Category: Πρόσωπα

  • Ξέρξης

    • Ο Ηρόδοτος στην περιγραφή της πορείας του στρατού του Ξέρξη από την εκβολή του Στρυμώνα στην Άκανθο, δηλώνει, ότι αφού πέρασε την Άργιλο και άφησε τον κόλπο του Ποσιδείου στα αριστερά, διάβηκε την πεδιάδα η οποία ονομάζεται Συλεύς, και μετά αφού πέρασε τα Στάγειρα έφθασε στην Άκανθο.(Leake, τόμ.ΙΙΙ, σ. 168)
    • Το νεότερο όνομα αυτής της περιοχής (πεδιάδα στον όρμο της Ερισσού) είναι Πρόβλακας, προφανώς ο Ρωμαϊκός τύπος της λέξης προαύλαξ, ενώ αναφέρεται στο κανάλι μπροστά από την χερσόνησο του Άθου, η οποία διασχίζει τον ισθμό και είχε ανασκαφεί από τον Ξέρξη. (Leake, τόμ. ΙΙΙ, σ. 143)
    • Το κανάλι (του Ξέρξη) φαίνεται να μην έχει περισσότερο από 60 πόδια βάθος. Καθώς η ιστορία δεν κάνει καμία αναφορά για τα όσα συνέβησαν μετά τα χρόνια του Ξέρξη, τα νερά από τα τριγύρω υψώματα το έχουν γεμίσει με χώμα, με φυσικό τρόπο, με το πέρασμα των χρόνων. Θα έπρεπε ωστόσο, χωρίς περισσότερο κόπο, να ανανεωθεί: και δεν υπάρχει αμφιβολία ότι θα μπορούσε να φανεί χρήσιμο στον διάπλου του Αιγαίου, ο οποίος ως επί το πλείστον καλλιεργούσε τον φόβο των Ελλήνων βαρκάρηδων εξαιτίας της ισχύος και της ακαθόριστης κατεύθυνσης των θαλάσσιων ρευμάτων γύρω από το όρος Άθως, και των θυελλωδών ανέμων και των κυμμάτων της θάλασσας, η γειτνίαση των οποίων με το βουνό είναι γεγονός κατά τη διάρκεια του μισού χρόνο, τα οποία και καθίστανται περισσότερο τρομακτικά εξαιτίας τις έλλειψης λιμένων στον Κόλπο του Ορφανού, έτσι ώστε δεν μπορούσα όσο καιρό ήμουν στην χερσόνησο, και μολονότι προσέφερα μια υψηλή τιμή, να πείσω κανένα βαρκάρη να με μεταφέρει από τη ανατολική πλευρά της χερσονήσου στη δυτική ή ακόμη από τον Ξηροπόταμο στο Βατοπέδι.Ο Ξέρξης άρα, ήταν απόλυτα δικαιολογημένος για τη τμήση αυτού του καναλιού, για την ασφάλεια που παρείχε στο στόλο του και την διευκόλυνση των εργασιών του καθώς και για τα πλεονεκτήματα του εδάφους, τα οποία φαίνεται σαφώς να θέλουν να βάλουν σε πειρασμό ένα τέτοιο εγχείρημα. (Leake, τόμ. ΙΙΙ, σ. 145)
    • Η περίπλους των ακρωτηρίων Άμπελος και Κάνιστρο είναι λιγότερο επικίνδυνη καθώς οι κόλποι τους προσφέρουν μερικά καλά λιμάνια.Και αποτελούσε αντικειμενικό σκοπό του Ξέρξη να συλλέγει δυνάμεις από τις ελληνικές πόλεις σε αυτούς τους κόλπους από τους οποίους περνούσε. Αν υπάρχει κάποια δυσκολία που να προκύπτει από την αφήγηση του Ηροδότου, αυτό είναι στην κατανόηση του πώς η επιχείρηση απαιτούσε τόσο μεγάλο χρονικό διάστημα ίσο με τρία χρόνια, όταν ο βασιλιάς της Περσίας είχε ένα τόσο μεγάλο πλήθος στη διάθεση του, και μεταξύ αυτών Αιγύπτιους και Βαβυλώνιους, οι οποίοι ήταν μάλιστα και συνηθισμένοι στην κατασκευή καναλιών.(Leake, τόμ. ΙΙΙ, σ. 146)
    • Ο Ξέρξης πέρασε από τις περιοχές των Πιερίων(όνομα φύλου της περιοχής).Μια από τις περιοχές αυτές ονομάζεται Φαγρής και η άλλη Περγάμη και βρίσκονται πολύ κοντά στο Παγγαίο όπου υπάρχουν μεταλλεία χρυσού και αργύρου τα οποία εκμεταλλεύονται οι Πιέριοι, οι Οδόμαντες και κυρίως οι Σάτρες. Αργότερα, πέρασε από την Παιονία, τους Δόβηρες και την περιοχή των Παιόπλων που ζούσαν στο Βορρά πάνω στο Παγγαίο κινούμενοι προς τη Δύση μέχρι το Στρυμόνα και την Ηϊώνη. Η περιοχή κοντά στο Παγγαίο ονομάζεται Φυλλίς και εκτείνεται δυτικά μέχρι τον Αγγίτη και στα νότια μέχρι το Στρυμόνα. (Cousinery,τομ.ΙΙ,σ. 25)
    • Ο Ξέρξης διασχίζοντας την περιοχή είχε στα δεξιά του το Παγγαίο και στα αριστερά του τη χώρα των Πιερίων, μέχρι την Ηϊώνη. Αφήνοντας πίσω τον Στρυμόνα, πέρασε τον Αγγίτη και κατέλυσε με τον στρατό του, σύμφωνα με τον Ηρόδοτο, στην περιοχή βόρεια του Παγγαίου. Κατά την άποψη του Cousinery, ο δρόμος που ακολούθησε ο Ξέρξης ήταν ο πιο ενδεδειγμένος, καθώς κατόρθωσε να διασκελίσει το Παγγαίο. (Cousinery, τομ. ΙΙ, σ. 27)
    • Η πεδιάδα του Αίνου δεν είναι η πεδιάδα του Δορίσκου, όπου ο Ξέρξης επιθεώρησε το στρατό του. (Isambert, σ.10 – 11)
    • Η Πράβιστα βρίσκεται στην αντίθετη πλευρά του όρους Παγγαίου και έχει πίσω της τη θάλασσα, στη συμβολή των οδών, όπου η μια βρίσκεται βόρεια και η άλλη μεσημβρινά, και περιβάλλουν το Παγγαίο όρος. Αυτές τις οδούς διήνυσε ο Ξέρξης σύμφωνα με τη μαρτυρία του Ηροδότου.(Isambert, σ.22)
    • Η ίδια αυτή κωμόπολη (Ιερισσός) δείχνει την θέση της αρχαίας Ακάνθου, που ήταν αποικία των Ανδρίων και στην οποία ο Ξέρξης έμεινε πολύ καιρό κατά τη διάρκεια της εκστρατείας του κατά της Ελλάδος. (Isambert, σ.52)
    • Η Πραυλίκα είναι το στενότερο μέρος του όρους Άθω, το οποίο έχει πλάτος 2 χιλιομέτρων και ανέσκαψε ο Ξέρξης για να διαβεί ο στόλος του. Ακόμη και σήμερα δε φαίνεται πως υπάρχουν από τα νότια ίχνη της ανασκαφής που δείχνουν τη γραμμή της διώρυγας.(Isambert, σ.53)

  • Μεχμέτ Αλή

    • Οι Κονιάριδες καλλιεργούν τη δική τους γη και φαίνεται πως είναι οι μοναδικοί Τούρκοι στην Ευρώπη που δεν θεωρούν αθλιότητα την αγροτική εργασία. Όπως στα Ορφανά, καταλαμβάνουν γενικώς περιφέρειες αποτελούμενες από μικρά χωριά, καθένα από τα οποία έχει τη δική του ονομασία πέρα από αυτή της περιφέρειας. Αυτοί οι άνθρωποι, μολονότι είναι όλοι οπλισμένοι, είναι ειρηνικά διακείμενοι, προσκολλημένοι στην ιδιοκτησία γης, και σπάνια αναζητούν την τύχη τους στο δικαστήριο ή υπακούουν στις εκκλήσεις της Πύλης για εξωτερικούς πολέμους. Γι’ αυτό είναι σπάνιο να μάθεις ότι κάποιος από αυτούς κατέλαβε υψηλή θέση, μολονότι ο Μεχμέτ Αλή, ο νυν Πασάς της Αιγύπτου, ο οποίος ανήκε σε μια αγροτική οικογένεια της περιοχής της Καβάλας, αποτελεί μια λαμπρή εξαίρεση. Ο θείος του, που ήταν κυβερνήτης αυτής της πόλης, έπεσε θύμα των δολοπλοκιών των εχθρών του, και ο Μεχμέτ Αλή στερηθείς της υποστήριξης του, αναγκάστηκε να αναζητήσει την τύχη του στην Αίγυπτο, επικεφαλής μιας μικρής ομάδος οπαδών του.(Leake, τόμ.ΙΙΙ, σ.174 – 175)
    • Ενώ ο Μουσά Πασάς βρισκόταν στην Αίγυπτο στάλθηκε από την Πυλη να αντικαταστήσει τον Μεχμέτ Αλή, με την πρόφαση ότι ήταν Μακεδόνας να αντικαταστήσει την διακυβέρνηση της Αιγύπτου με αυτήν της Θεσσαλονίκης.Παρόλα αυτά ο Μεχμέτ Αλή δεν ήταν τόσο εύκολο να αντικατασταθεί.Ο Μουσά Πασάς είχε στηρίξει τις ελπίδες για επιτυχία του εγχειρήματος κυρίως στη φρουρά του Μεχμέτ, οι αρχηγοί της οποίας ήταν φίλοι του, παλιότερα στην υπηρεσία του και απέδιδε την αποτυχία του στον Καπετάνιο Πασά, τον οποίο κατηγούρε ότι είχε δωροδοκηθεί από τον Μεχμέτ Αλή ώστε να καθυστερήσει την προέλαση στο Κάιρο, η οποία είχε συμφωνηθεί από τον Έλφι και άλλους τέσσερις Μαμλούκους μπέηδες, και η οποία εγκαταλείφθηκε λόγω του Νείλου. Οι ουλαμοί του Μουσά είχαν φιλονικήσει με του Μεχμέτ Αλή, αλλά με κανένα όφελος για καμιά από τις δυο πλευρές.Η Πύλη, αφού πείστηκε για την αποτυχία του σχεδίου, διέταξε τον Μουσά να αναλάβει τη διακυβέρνηση της Θεσσαλονίκης και τον Καπετάνιο Πασά να επιστρέψει στην Κωνσταντινούπολη με το στόλο του.Ο Μουσά έφτασε με το στόλο του μέχρι την Κω. Επιβεβαιώνει ότι οι δυνάμεις του Μεχμέτ υπολογίζονται σε 4000 Αλβανούς και 5000 άλλους και ότι είναι ανεπιθύμητος λόγω των επιθέσεων του και επειδή κατέστρεψε το εμπόριο και κανένα προϊόν από την Ερυθρά θάλασσα δεν μπορούσε να περάσει την έρημο, καθώς οι έμποροι φοβούνται την λεηλασία από τον Πασά του Καΐρου.(Leake, τομ.ΙΙΙ, σ.237)
    • Η Καβάλα ήταν η πατρίδα του Μεχμέτ Αλή του περιβόητου πασά της Αιγύπτου, ο οποίος έκανε και μεγάλες διακοσμήσεις σε αυτήν.(Isambert, τόμ.Ι, σ.18)
    • Αιγύπτιος που γεννήθηκε στην Καβάλα και έχτισε τον τουρκικό Μεντρεσέ. (Walker,σ. 6)

  • Κάδμος

  • Περίπου διακόσια σαράντα έξι χρόνια μετά τον Ωγύγη, στα παράλια της Θράκης αποβιβάστηκε ο Κάδμος με την ακολουθία του. (Cousinery, τομ. ΙΙ, σ. 88)

  • Μαυροδήμος Ε.

  • Υπολοχαγός τοποθετημένος στον σιδηροδρομικό σταθμό Ζορμπά. (Σχινάς, σ. 38)

  • Μανουσόπουλος Κ.

  • Ανθυπασπιστής της φρουράς του σιδηροδρομικού σταθμού Ζορμπά. (Σχίνας, σ. 36)

  • Εφέντης Νετζίπ

  • Λοχαγός του οθωμανικού στρατού και διοικητής των ανατολικών παραμεθόριων σταθμών, συμπεριλαμβανομένου και του Καραλί Δερβέν
    (Σχινάς, σ. 36)

  • Μπέης Μοχάμεντ

  • Ο Μοχάμεντ μπέη είχε στην ιδιοκτησία του τους ορυζώνες όπου κατέληγαν τα νερά που έτρεχαν κάτω από την πόλη της Δράμας. (Cousinery, τομ. ΙΙ, σ. 6)

  • Μπέης Σερρών

  • Ο μπέης των Σερρών είχε στην κατοχή του όλα τα εδάφη γύρω από τη λίμνη (Κερκίνη) και μοιραζόταν με τον αγά της Ζίχνης τα έσοδα που προέρχονταν από την εκμετάλλευσή τους. (Cousinery, τομ. ΙΙ, σ. 2-3)

  • Αγάς Ζίχνης

  • Έδρα του αγά είναι η Ζίχνη, η πρωτεύουσα των καντονιών Σερρών και Ζίχνης. Η έγγεια ιδιοκτησία του εκτείνεται από τις πλαγιές του όρους Μπέλες και την πεδιάδα των Φιλίππων, μέχρι το Παγγαίο και το Γενί κιοϊ (Νέο χωριό). Ο αγάς είχε στην κατοχή του όλα τα εδάφη γύρω από τη λίμνη (Κερκίνη) και μοιραζόταν με τον μπέη των Σερρών τα έσοδα που προέρχονταν από την εκμετάλλευσή τους. (Cousinery, τομ. ΙΙ, σ. 2-3)

  • Αγάς Τοσσούν

    • Ο Τοσσούν αγάς έλαβε διαταγή  να ηγηθεί μιας δύναμης πολλών εκατοντάδων ανδρών. Δεν είχε όμως προχωρήσει στις κατάλληλες πολεμικές προετοιμασίες ελπίζοντας ότι με το χρήμα  θα κέρδιζε την εύνοια του βεζίρη. Έλπιζε να βρει έναν άνδρα ισχυρό που θα τον βοηθούσε σε αυτή την περίσταση και τελικά στράφηκε στον μπέη της Δράμας. Ο μπέης λόγω της ασθένειας του έστειλε τον υφιστάμενο του ως βοηθό. Ωστόσο, παρόλο που ο μπέης του είχε υποσχεθεί να του δώσει άνδρες για το στρατό του και να γράψει επιστολή προς το βεζίρη υπερασπιζόμενος τον Τοσσούν αγά, ο βοηθός του  από φθόνο για το καλό όνομα του Τοσσούν αγά και της περιουσίας που είχε στους Φιλίππους αντί να γράψει καλά λόγια  τον κατηγόρησε στο βεζίρη για ανυπακοή και απείθεια στις διαταγές του. Ο Τοσσούν αγάς δίχως να γνωρίζει ότι εξαιτίας του υπασπιστή του μπέη ο βεζίρης εξοργισμένος είχε δώσει εντολή για την εκτέλεση του, αποφάσισε να παρουσιαστεί στο μπέη της Δράμας μόνο με τέσσερις από τους άνδρες της φρουράς του. Ωστόσο, οι στρατιώτες του μπέη γνωρίζοντας το χαρακτήρα του αγά δεν τολμούσαν να τον εκτελέσουν και έτσι τον παρέδωσαν στους άνδρες του σερντάρ (στρατιωτικός αξιωματούχος), οι οποίοι οδήγησαν  τον αγά έξω από την πόλη σε μια ορεινή περιοχή και τον αποκεφάλισαν. Απόγονος του μπέη της Δράμας υπήρξε ο Δράμαλη πασάς, διοικητής του Μοριά ενώ ο Τοσσούν αγάς ήταν ο θείος του Μωχάμετ  Άλη της Αιγύπτου που γεννήθηκε στην Καβάλα. (Cousinery, τομ.ΙΙ, σ. 63 – 65)
  • Ο Τοσσούν αγάς είχε στην ιδιοκτησία του το χωριό Ράστιτσα, κοντά στο ύψωμα του Συμβόλου. (Cousinery, τομ. ΙΙ, σ. 67)