Author: sightseers

  • Διοίκηση Χαλκιδικής

    • Διοίκηση Χαλκιδικής: Τα τμήματα αυτά μαζί με τις χερσονήσους Κασσάνδρας και Λογγού αποτελούν το τμήμα της χερσονήσου της Κασσανδρείας και διοικούνται από Καϊμακάμη με έδρα την κωμόπολη Πολυγύρου, όπου εδρεύει ο επίσκοπος Κασσανδρείας. (Σχινάς, τ. ΙΙ, σ. 490)
    • Το βόρειο τμήμα της χερσονήσου εκτός από τις τρεις χερσονήσους δυτικά διαιρείται στα ακόλουθα τμήματα:
      1) Της Καλαμαριάς, τμήμα το οποίο περιλαμβάνει τη βορειοδυτική πλευρά και την ανατολική παραλία του Θερμαϊκού κόλπου.
      2) Τα Χάσικα, τμήμα το οποίο κατέχει το μέσον όπου κατοικεί αμιγώς ελληνικός πληθυσμός.
      3) Τα Μαδεμοχώρια, τα οποία αποτελούνται από εννέα χωριά, αντί δώδεκα που ήταν παλαιότερα, κατέχουν το ανατολικό τμήμα μέχρι τη δυτική παραλία του Στρυμονικού κόλπου.
      4) Το Αρδαμέρι, το οποίο αποτελείται από δεκαέξι χωριά και κατέχει το βορειοδυτικό τμήμα της χερσονήσου.
      5) Το τμήμα της Παζαρίας το οποίο βρίσκεται νότια των λιμνών Κουτσούκ και Μπουγιούκ Μπεσίκ. (Σχινάς, τ. ΙΙ, σ. 490)
  • Μονή Αγίου Διονυσίου (Χαλκιδικής)

    Παλαιό Όνομα :Μονή Αγίου Διονυσίου

     

    [tab name=’Abbot’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Berard’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Boissonas’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Chirol’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Clarke’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Cousinery’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Frazer’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Holland’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Isambert’]

    • Από εκεί (Μονή Αγίου Παύλου) ένα απόκρημνο και δύσβατο μονοπάτι μας φέρνει στη Μονή του Αγίου Διονυσίου. Χτίστηκε από τον Αλέξιο τον Γ’ το 1375. (Isambert,σ.60)

    [/tab]
    [tab name=’Leake’]

    • Χτισμένο το 1380 από τον Αλέξιο Κομνηνό, βασιλιά της Τραπεζούντας, προς τιμή ενός αγίου από την Κορησό, που βρίσκεται κοντά στην Καστοριά. Οι Βοεβόδες της Βλαχίας και οι οικογένειες τους είχαν συνεισφέρει στην ανέγερση του μοναστηριού που είναι πλούσιο σε ιερά λείψανα, όπως τμήμα του τιμίου σταυρού, τα κρανία του Αγ. Ιωάννη του Βαπτιστού και του Αγ. Θωμά, το κάτω σαγόνι του Αγ .Στέφανου και ένα τμήμα από το χέρι του Αγ. Ιωάννη του Χρυσοστόμου.(Leake, τόμ.ΙΙΙ, σ.116)
    • Εφτά μόνο από τα είκοσι μοναστήρια είναι κοινόβια και συγκεκριμένα, του Καρακάλου, της Σιμένου, στην βορειότερη ακτή της Χερσονήσου, και στη νότια ακτή, του Διονυσίου, της Σίμωνος Πέτρας, του Ρουσσικού, του Ξενοφώντος και του Κωνσταμονίτου. (Leake, τόμ. ΙΙΙ, σ.133)

    [/tab]
    [tab name=’Mantegazza’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Pouqueville’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Tozer’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Urquhart’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Walker’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Σχινάς’]

    • Μονή Αγ.Διονυσίου: Κοινοβιακή και παράλιος με 70 μοναχούς από την ελεύθερη και δούλη Ελλάδα και με ηγούμενο από την Ήπειρο. (Σχινάς, τ. ΙΙ, σ. 590)
    • Η μονή Αγ.Διονυσίου που εορτάζει τη μνήμη του Τιμ.Προδρόμου χτίστηκε το 1380, πυρπολήθηκε και ανοικοδομήθηκε από τον Νεάγουλο Βασσαράβα ο οποίος νωρίτερα είχε χτίσει πύργο κοντά στη μονή.Το καθολικό της είναι πολύ παλαιό και εντός των τειχών υπάρχουν εννιά εκκλησίες και τρεις εκτός.Η μονή κείται σε πολύ απότομο, στενό και βραχώδες έδαφος πάνω από την παραλία με αποβάθρα και νεώλκειο.Περιβάλλεται από κήπους κλιμακωτά διαμορφωμένους και προστατεύεται από οχυρό πύργο με τουφεκήθρες.Οι μοναχοί είναι αρειμάνιοι και καλοί και προέρχονται από διάφορα μέρη της Ελλάδας.Στη βιβλιοθήκη της διατηρούνται 588 χειρόγραφα. (Σχινάς, τ. ΙΙ, σ. 681)

    [/tab]
    [end_tabset]

  • Μονή Εσφιγμένου

    Παλαιό Όνομα :Μονή Εσφιγμένου

     

    [tab name=’Abbot’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Berard’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Boissonas’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Chirol’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Clarke’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Cousinery’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Frazer’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Holland’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Isambert’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Leake’]

    • Μισή ώρα από το Χιλαντάρι βρίσκεται η Σιμένου, πιο σωστά Εσφιγμένου, τοποθετημένη κοντά στη θάλασσα, στο στόμιο ενός χειμάρρου σε μια μικρή στενή κοιλάδα, από την οποία πήρε το όνομά της η περιοχή. Το μοναστήρι ιδρύθηκε από τον Θεοδόσιο τον νεότερο και την αδερφή του Πουλχερία. Περίπου ένα μίλι ανατολικά είναι ένας ασφαλής μικρός στενός κολπίσκος και στον λόφο ο οποίος χωρίζει την κοιλάδα της Σιμένου από αυτή του Χιλανταρίου είναι ένας πύργος που βρίσκεται στην άκρη ενός απότομου βράχου πάνω από τη θάλασσα: μερικά τμήματα του τοίχου του λέγεται ότι ακολουθούν την Ελληνική αρχιτεκτονική. Αναφέρεται επίσης ότι υπήρχαν στο παρελθόν πολλά Ελληνιικά ιδρύματα στον Αρσανά του Χιλανδαρίου, που βρίσκεται ένα μίλι κάτω από το μοναστήρι. Έτσι, πολλοί από τους παλαιότερους μοναχούς συμφωνούν σ’αυτό, ότι υπάρχουν δηλαδή λίγες αμφιβολίες για το αν εδώ υπήρχε μία από τις αρχαιότερες πόλεις της Ακτής. (Leake, τομ. ΙΙΙ, σσ. 140-141)

    [/tab]
    [tab name=’Mantegazza’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Pouqueville’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Tozer’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Urquhart’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Walker’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Σχινάς’]

    • Η οδός βαίνουσα ανηφορικά και περνώντας μέσα από μικρό δάσος με κοντόκλαδα και ελαιόδενδρα προσπερνά το κεραμοποιείο της μονής Εσφιγμένου που βρίσκεται κοντά στην ακτή και μετά συνεχίζει ανηφορικά.Έπειτα ο δρόμος συνεχίζει και μετά από πέντε λεπτά φτάνει στη βορειοανατολική παραλία όπου μέσα σε δάσος και στην είσοδο στενής χαράδρας κείται η μονή Εσφιγμένου. (Σχινάς, τ. ΙΙ, σ. 606)
    • Η μονή Εσφιγμένου περικλείεται μέσα σε οχυρό περίβολο που στα πλάγια φυλάσσεται από οχυρούς πύργους και εορτάζει στη μνήμη της Ανάληψης του Σωτήρος.Ιδρύθηκε τον 11ο αι.Υπέστη πολλές επιδρομές από πειρατές, αφανίστηκε και κάηκε το 1533.Ξανακτίστηκε το1634 αλλά δεν ευδοκίμησε εως το 1705 που ανασυστάθηκε από τον παραιτηθέντα μητροπολίτη Μελενίκου, Γρηγόριο.Το 1655 δόθηκε στους μοναχούς η άδεια από τον τσάρο Αλέξιο Μιχαήλοβιτς να συλλέγουν χρήματα από εράνους στη Ρωσσία κάθε πέντε χρόνια ενώ το 1814 αφιερώθηκε στη μονή το κτήμα Φλωρέστι που βρίσκεται στη Μολδαβία.Στα όρια της μονής κείται το παλαιότατο κελί όπου επί μακρόν ασκήθηκε ο Ρώσος Αγ.Αντώνιος Πετέρσκιι.Η βιβλιοθήκη περιλαμβάνει 320 χειρόγραφα. (Σχινάς, τ. ΙΙ, σ. 609)

    [/tab]
    [end_tabset]

  • Αθωνιάδα σχολή

    • Δυτικά της μονής Βατοπεδίου και σε απόσταση μισής ώρας, λίγο πριν τα μέσα του 18ου αι. με την φροντίδα του μοναχού Μελετίου ιδρύθηκε ευρύχωρο αλλά τώρα πια ερειπωμένο οικοδόμημα η Αθωνιάδα σχολή στο μέσο της οποίας κείται ο επίσης ερειπωμένος ναός του Προφ.Ηλία. (Σχινάς, τ. ΙΙ, σ. 628)
  • Πλανά

    Παλαιό Όνομα :Καλύβες Βραστών, Kalives Vraston, Kolibi na Vrasta, Kulube Vrasta, Plana
    Δήμος :Πολυγύρου

     

    [tab name=’Abbot’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Berard’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Boissonas’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Chirol’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Clarke’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Cousinery’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Frazer’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Holland’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Isambert’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Leake’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Mantegazza’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Pouqueville’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Tozer’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Urquhart’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Walker’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Σχινάς’]

    • Από την Ορμύλια ομαλός δρόμος που προσπερνά το νεκροταφείο περνά την κοίτη του ποταμού Ορμυλία ο οποίος στη θέση Αγ.Τριάδα περνά μέσα από αμπελώνες και το φρέαρ Κοσμά μπιάδι, από πρίνους και ελαιόδενδρα (η θέση καλείται Μαλαντρί) και μετά από μισή ώρα φτάνει στη θέση Αραμπαδόστρατα.Από εκεί ξεκινά ανηφορική-στο μεγαλύτερο τμήμα της- οδός που σε μια ώρα οδηγεί μέσα από αμπελώνες στο χωριό Βραστά που κείται ανάμεσα σε ρεματιές και έχει 200 χριστιανικές οικογένειες των οποίων οι κατοικίες χωρίζονται από ρέμα σε δυο συνοικίες με εκκλησία, σχολείο, 5 παντοπωλεία και 2 υδρόμυλους. Από την Αραμπαδόστρατα κατηφορική οδός μέσα από πρίνους και κούμαρα διαβαίνει μικρό ρέμα μετά το οποίο ακολουθεί έτερο ρέμα με νερό και πλατάνια από όπου ξεκινά δύσβατη και στενή ανηφορική οδός μέσα από πρίνους, κούμαρα και αγριελιές που καλείται Γαϊδουρανήφορος και φτάνει στη θέση Πτσιάδα όπου στα αριστερά του δρόμου βρίσκονται μερικές καλύβες που ανήκουν στα Βραστά.Στο σημείο αυτό διασταυρώνεται η οδός από Βραστά προς Μεταγκίτσι.Από τη θέση Πτσιάδα η οδός κινείται κατηφορικά από το όρος Χολομώντα που υψώνεται δυτικά της Λιαρίγκοβης όπου φύονται μουριές και υπάρχουν κήποι και αγροί και συναντά την οδό από Βραστά προς Πλανά.Διαβαίνει την κοίτη του ρέματος και μέσα από δάσος πλατάνων προσπερνά το εκκλησάκι Αγ.Φωτίδα και λίγο αργότερα συναντά την εκκλησία του Αγ.Ιωάννου(εορτάζει στις 29 Αυγούστου) και ακολουθώντας την αριστερή όχθη φτάνει στον συνοικισμό Πλανά που βρίσκεται στις όχθες της ρεματιάς.Εκεί υπάρχουν 30 καλύβες από τα Βραστά και κυρίως από τα Ρεβενίκια όπου και το επίνειο του Αγ.Δημητρίου που απέχει από την περιοχή μάμιση ώρα.(Σχινάς, τ. ΙΙ, σ. 574-576)

    [/tab]
    [end_tabset]

  • Αμπντούλ πασάς

    • Η χερσόνησος της Χαλκιδικής εκτός από την εξ ολοκλήρου καταστροφή των 32 πόλεων της από τον Φίλιππο και τις καταστροφές που υπέστη από τις διάφορες βαρβαρικές επιδρομές, υπέστη και άλλη καταστροφή το 1821, όταν η κωμόπολη του Πολύγυρου μπήκε στην Επανάσταση με επικεφαλής τον Εμμανουήλ Παππά.Αφού έδιωξε τους Τούρκους που υπήρχαν στην περιοχή,τους πολιόρκησε μέσα στα τείχη της Θεσσαλονίκης.Εναντίον των επαναστατών που ήταν σχετικά λίγοι σε αριθμό-2.700 μαζί με άλλους 400 πολεμιστές από τον Όλυμπο-βάδισε ο κατευθυνόμενος προς την Πελοπόννησο Μπαϊράμ πασάς έχοντας συμμάχους τη δειλία και αισχροκέρδεια των Εβραίων, οι οποίοι είχαν αναλάβει το έργο του δήμιου και του πυρπολητή, όπως και στη Νάουσα.Αφού πυρπόλησε τα Βασιλικά και τη Γαλάτιστα, σκότωσε τις γυναίκες και οδήγησε στην αιχμαλωσία τα παιδιά, κινήθηκε εναντίον όσων είχαν καταφύγει στην Κασσάνδρα και είχαν οχυρωθεί στον ισθμό.Επιχείρησε τέσσερις φορές να τους επιτεθεί και μολονότι είχε υπέρτερες δυνάμεις, αναγκάστηκε να υποχωρήσει.Όμως ,ο διάδοχος του Μπαϊράμ πασά, ο Αμπντούλ πασάς, επικεφαλής 20.000 ανδρών στις 30 Οκτωβρίου του 1821 κινήθηκε κατά των επαναστατών στην Κασσάνδρα ,οι οποίοι είχαν εξαντληθεί από τις ασθένειες και από την έλλειψη τροφής και ο αριθμός τους είχε μειωθεί σε 600.Ο πασάς πέρασε τον ισθμό κατέστρεψε τα πάντα και έσφαξε 10.000 γέροντες, γυναίκες και παιδιά.Σώθηκαν μόνο λίγα αγόρια και κορίτσια που τα μετέφερε στα χαρέμια. (Σχινάς, τ. ΙΙ, σ. 496-497)
  • Γενική διοίκηση Αγίου Όρους

    • Όλες οι μονές, οι σκήτες και τα κελιά έχουν την ιδιαίτερη το καθένα τους διοίκηση αλλά τα γενικά συμφέροντα του Αγ.Όρους διοικητικά και δικαστικά διευθύνει συμβούλιο που καλείται σύναξη, εδρεύει στις Καρυές και απαρτίζεται από τους αντιπροσώπους είκοσι μονών του Αγ. Όρους το οποίο ως εφετείο δικάζει τις αποφάσεις των μονών και ως πρωτοδικείο τις διαφορές μεταξύ μονών και των σκητών οι οποίες εφεσιβάλλονται στη Μεγάλη Εκκλησία.Οι αντιπρόσωποι των μονών τάσσονται ως εξής: Μονή Λαύρας, Βατοπεδίου, Ιβήρων, Χιλανδαρίου, Διονυσίου, Κουτλουμουσίου, Παντοκράτορος, Ξηροποτάμου, Ζωγράφου, Δοχειαρίου, Καρακάλου, Φιλοθέου, Σίμωνος πέτρα, Αγ.Παύλου, Σταυρονικήτα, Ξενοφώντος, Γρηγορίου, Εσφιγμένου, Αγ.Παντελεήμονος, Κωνσταμονίτου.Εκτός από το συμβούλιο το οποίο σε διάφορες περιστάσεις και ανάγκες συγκαλείται στις Καρυές από τον πρώτο της επιστασίας, για ένα χρόνο μια τετράδα που απαρτίζεται από αντιπροσώπους των μονών εδρεύει στις Καρυές, οι οποίοι καλούνται επιστάτες και εκτελούν τις αποφάσεις της σύναξης, φροντίζουν για την ευνομία και τάξη στο Όρος και φυλάσσουν την σφραγίδα της κοινότητος που διαιρείται σε τέσσερα μέρη. (Σχινάς, τ. ΙΙ, σ. 597-598)
    • Την αστυνομική, αγροτική και δασονομική εποπτεία έχουν φύλακες που διορίζονται από την επιστασία. Είναι 30 τον αριθμό και ονομάζονται Σερντάρηδες ενώ οι αγροφύλακες και δασοφύλακες Κοροτζήδες.Αυτοί είναι χριστιανοί είτε από τα χωριά της Χαλκιδικής είτε από την Αλβανία, φέρουν φουστανέλα και οπλοφορούν.Από τους πρώτους οι συνοδοί ή αγγελιοφόροι που ακολουθούν τους αντιπροσώπους ή επιστάτες των μονών καλούνται Σεϊμένιδες, αναβαίνουν σε ζώα και φέρουν την αποσκευή(σέια) του ακολουθούμενου ενώ αυτός που ακολουθεί τον πρώτο της επιστασίας λέγεται Πολιτάρχης.Ένας από τους τέσσερις της επιστασίας καλείται Πρώτος ή Πρωτεπιστάτης.Κάθε χρόνο την 1η Ιουνίου ειδικός αντιπρόσωπος της αρχαιότερης μονής,δηλαδή της Αγ.Λαύρας, προσφωνεί τυπικό λόγο προς τον Πρώτο, υπενθυμίζει τα ύψιστα καθήκοντα του και δίνει ράβδο την οποία κρατά ο Πρωτεπιστάτης στις Καρυές, ο οποίος σύμφωνα με τις ανάγκες που προκύπτουν συγκαλεί τη σύναξη και θέτει προς συζήτηση τα διάφορα ζητήματα.Το δικαίωμα του Πρώτου έχουν μόνο οι πέντε πρώτες μονές εκ περιτροπής. (Σχινάς, τ. ΙΙ, σ. 598-599)
    • Όποιος επιθυμεί να εξετάσει τα ζητήματα των μονών πρέπει να εφοδιαστεί με συστατική εγκύκλιο επιστολή προς τις ευαγείς μονές που φέρει τη μεγάλη σφραγίδα της Παναγίας. Τότε ο φέρων την επιστολή οδηγείται σε ειδικό θάλαμο ή στο συνοδικό όχι στο αρχονταρίκι, απολαμβάνει πλήθος τιμών και περιποιήσεων από τους συνοδικούς στα ιδιόρρυθμα και από τους ηγούμενους στα κοινοβιακά μοναστήρια οι οποίοι μένουν κοντά στον φιλοξενούμενο καθ’όλη τη διάρκεια της παραμονής του. (Σχινάς, τ. ΙΙ, σ. 599)
  • Το ιστορικό της νήσου Θάσου

    • Η Θάσος καλούνταν Χρύσα λόγω των μεταλλείων της και Ηερία ή Αερία λόγω του υγρού κλίματος της. Πρώτοι, σύμφωνα με τον Ηρόδοτο, κατοίκησαν οι Φοίνικες που εκμεταλλεύτηκαν τα μεταλλεία, έπειτα δε κατά τον 8ο αι., δηλαδή το 720-717 π.Χ. εγκαταστάθηκαν Έλληνες από την Πάρο που ο αρχηγός τους ακολούθησε το χρησμό του μαντείου των Δελφών και οι οποίοι έγιναν κύριοι και της απέναντι παραλίας μέχρι τις εκβολές Νέστου και Στρυμόνα.Το νησί είναι γνωστό όχι μόνο από τα μεταλλεία τα οποία κατά τον Ηρόδοτο βρίσκονταν στη νοτιοανατολική παραλία απέναντι από τη Σαμοθράκη κοντά στον όρμο Κίναρα αλλά και από τα κατά τα πρώτα έτη του Χριστιανισμού-επί Βεσπασιανού- ονομαστά λατομεία φαιού μαρμάρου τα οποία κείνται στο ακρωτήριο Σταυρός που βρίσκεται βόρεια του όρμου Αλυκής, στον λόφο μεταξύ των όρμων Θυμωνιάς και Αλυκής και του άκρου Ντεμίρ Χαλκά.Εδώ γεννήθηκε ο ζωγράφος Πολύγνωτος και κόπηκαν ωραία κατά τις διάφορες χρονικές περιόδους νομίσματα. (Σχινάς, τ. ΙΙ, σ. 848-849)
    • Η προς Θράκη και Μακεδονία θέση του νησιού, η ανάπτυξη που γνώρισε λόγω των μεταλλείων χρυσού, ο πλούτος και η φυσική ομορφιά του νησιού προκάλεσαν το 463-465 π.Χ. την κατάκτηση του από τους Αθηναίους, έπειτα από τους Λακεδαιμονίους πιθανόν μέχρι το 79 π.Χ. και τέλος των Ρωμαίων, Βυζαντινών, Ενετών, το 1457 από τον Πάπα και πολλούς άλλους.Επί Μωάμεθ Β’ καταλήφθηκε από τον διοικητή της Καλλίπολης Τζαγκάν ενώ το πυκνό δάσος που καλύπτει το νησί -το οποίο δεν υπάρχει σε κανένα άλλο νησί-χρησιμοποιήθηκε ως κρησφύγετο από τους πειρατές.Τα χωριά ήταν απομακρυσμένα από τη θάλασσα και σε αφανή σημεία μέσα στα δάση. Για την προστασία του πληθυσμού είχαν κτιστεί οχυροί πύργοι στα ακρωτήρια Σταυρός, Θυμωνιά, Ντεμίρ Χαλκά, Στα κόκκινα, Αστρίς, Κεφαλά και στο επίνειο του χωριού Βούργαρο που είναι ο μεγαλύτερος όλων. (Σχινάς, τ. ΙΙ, σ. 849-850)
    • Το νησί αυτό παραχωρήθηκε από την Πύλη το 1807 στον Μεχμέτ Αλή της Αιγύπτου.Από το νησί αυτό προμηθεύτηκε ο σημαντικός αυτός άνδρας την ξυλεία για την κατασκευή του στόλου που καταστράφηκε στο Ναβαρίνο. Διοικείται σήμερα από Αιγύπτιο διοικητή ο οποίος εδρεύει από την εποχή της καταστροφής της πειρατείας στο λιμάνι της Παναγίας στο ΒΑ τμήμα του νησιού αλλά τον περισσότερο καιρό διαμένει στην πατρίδα του Μεχμέτ Αλή της Αιγύπτου, την Καβάλα. (Σχινάς, τ. ΙΙ, σ. 850)
  • Μονές

    • Μονές λέγονται μεγάλα ή μικρά οικοδομήματα μέσα σε οχυρό συνήθως περίβολο όπου διαβιούν πολλοί ή λίγοι μοναχοί των οποίων τα ονόματα και τον αριθμό όσων ζουν σε αυτές μπορεί να βρει κανείς στην προσκομιδή. Από τις 20 μονές οι περισσότερες βρίσκονται στην ακτή ή σε μικρή απόσταση από αυτή. Αυτές είναι η μονή Χιλανδαρίου, Φιλοθέου, Καρακάλου, Αγίας Λαύρας, Κουτλουμουσίου, Σίμωνος πέτρα, Ξηροποτάμου, Κωνσταμονίτου και Ζωγράφου. Όλες οι μονές έχουν στην ακτή αποβάθρες και νεώλκεια ή αρσανάδες όπου ανασύρονται τα πλοιάρια των μετοχίων ενώ το κύριο λιμάνι του Όρους είναι αυτό της Δάφνης στα δυτικά. (Σχινάς, τ. ΙΙ, σ. 594-595)
    • Στις κοινοβιακές μονές οι μοναχοί έχουν κοινή τράπεζα στην οποία πότε δεν προσφέρεται κρέας ούτε το Πάσχα και τρεις φορές την εβδομάδα ούτε λάδι.Κατά τη διάρκεια του γεύματος ή του δείπνου ο αναγνώστης της ημέρας αναγιγνώσκει από τον άμβωνα το βίο του εκάστοτε εορτάζοντα αγίου.Οι Μονές διοικούνται από ηγούμενο ο οποίος έχει συνήθως ισόβια θητεία ενώ στην ενθρόνιση του παρίστανται μέλη της ιεράς συνάξεως και συμβούλιο από ηγουμένους που εκλέγεται κάθε χρόνο και αποτελείται από τέσσερα ή πέντε μέλη.Άλλες μονές καλούνται ιδιόρρυθμες. Σε αυτές καθένας από τους μοναχούς ετοιμάζει ξεχωριστά το φαγητό του στο κελί του λαμβάνοντας τα αναγκαία από τη μονή ή αν το επιθυμεί μπορεί να πάρει φαγητό από κοινό καζάνι που ετοιμάζεται για τους εργάτες και τεχνίτες. (Σχινάς, τ. ΙΙ, σ. 595)
    • Οι ιδιόρρυθμες μονές διοικούνται από προϊστάμενους μοναχούς ή ιερομονάχους (ο αριθμός τους διαφέρει ανάλογα με το μέγεθος της μονής) οι οποίοι την πρώτη κάθε έτους εκλέγουν τριμελή επιτροπή.Τα μελή της καλούνται ο Πρώτος, ο Ταμίας και ο Δικαίος.Αυτοί για ένα χρόνο κανονίζουν τα της μονής και σε περίπτωση ανάγκης καλούν σε έκτακτη ιερά σύναξη τους προϊσταμένους οι οποίοι τακτικά μια ή δυο φορές την εβδομάδα συγκεντρώνονται για να συζητήσουν για τη μονή.Οι προϊστάμενοι, οι γέροντες ή οι ηγούμενοι της μονής είναι είτε ιερείς είτε μοναχοί.Αυτοί έχουν υποτακτικό που τους φροντίζει στον οποίο όταν πεθάνουν αφήνουν μέρος της περιουσίας τους.Για να λάβει κανείς τον ανώτερο αυτό τίτλο απαιτείται πολυετής διαμονή στη μονή, παιδεία και πληρωμή ποσού 10 λιρών στη μονή.Οι μοναχοί που ανέρχονται σε τούτο το αξίωμα αποστέλλουν μέσα σε καινούριο μαντήλι στους αδελφούς τους στη μονή και κυρίως στους ανωτέρους τους καφέ, ζάχαρη, λουκούμια και ροσόλι.(Σχινάς, τ. ΙΙ, σ. 595-596)
    • Ο μοναχός που πρόκειται να χρισθεί προϊστάμενος ή γέροντας εισέρχεται στο ναό φορώντας κοντό μανδύα και τοποθετείται στο στασίδι του προϊσταμένου από όπου ακούει τους κατά το τυπικό απευθυνόμενους σε αυτόν συμβουλευτικούς λόγους.Ο χρισθείς κρούοντας ένα μικρό κουδουνάκι κατέρχεται με τους αδελφούς του στο νάρθηκα όπου ντύνεται με τον αρχιερατικό μανδύα, λαμβάνει από τον αρχιερέα ή τον αρχιμανδρίτη μετά από τιμητική προσφώνηση ράβδο και εισέρχεται στον ναό, ανεβαίνει στον αρχιερατικό θρόνο ενώ οι ψάλτες ψάλλουν.Έπειτα βγαίνουν όλοι στον νάρθηκα και ο χρισθείς ανεβαίνει σε ένα στασίδι και όλοι οι αδελφοί του περνούν και του φιλούν το χέρι ενώ ο ίδιος των ιερωμένων ασπάζεται την δεξιά και των μοναχών και γερόντων το μέτωπο.Μετά την τελετή όσοι φέρουν τα κλειδιά των διακονημάτων τα παραδίδουν στον ηγούμενο ως δείγμα παραιτήσεως.Αυτός τους τα ξαναδίδει σα να τους διορίζει εκ νέου.Ο χρισθείς παραμένει στο αξίωμα αυτό για 40 μέρες μετά το πέρας των οποίων επανέρχεται η προτεραία κατάσταση όταν ο χειροτονηθείς με ορισμένη διαδικασία παραιτείται μετά τον εσπερινό. Η ίδια τελετή πραγματοποιείται και για την εκλογή του ηγουμένου μονής με τη διαφορά ότι η ράβδος του παραδίνεται είτε από τον αρχιερέα είτε από αντιπρόσωπο της Λαύρας.(Σχινάς, τ. ΙΙ, σ. 596-597)
    • Όλοι οι μοναχοί ή ιερομόναχοι που διαμένουν στο Άγιο Όρος με εξαίρεση τις ώρες της προσευχής απασχολούνται σε διάφορες εργασίες εκτός από τους γέροντες και όσους δεν μπορούν να εργαστούν.(Σχινάς, τ. ΙΙ, σ. 597)
    • Κάθε μονή εκτός από τα δωμάτια για τους μοναχούς και άλλους αναγκαίους χώρους διατηρεί ξενώνα για την υποδοχή και την ανάπαυση των επισκεπτών που καλείται αρχονταρίκι.Τα πιο σημαντικά είναι του Αγ.Παντελεήμονα ή της ρωσσικής μονής, της σκήτης του Αγ.Ανδρέα και της μονής Βατοπεδίου. Στη μονή Βατοπεδίου, Ιβήρων, Αγ.Παντελεήμονα και τη σκήτη του Αγ.Ανδρέα υπάρχουν και καλά νοσοκομεία. Άξια λόγου είναι και η τέχνη με την οποία ο κωδωνοκρούστης κρούει τις πολλές καμπάνες που βρίσκονται σε κάθε κωδωνοστάσιο. (Σχινάς, τ. ΙΙ, σ. 597)
    • Σε όλες τις μονές όπως και στις σκήτες υπάρχουν πολλές εκκλησίες αλλά η κύρια εκκλησία στις μονές καλείται καθολικό και στις σκήτες κυριακό. (Σχινάς, τ. ΙΙ, σ. 597)
  • Σκήτες

    • Σκήτες λέγονται το άθροισμα των κελιών που κείνται γύρω από μια κοινή εκκλησία που καλείται «Κυριακό».Διοικούνται από μοναχό που ονομάζεται Δίκαιος και εκλέγεται κάθε χρόνο στις 8 Μαΐου παρουσία αντιπροσώπου της κυρίαρχης μονής. Από τις 12 σκήτες που έχουν μορφή κοινοβίου αποτελούν ένα οικοδόμημα σαν μια μονή οι τέσσερις δηλαδή α)Αγ.Ανδρέα ή Σεράϊ της μονής Βατοπεδίου, β)Προφήτη Ηλία της μονής Παντοκράτορος, γ)Ρουμούνικη της μονής Λαύρας και δ)Βογορόδιτσα (παλαιότερα μονή Ξυλουργού) της μονής Παντελεήμονος. Οι υπόλοιπες μονές είναι ιδιόρρυθμες, δηλαδή σε κάθε κελί διαβιούν με τους δικούς τους ιδιαίτερους κανόνες. (Σχινάς, τ. ΙΙ, σ. 594)