οι πιο ευφυείς επιχειρηματίες. Ήταν από τους πιο πλούσιους μέσα στην πόλη. Επιπλέον, ήταν καλλιεργημένοι με σωστή ανατροφή και απέπνεαν έναν αριστοκρατικό αέρα που δεν μπορούσε κανείς να βρει σε άλλους. Οι γυναίκες είχαν ωχρά και σκεφτικά πρόσωπα με τη φινέτσα του αλάβαστρου. Τα μάτια τους είναι μεγάλα ,μαύρα και ονειροπόλα ενώ οι ίδιες είναι ψηλές ,όμορφες και νωχελικές. Ο τρόπος που συνδυάζουν την αυστηρότητα στο ντύσιμο –που επιβάλλεται από τον ισλαμισμό-με την χαρακτηριστική αγάπη των Ισραηλιτισσών για την κομψότητα είναι πολύ εφευρετικός.Φορούν πάντα μαύρα και το κάλυμμα της κεφαλής τους είναι ένα λεπτό σάλι.Ο τρόπος ραφής και τα στολίδια των ρούχων τους είναι εξαίσια.Το κάλυμμα της κεφαλής το τοποθετούν με γούστο στο κεφάλι τους ενώ αφήνουν τους βραχίονες τους ακάλυπτους.Μαύρες βεντάλιες ανεμίζουν και κρατιούνται ψηλά-όχι πάντα με μεγάλη αυστηρότητα όταν η κυρία είναι όμορφη και το γνωρίζει, κι αυτό είναι γενικά που συμβαίνει-ώστε να κρύβεται το γυναικείο πρόσωπο από τα μάτια των ανδρών.Όλα ,λοιπόν, είναι μαύρα στην αμφίεση των γυναικών των Ντονμέδων αλλά η χάρη και κομψότητα που αποπνέουν τις κάνει να διακρίνονται. (Frazer, σ. 187-188)
    • Το δόγμα των Ντονμέ ιδρύθηκε από κάποιον ονόματι Σαμπετάι Σεβή, ο οποίος πριν από αιώνες εμφανίστηκε στην Αδριανούπολη ως προφήτης διαδίδοντας πως κάνει θαύματα.Η παρουσία του προκάλεσε μεγάλη αίσθηση.Άλλοι από τους ομοθρήσκους του πίστεψαν το νέο προφήτη ενώ άλλοι τον αποκήρυξαν ως απατεώνα. Η αναταραχή πήρε τέτοιες διαστάσεις ,ώστε οι Αρχές αναγκάστηκαν να επιληφθούν της κατάστασης.Ο Σαμπετάι Σεβή κλήθηκε στην Πόλη και ανακρίθηκε από το Σουλτάνο. Ενώπιον της φοβερής παρουσίας του Πατισάχ, ο προφήτης έχασε το θάρρος του και σπεύδοντας να σώσει τον εαυτό του δήλωσε πως η αληθινή του αποστολή ήταν να στρέψει τους Εβραίους στον Ισλαμισμό. Ο Σουλτάνος πήρε τοις μετρητοίς τα λεγόμενά του και τον υποχρέωσε να δώσει ο ίδιος πρώτος το καλό παράδειγμα με το να ασπαστεί τον ισλαμισμό. Τριακόσιες οικογένειες τον ακολούθησαν αλλά το προφητικό του ένστικτο τον προειδοποίησε πως δεν ήταν σώφρον να γυρίσει στην Αδριανούπολη. Αντίθετα, πήγε στη Σμύρνη και έδωσε εντολή στους οπαδούς του να μεταβούν στη Θεσσαλονίκη και εκεί να περιμένουν την επιστροφή του. Ακόμη τον περιμένουν.Λέγεται πως οι απόγονοι εκείνων των προσήλυτων εξακολουθούν να στέλνουν κάθε βράδυ κάποιον στην προκυμαία με ένα φανάρι προκειμένου να οδηγήσει τα βήματα του περιπλανώμενου Εβραίου στην ακτή. Στο μεταξύ το ποίμνιο που είχε εγκαταλειφθεί από τον ποιμένα του έγινε έρμαιο δογματικών διενέξεων οι οποίες οδήγησαν στη δημιουργία τριών ελάσσονων δογμάτων υπό την καθοδήγηση τριών από τους πιο διακεκριμένους μαθητές του προφήτη, καθένας από τους οποίους ήταν πεπεισμένος και κατάφερε να πείσει και άλλους ότι μόνο αυτός ακολουθούσε τη διδασκαλία του δασκάλου του. Η διαίρεση εξακολουθεί να υφίσταται μέχρι σήμερα. (Abbott, σ. 23-24)