Isambert-Ελλάδα

Όρος Όσσα (Κίσσαβος)
Παλαιό Όνομα : Όσσα

Δήμος :Σήμερα το όρος Όσσα ανήκει, διοικητικά, στο νομό Λαρίσης. Ιστορικά όμως βρίσκεται στα όρια ανάμεσα στη Μακεδονία και τη Θεσσαλία.
[tab name=’Abbot’]
Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
[/tab]
[tab name=’Berard’]
Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
[/tab]
[tab name=’Boissonas’]
Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
[/tab]
[tab name=’Chirol’]
Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
[/tab]
[tab name=’Clarke’]
Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
[/tab]
[tab name=’Cousinery’]
Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
[/tab]
[tab name=’Frazer’]
Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
[/tab]
[tab name=’Holland’]
- Σε αυτή την διαδρομή (κοντά στο Λιτόχωρο), απολαύσαμε τη θέα της Όσσα, και το δυτικό σύνορο των Τεμπών. Στους βορειοανατολικούς πρόποδες του βουνού απλώνονται αρκετές πόλεις και χωριά, μερικά από τα οποία είναι αρκετά μεγάλα και όλα σχεδόν κατοικούνται από Έλληνες. Όλη η έκταση είναι δασώδης, και αρκετή από τη ξυλεία μεταφέρεται στη Θεσσαλονίκη για εξαγωγή. (Holland, σ. 298)
[/tab]
[tab name=’Isambert’]

Από εκείνο το σημείο η ανάβαση που οδηγεί εν τέλει στην κορυφή του Άθωνος, που στέφεται από τον Ιερό Ναό της Μεταμορφώσεως είναι εξόχως δυσχερής μιάς που η εν λόγω οδός δεν είναι προσβάσιμη από τα διάφορα κτήνη. Ωστόσο με την λήξη της ανάβασης η κόπωση του εκάστοτε οδοιπόρου κάμπτεται και εξαφανίζεται μπρος στην ομορφιά του τοπίου που συναντά μόλις σταθεί όρθιος και δεί καλά τι έχει συναντήσει. Πιο συγκεκριμένα η θέα προς βορρά και εξής περιλαμβάνει τα βουνά της Σαμοθράκης και τα κατακερματισμένα από τα καταγάλανα νερά θρακικά παράλια των κόλπων της Κοντέσσας και της Καβάλας. Από τα δυτικά πάλι θέωνται με τα μάτια να κοιτάζουν προς τα κάτω τα δύο ακρωτήρια του Λόγγου και της Κασσάνδρας και στο βάθος το βλέμμα κεντρίζεται από τον Όλυμπο και τις περήφανα ιστάμενες χιονισμένες βουνοκορφές του. Τέλος από τα νότια κυριαρχούν περισσότερο τα παράλια της Θεσσαλίας και τα ψηλά βουνά της Όσσας και του Πηλίου. (Isambert,τόμ.Ι,σ.59)

[/tab]
[tab name=’Leake’]

Στους πρόποδες του βουνού Κίσσαβος ή Όσσα υπάρχει μια πεδιάδα η οποία χωρίζεται από την λιμνοθάλασσα που βρίσκεται στην ίδια περιοχή όπου οι κάτοικοι ασχολούνται με την αλιεία. Στην Όσσα υπάρχει ένα μεγάλο μοναστήρι του Αγίου Δημητρίου και περίπου δύο μίλια πιο μακριά η Καρίτζα, ένα μεγάλο χωριό που βρίσκεται ακριβώς κάτω από την κορυφή της Όσσας, στα νοτιοανατολικά. (Leake, τομ. ΙΙΙ, σ. 401- 402)
Στο τμήμα του βουνού που βρίσκεται μεταξύ των Τεμπών και της Καρίτζας είναι η αρχαία Ομόλη, ένα όνομα που, μερικές φορές, εμφανίζεται να χρησιμοποιείται περίπου ως συνώνυμο με το όνομα Όσσα. (Leake, τομ. ΙΙΙ, σ. 402)
Ο Απολλόδωρος αναφέρει τη σύνδεση ανάμεσα στους βασιλείς των Ηδωνών και στους μύθους των Βάκχων και των Σατύρων. Οι Ορέσκιοι πιθανώς κατοίκησαν τα βουνά πάνω από τον Δραβίσκο, στα οποία βρισκόταν το μαντείο του Βάκχου, ένα επίθετο του οποίου ήταν ορέσκιος.Μεγάλο μέρος από τα ασημένια νομίσματα της Μακεδονίας και της Θράκης ανήκαν σε πόλεις κοντά σε αργυρωρυχεία.Ενδεικτικά αναφέρουμε κάποιες τοποθεσίες στις οποίες βρέθηκαν τέτοιου είδους νομίσματα : Άκανθος, Νεάπολη, Τράγιλος, Όσσα, Βισαλτία, Φίλιπποι.Σε αυτά προστίθενται και τα νομίσματα φέροντα την επιγραφή “Μακεδόνων πρώτης”, τα οποία και κόπηκαν στην Αμφίπολη μετά την ρωμαϊκή κατάκτηση. Επίσης ανιχνεύουμε τα χρυσά νομίσματα του Φιλίππου στην εκτεταμένη εκμετάλλευση των ορυχείων των Κρηνίδων. (Leake, τομ. ΙΙΙ, σ. 214)
Η Ευπορία ονομάστηκε έτσι από τον Πτολεμαίο και συγκαταλέγεται στις πόλεις της Βισαλτίας μαζί με την Όσσα και την Άργιλο και πιθανώς ο ποταμός που συναντά τον Στρυμόνα κάτω από τη γέφυρα του Νεοχωρίου ή της Αμφίπολης είναι η αρχαία Βισαλτία.(Leake, τομ.ΙΙΙ, σ. 228)
Μερικά διάσπαρτα υπολείμματα των Ελληνιστικών χρόνων στα βουνά γύρω από το Σοχό, δείχνουν ότι η τοποθεσία αυτή ήταν μία από τις πόλεις της Βισαλτίας, πιθανότατα η Όσσα και ενισχύουν την πεποίθηση ότι η λέξη αναφέρεται στη μεγαλοπρέπεια της τοποθεσίας και τα νομίσματα της Μακεδονικής Όσσας αποδεικνύουν ότι η πόλη αυτή υπήρξε ιδιαίτερα σημαντική. Λέγεται, ωστόσο, ότι υπήρχε ακόμη μία αρχαία τοποθεσία στο Λαχανά, στη βόρεια κατεύθυνση του δρόμου από τις Σέρρες προς τη Θεσσαλονίκη, η οποία βρίσκεται ομοίως στο λόφο της ίδιας κορυφογραμμής των βουνών. (Leake, τομ. ΙΙΙ, σ. 230-231)
Η Θεσσαλονίκη φέρει τα συνήθη χαρακτηριστικά μιας τουρκικής πόλης : Δεν δίνεται ιδιαίτερη σημασία στην καθαριότητα ή στην άνεση στους δρόμους ενώ το εξωτερικό των σπιτιών είναι σχεδιασμένο , ώστε να υποκρύπτει οποιαδήποτε ένδειξη πλούτου, ούτε μπορεί να διαμορφωθεί ορθή άποψη περί του πληθυσμού του κεντρικού τμήματος της πόλης ακόμα και από μια επίσκεψη στο παζάρι, όπου συγκεντρώνονται πλήθη κατά το μεγαλύτερο μέρος της ημέρας ενώ η υπόλοιπη πόλη είναι σχεδόν άδεια. Τα σπίτια στο χαμηλότερο τμήμα της πόλης είναι αποκομμένα από την εξωτερική θέα λόγω των στενών δρόμων και των ψηλών τοίχων της πόλης, αλλά πιο ψηλά μια μεγαλειώδης θέα απλώνεται : οι έξοχες κορυφογραμμές του Ολύμπου, της Όσσας και του Πηλίου διακρίνονται πάνω από το ακρωτήριο του Καραμπουρνού, μαζί με ένα τμήμα της χερσονήσου της Χαλκιδικής προς τα νότια, ενώ προς τα δυτικά φαίνεται το απέραντο τμήμα που εκτείνεται για πενήντα μίλια προς τη Βέροια και τα Βοδενά.(Leake, τομ.ΙΙΙ, σ. 239-240)
Η τρίτη περιφέρεια περιγράφεται πολύ καθαρά να οριοθετείτε από τη θάλασσα, από τον Αξιό και από τον Πηνειό, σε τρεις μεριές, περιλαμβάνοντας τις πόλεις Πέλλα, Έδεσσα και Βέρροια και να εκτείνεται βόρεια έως το όρος Βόρας, όπου τα όριά του είναι τέτοια ώστε ήταν το μόνο από τις τρεις επαρχίες που δεν ήταν σε επικοινωνία με τους βάρβαρους, οι πλησιέστεροι εκ των οποίων ήταν οι Δάρδανοι. Από εκεί το όρος Βόρας που δεν αναφέρεται από κανέναν άλλο συγγραφέα, εμφανίζεται ως η κορυφή βόρεια των Βοδενών, τώρα ένας από τους κυρίως συνδέσμους με τον Όλυμπο ή την ανατολική αλυσίδα, της οποίας οι υπόλοιπες κορυφές είναι το Βέρμιο, τα Πιέρια, ο Όλυμπος, η Όσσα και το Πήλιο. Αυτή η μεγάλη κορυφογραμμή ήταν σε μια βόρεια κατεύθυνση στη διακλάδωση του Εριγώνα και του Αξιού. Εδώ άρα, τερματίζει η Τρίτη Περιφέρεια και έτσι η Παιονία παρεμβάλλεται ανάμεσα στο βόρειο άκρο της τρίτης περιφέρειας και των Ιλλυρίων. Οι Παίονες στα δυτικά του Αξιού, ήταν εξαίρεση στον κανόνα δοσμένοι στην επέκταση της τρίτης περιφέρειας καθώς εκτείνονταν πάνω από το όρος Βόρας στα βορειοδυτικά. Το τμήμα της Παιονίας διαχωρίστηκε από το υπόλοιπο της χώρας και αποδόθηκε στην Τρίτη Μακεδονία, ενώ το υπόλοιπο τμήμα ανήκει στη Δεύτερη και βρισκόταν χαμηλά στον Εριγώνα κοντά στους Στόβους και αυτή η πόλη είχε οριστεί να είναι ο χώρος της εναπόθεσης του αλατιού, που πουλιόταν στους Δάρδανους, το μονοπώλιο του οποίου είχε δοθεί στην Τρίτη Μακεδονία.(Leake, τομ. ΙΙΙ, σ. 484-485)
Στα νότια της πεδιάδας της Καρυάς και διαχωρισμένη από αυτή μόνο από την κορυφογραμμή του Ολύμπου βρίσκεται η παράλληλη κοιλάδα του Εζερού, περίπου μισή σε μέγεθος από αυτή της Καρυάς και ονομασμένη έτσι από μια λίμνη που καταλαμβάνει το μεγαλύτερο κομμάτι της πεδιάδας. Η λίμνη του Εζερού είναι προφανώς η αρχαία Άσκουρις. Στα ανατολικά αυτής της πεδιάδας υπάρχει και άλλη , όχι πολύ μακριά από τις κορυφές που εσωκλείουν το πέρασμα των Τεμπών στα βόρεια. Η πεδιάδα αυτή χωρίζεται μόνο με την κορυφογραμμή του Ολύμπου από καλλιεργημένη περιοχή γύρω από την πόλη της Ραψάνης ή Ραψιάνης, που έχει θέα στον Πηνειό, και στα νότια εσωκλείεται από το όρος Όσσα και τα Αμπελάκια. Στην κορυφογραμμή στα δυτικά της Ραψάνης είναι τα κατάλοιπα ενός αρχαίου φρουρίου, πιθανώς η Λάπαθος, του οποίου ίσως το όνομα Ραψάνη αποτελεί παραφθορά. Καθώς η κοιλάδα της Καρυάς και τα φαράγγια των ποταμιών του Ελασσονίτικου και του Πλαταμώνα διαμορφώνουν ένα πέρασμα ανάμεσα στον Όλυμπο και στις μικρότερες κορυφές που εκτείνονται στις πεδιάδες της Ελασσόνας , της Λάρισας, και στα Τέμπη, τα βουνά χωρίζονται από την πεδιάδα του Εζερού. Η δυτική πλευρά τους είναι προφανώς το όρος Τίταρος που εφάπτεται στον Όλυμπο, όπως σημειώνει ο Στράβων. Η ανατολική πλευρά φέρει το ίδιο όνομα με το οχυρό της Λαπάθου, που βρίσκεται πάνω από αυτές τις κορυφές. Η απόσταση από την Καρυά στο Εζερό υπολογίζεται σε δυο ώρες και από εκεί στη Ραψάνη τρεις ώρες. Ανάμεσα στην Καρυά και στην Ελασσόνα υπάρχουν δυο άλλα χωριά στο βουνό , η Σκαμνιά, που δεν είναι μακριά, από τη βόρεια πλευρά της πεδιάδας της Καρυάς, απόσταση μιάμιση ώρα από την πόλη, και η Μπολιάνα μια ώρα από τη Σκαμνιά, κοντά στη δυτική άκρη της κοιλάδας της Καρυάς, όπου υπάρχουν κάποια οικιστικά κατάλοιπα αρχαίας πόλης που ονομάζονται Κονίσπολη . Η πόλη αυτή βρίσκεται στην διακλάδωση των υδάτων που ρέουν σε μια πορεία προς την πεδιάδα του Καρυά, και από την άλλη διαμορφώνουν τις πηγές του Ξεριά ή ποταμός της Τσαρίτσενα . Η Κονίσπολη μοιάζει να είναι το Ευδίερο του Λίβιου, δεκαπέντε μίλια από το ρωμαϊκό στρατόπεδο, ανάμεσα στην Άζωρο και την Δολίχη, προς την κατεύθυνση της Άσκουρις και της Λαπάθου. Οι πηγές του κυρίως ποταμού του Τιταρήσιου είναι στην κύρια πτέρυγα του Ολύμπου ανάμεσα στην Σκαμνιά και στον Σελό, και κυρίως σε μια πηγή που βρίσκεται δυο ή τρεις ώρες στα βορειοανατολικά της Ελασσόνας. Αφήνοντας πίσω τα φαράγγια του Ολύμπου προσεγγίζει την Ελασσόνα, από τα βορειοανατολικά, κατευθύνεται νότια μέσα στην πόλη, από εκεί ρέει δυτικά, κοντά στους πρόποδες των λόφων στη βόρεια πλευρά της πεδιάδας, και απολήγει στα δυτικά περάσματα ανάμεσα στους λόφους στην πεδιάδα του Δεμίνικου, όπου συναντάει το Σαραντάπορο, ή ένα μέρος από τα όρη του Λιβαδιού, κοντά στο Αμούρι. (Leake, τομ.ΙΙΙ, σσ. 350-351)
Αφήνουμε την Τσαρίτσανη, συνεχίζουμε να διασχίζουμε την πεδιάδα της Ολοοσσώνας, όχι μακριά από τους πρόποδες του όρους Τίταρος και στη βορειοανατολική γωνία ανεβαίνουμε ένα πέρασμα που λέγεται δερβένι του Μελούνα όπου ο δρόμος διασταυρώνεται με χαμηλή βραχώδη κορυφογραμμή, που συνδέει τον Τίταρο με το όρος του Τυρνάβου, και στο κατέβασμα υπάρχει θέα της πεδιάδας της Πελασγιώτιδας και της εισόδου των Τεμπών και του όρους Όσσα.Πάνω από τον Πηνειό στα δεξιά της Όσσας, φαίνεται η λίμνη Καρατζάρ, η αρχαία Νεσσωνίς. Φτάνουμε στο ύψωμα του Μελούνα και μπαίνουμε στη πεδιάδα του μικρού τουρκικού χωριού του Καραντερέ που ονομάζεται από τους Έλληνες Λιγαρά, στρίβουμε δεξιά και ακολουθώντας το όρος του Τυρνάβου, διασχίζουμε ένα μικρό ρυάκι κάτω από το μάτι ή πηγή που πηγάζει από τους πρόποδες του όρους και σχηματίζει μικρή λίμνη και έλος στα αριστερά της κοιλάδας. Εδώ ένα μεγάλο τουρκικό χωριό, το Καρατζόλι, φαίνεται να διασχίζει την πεδιάδα στην πλευρά του όρους Τίταρος, δυο ή τρία μίλια στα αριστερά μας. Κάποια εμφανή κατάλοιπα των ελληνικών τοίχων δείχνουν ότι είναι θέση μιας πόλης με μεγάλη σημασία. Συνεχίζοντας στα δεξιά κατά μήκος των πρόποδων του όρους Τύρναβος διασχίζουμε άλλο ένα ποτάμι που ρέει από την πηγή στα δεξιά μας , την Κρύα Βρύση, και τελικά, φτάνουμε στην πόλη του Τιρνάβου ή Τουρνάβου, που βρίσκεται στην πεδιάδα αλλά όχι μακριά από το όρος. (Leake, τομ.ΙΙΙ, σσ. 351-352)
Κοντά στην Όσσα συναντάται το μεγάλο μοναστήρι του Αγίου Δημητρίου και περίπου δύο μίλια πέρα από αυτό βρίσκεται η Καρίτζα, ένα μεγάλο χωριό που βρίσκεται ακριβώς κάτω από την κορυφή της Όσσας, στα νοτιοανατολικά.
(Leake, τομ. III, σσ. 401-402)

[/tab]
[tab name=’Mantegazza’]
Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
[/tab]
[tab name=’Pouqueville’]
Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
[/tab]
[tab name=’Tozer’]
Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
[/tab]
[tab name=’Urquhart’]
Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
[/tab]
[tab name=’Walker’]
Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
[/tab]
[tab name=’Σχινάς’]
Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
[/tab]
[end_tabset]

Λιμάνι Αγίου Νικολάου

Παλαιό Όνομα :

Δήμος :

[tab name=’Abbot’]
Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
[/tab]
[tab name=’Berard’]
Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
[/tab]
[tab name=’Boissonas’]
Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
[/tab]
[tab name=’Chirol’]
Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
[/tab]
[tab name=’Clarke’]
Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
[/tab]
[tab name=’Cousinery’]
Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
[/tab]
[tab name=’Frazer’]
Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
[/tab]
[tab name=’Holland’]
Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
[/tab]
[tab name=’Isambert’]

Μόλις εγκαταλείψουμε την Ιερισσό κατευθυνόμαστε προς τα δυτικά. Περνάμε τον κόλπο του Άθωνος(Σιγγιτικός) και περνώντας μέσα από την πόλη των Πυργαδικίων μετά από 8 ώρες φτάνουμε στον λιμενίσκο του Αγίου Νικολάου, που βρίσκεται ανατολικά του ισθμού της χερσονήσου του Λόγγου(Σιθωνίας), που προβάλλει από τα βόρια τα δασώδη της βουνά.
(Isambert,τόμ.Ι,σ. 61)

[/tab]
[tab name=’Leake’]
Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
[/tab]
[tab name=’Mantegazza’]
Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
[/tab]
[tab name=’Pouqueville’]
Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
[/tab]
[tab name=’Tozer’]
Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
[/tab]
[tab name=’Urquhart’]
Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
[/tab]
[tab name=’Walker’]
Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
[/tab]
[tab name=’Σχινάς’]
Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
[/tab]
[end_tabset]

25 Ιουνίου 2013

Πυργαδίκια

Παλαιό Όνομα :Άσσα, Assa, Βεργαδίκι,Birgadilk, Metochi Docheiariou,Metochi Docheiartiko,Metochi Pyrgadikia, Metoh Birgadilk,Metoh Dohijarij, Metoh Pergadiki, Μετόχι Δοχειαρίου, Μετόχι Δοχειαρίτικο, Μετόχι Περγαδίκι(1900), Μετόχι Πυργαδίκια, Περγαδίκια, Περιγαδίκεια, Πηργαδίκια, Πιργαδίκια, Πυργαδίκια(1928), Pergadikia, Pirgadikja, Pyrgadikia

Δήμος :

Μόλις εγκαταλείψουμε την Ιερισσό κατευθυνόμαστε προς τα δυτικά. Περνάμε τον κόλπο του Άθωνος(Σιγγιτικός) και περνώντας μέσα από την πόλη των Πυργαδικίων μετά από 8 ώρες φτάνουμε στον λιμενίσκο του Αγίου Νικολάου, που βρίσκεται ανατολικά του ισθμού της χερσονήσου του Λόγγου(Σιθωνίας).
(Isambert,τόμ.Ι,σ. 61)

25 Ιουνίου 2013

Ποταμός Μίτυς

Παλαιό Όνομα :Ποταμός Μίτυς (Άη – Γιάννης)(

Δήμος :

Αυτό το πιερικό δάσος(αρχαίο δάσος της Πιερίας) ήταν ο προμαχώνας της Μακεδονίας. Στη διάρκεια των αγώνων του Περσέα κατά των Ρωμαίων αποτέλεσε το πεδίο πολλών πολεμικών επιχειρήσεων. Ο Ύπατος Φίλιππος μετά την άλωση του Δίου πραγματοποίησε εκεί επί δυόμιση περίπου ημέρες στρατιωτικές κατοπτεύσεις, διήλθε τον ποταμό Μίτυ και εισήλθε στην πόλη Αγάσσα χωρίς να δώσει καμία μάχη, ενώ ανέστειλε την πορεία του στις όχθες του ποταμού Αλκόδρου λόγω ελλείψεως των αναγκαίων. Αλλά ύστερα η πόλη των Αγασσών, η οποία προσχώρησε στο πλευρό του Περσέα, και η πόλη του Αιγινίου, η οποία επιχείρησε να αντισταθεί στα στρατεύματα του Αιμιλίου Παύλου, μετά τη μάχη της Πύδνας καταστράφηκαν από τον Ύπατο. Ο Heuzey προσπάθησε να ανακαλύψει στην ερημωμένη αυτή χώρα τις κυριότερες τοποθεσίες αυτής της εκστρατείας.
Ο Μίτυς είναι ίσως ο ονομαζόμενος σήμερα Άη – Γιάννης, η πόλη δε Παλαιινές Στενιές ίσως να ανταποκρίνεται προς την πόλη των Αγασσών, όπου και βρίσκονται κομμάτια μαρμάρων.
(Isambert,σ.68 -69)

[tab name=’Leake’]

Από τις τρεις πορείες που πραγματοποίησαν οι Ρωμαίοι πέρα από το Δίον, η πρώτη κατέληξε στον ποταμό Μίτυ, η δεύτερη στις Αγασσές και η τρίτη στην Άσκορδο. Αυτά τα ονόματα δεν αναφέρονται σε καμία αρχαία πηγή, εκτός και αν το τελευταίο συμπίπτει με την Άκερδο , η οποία συναντάται, όχι όμως ως ποταμός, στο Συνοπτικό Οδοιπορικό στο οποίο και τοποθετείται σε απόσταση 12 οδοδεικτών από τη Βέροια στο δρόμο από τη Λάρισα μέσω του Τεμπών και του Δίου, διαδρομή η οποία δεν μπορεί να είναι πολύ διαφορετική από την πορεία του Μάρκιου. (Leake, τομ. ΙΙΙ, σ. 423)
Ο ποταμός ίσως ταυτίζεται με το ποτάμι της Κατερίνης. (Leake, τομ. ΙΙΙ, σ. 424)

25 Ιουνίου 2013

Μαύρος λόγγος

Παλαιό Όνομα :Μαύρος λόγγος

Δήμος :

Από εκεί (Μονή Αγίου Διονυσίου) μπορεί να αναχωρήσει κάποιος ακολουθώντας την κοίτη του ρεύματος, που ανέρχεται ανάμεσα στα δύο δάση που βρίσκονται από τη μία και από την άλλη πλευρά, φτάνοντας μέσα σε διάστημα δύο ωρών στο Χριστόμυλο, το οποίο είναι το υψηλότερο πριονιστήριο του Ολύμπου. Σ’ αυτό το σημείο εγκαταλείπει τα μουλάρια και βαδίζει επί τέσσερις περίπου ώρες σε έναν ατελείωτο λόφο που αποκαλείται Μαύρος λόγγος, εξαιτίας των μεγάλων ελάτων που την καλύπτουν από πάνω εως κάτω. Στην έξοδο δε αυτού του δάσους υπάρχει και το τελευταίο όριο της βλάστησης. Από εκείνο το σημείο και έπειτα το βουνό είναι φαλακρό και πετρώδες. Τότε βρίσκεται στη μέση ενός μεγάλου αμφιθεάτρου, στο οποίο υψώνονται κάθετα μεγάλοι βράχοι, οι οποίοι συνιστούν τον σχηματισμό αυτού του αμφιθεάτρου από τις κατωφέρειες των υψηλότατων κορυφών που βρίσκονται γύρω από τις ψηλές κορυφές. Εδώ δεν υπάρχει βλάστηση, το χιόνι μάλιστα διατηρείται καθ’ όλη τη διάρκεια του χρόνου μέσα στις ρωγμές των βράχων. Στο βάθος του κύκλου υψώνεται στα βόρεια ο Καλόγηρος, μία από τις υψηλότερες κορυφές του Ολύμπου, πάνω στην οποία βρίσκεται σύμφωνα με την παράδοση ο τάφος του Αγίου Διονυσίου.
(Isambert, σ.82)

25 Ιουνίου 2013

Χριστόμυλος

Παλαιό Όνομα :Χριστόμυλος

Δήμος :

Από εκεί (Μονή Αγίου Διονυσίου, Πιερία) μπορεί να αναχωρήσει κάποιος ακολουθώντας την κοίτη του ρεύματος, που ανέρχεται ανάμεσα στα δύο δάση που βρίσκονται από τη μία και από την άλλη πλευρά, φτάνοντας μέσα σε διάστημα δύο ωρών στο Χριστόμυλο, το οποίο είναι το υψηλότερο πριονιστήριο του Ολύμπου. (Isambert, σ.82)

25 Ιουνίου 2013

Παλαιό Όνομα :Μονή Βατοπαιδίου

[tab name=’Abbot’]

Σπήλαιο: Μονή που ανήκει στο Βατοπέδι ένα από τα πιο πλούσια μοναστήρια στο Άγιο Όρος.(Αbbot,σ.144)

[/tab]
[tab name=’Berard’]
Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
[/tab]
[tab name=’Boissonas’]
Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
[/tab]
[tab name=’Chirol’]
Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
[/tab]
[tab name=’Clarke’]
Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
[/tab]
[tab name=’Cousinery’]
Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
[/tab]
[tab name=’Frazer’]
Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
[/tab]
[tab name=’Holland’]
Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
[/tab]
[tab name=’Isambert’]
Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
[/tab]
[tab name=’Leake’]

Από τον Παντοκράτορα συναντάμε μία άλλη κορυφογραμμή, διερχόμενοι συνεχώς διαμέσου δασών για το Βατοπεδινό. Αυτό το μοναστήρι, το οποίο, με τους επιβλητικούς του τοίχους οχυρωμένους με πύργους οι οποίοι είναι εφοδιασμένοι με κανόνια, μοιάζει περισσότερο με φρούριο παρά με μοναστικό σπίτι, τοποθετημένο σε έναν όμορφο χώρο, πάνω σ’ ένα δεσπόζον ύψωμα, το οποίο χωρίζεται από την ακτή και από έναν μικρό όρμο με πλαγιές καλυμμένες από φυτείες από ελιές και πορτοκάλια. Ο όρμος είναι το τελείωμα μιας μικρής κοιλάδας, η οποία κυκλώνεται από απόκρημνα δασώδη υψώματα, και βρέχεται από έναν χείμαρρο. Το Βατοπέδι είναι το μεγαλύτερο σε σχέση με τα άλλα μοναστήρια, εκτός από της Λαύρας που είναι το αρχαιότερο απ’ όλα, και για πρώτη φορά ιδρύθηκε από τον Μεγάλο Κωνσταντίνο. Επεκτάθηκε από τον Αρκάδιο, και αφού καταστράφηκε από τους Σαρακηνούς τον 9ο αιώνα, ανακαινίστηκε από τρεις πολίτες από την Ανδριανούπολη , οι οποίοι είχαν μονάσει εκεί. Αυτοί οι σπουδαίοι ευεργέτες ήταν ο Μανουήλ Κομνηνός, ο Ανδρόνικος Παλαιολόγος και ο Ιωάννης Καντακουζηνός, ο τελευταίος από τους οποίους υπό το όνομα Ιωάσαφ, πέρασε ένα μεγάλο μέρος της ζωής του μετά την απόσυρσή του από τον θρόνο. Κανένα μοναστήρι δεν κατέχει μεγαλύτερες εκτάσεις από φυτείες ελιών, αμπέλια, και ξένα μετόχια, τα καλύτερα από τα οποία είναι αυτά της Μολδαβίας, και κανένα άλλο δεν είναι καλύτερα εφοδιασμένο με τόσα είδη. Το θησαυροφυλάκιο παρ’όλα αυτά είναι τώρα φτωχό, ως συνέπεια της υπόθεσης την οποία το μοναστήρι είχε τελευταία εναντίον της μονής Ζωγράφου, σχετικά με την περιουσία από το μετόχι, και για την οποία υπερίσχυσε, όχι τόσο χάρη στις αποδείξεις από τα αρχαία προνόμια, όσο από τις δαπάνες των 200 κερμάτων στην Κωνσταντινούπολη. Τα συνηθισμένα ετήσια έξοδα του μοναστηριού είναι 200 κέρματα, στα οποία συμπεριλαμβάνονται και όλοι οι δασμοί τους οποίους πληρώνουν στους Τούρκους. Τριακόσιοι μοναχοί συνδέονται με την Εκκλησία, αλλά περισσότεροι από τους μισούς είναι απόντες βρίσκονται είτε σε μετόχια είτε σε αποστολές ελεημοσύνης. Εκτός από αυτούς, υπάρχει ένας σπουδαίος αριθμός από κοσμικούς, τόσο στο μοναστήρι όσο και στα κελιά. Οι υποθέσεις του μοναστηριού κατευθύνονται από 12 ηγούμενους, μεταξύ των οποίων τα σπουδαιότερα αξιώματα είναι του σκευοφύλακα, του επίτροπου, του δίκαιου, ο οποίος έχει την φροντίδα των μαγαζιών και ο γραμματικός. Ένας από τους παλαιότερους κατοίκους, αλλά που δεν έχει καμία αρμοδιότητα στις υποθέσεις, είναι ο επίσκοπος της Μοσχόπολης, του οποίου οι φόβοι για τον Αλή Πασά τον εκδίωξαν από αυτό το μέρος 12 ή 15 χρόνια πριν.(Leake,τόμ.ΙΙΙ,σ.131- 132)
Στο λόφο γειτονικά στο μοναστήρι είναι το σχολείο του Βατοπαιδίου, τώρα άδειο, αλλά για ένα μεγάλο χρονικό διάστημα, υπό τον πολυμαθή Ευγένιο Βούλγαρη, από την Κέρκυρα, είχε αποκτήσει τέτοια φήμη, έτσι ώστε είχε περισσότερους μαθητές σε σχέση με τα κτίρια που μπορούσαν να τους φιλοξενήσουν, αν και περιλάμβανε 170 κελιά για τους μαθητές. (Leake,τόμ.ΙΙΙ,σ.132)
Το Βατοπαίδι έχει σπουδαία φυσικά προνόμια σε σχέση με οποιαδήποτε άλλη τοποθεσία στην βορειότερη ακτή της χερσονήσου, ίσως επειδή καταλαμβάνει την πλευρά όπου βρίσκεται μία από της πόλεις της Ακτής, (Acte), αλλά οι μόνες αρχαιότητες που μπορεί κάποιος να βρει εκεί είναι οι δύο επιτύμβιες επιγραφές στην εκκλησία. Η μία από αυτές είναι αφιερωμένη στην μνήμη της Ηρούς, της κόρης του Πανγκρατίδη , και συζύγου του Αστυκρέον, γιό του Φιλίππου, του οποίου το όνομα ως Αστυκρέον προστέθηκε αργότερα. Η άλλη επιγραφή είναι στην αποθήκη της μονής , που τώρα είναι γεμάτη από λάδι. Ο Γερμανός, γιος του Ηρακλή, όταν ήταν ακόμη στη ζωή, κατασκεύασε τον τάφο του και της συζύγου του Διονυσίας, κόρης του Διονύσου, και δήλωσε ότι αν κάποιος τολμούσε να τον ανοίξει, ή να τοποθετήσει κάποιο άλλο σώμα , θα έπρεπε να πληρώσει πρόστιμο στο δημόσιο ταμείο της τάξεως των 2000 δηναρίων, και το ίδιο ποσό στην πόλη: χρονολογείται στο έτος 351, στο δεύτερο από το μήνα Πανήμου. Από το Βατοπαίδι στο Χιλαντάρι η απόσταση είναι δύο ώρες και τρία τέταρτα: ο δρόμος είναι πετρώδες και με πολλές στροφές, και διανύεις μια διαδρομή με ύψη όχι μακριά από τη θάλασσα.(Leake, τόμ. ΙΙΙ, σ. 139-140)
Το κανάλι φαίνεται να μην έχει περισσότερο από 60 πόδια βάθος. Καθώς η ιστορία δεν κάνει καμία αναφορά για τα όσα συνέβησαν μετά τα χρόνια του Ξέρξη , τα ύδατα από τα υψώματα παρασέρνοντας λάσπη από τα υψώματα επιχωμάτωσαν το κανάλι αποχωρίζοντας το από το έδαφος με το πέρασμα των χρόνων. Θα έπρεπε ωστόσο, χωρίς περισσότερο κόπο, να ανανεωθεί : και δεν υπάρχει αμφιβολία ότι θα μπορούσε να φανεί χρήσιμο στον διάπλου του Αιγαίου, ο οποίος ως επί το πλείστον καλλιεργούσε τον φόβο των Ελλήνων βαρκάρηδων εξαιτίας της ισχύς και της ακαθόριστης κατεύθυνσης των θαλάσσιων ρευμάτων γύρω από το Όρος Άθως, και των θυελλωδών ανέμων και των κυμάτων της θάλασσας, η γειτνίαση των οποίων με το βουνό αποτελεί γεγονός κατά τη διάρκεια του μισού χρόνο, τα οποία και αποδίδονται περισσότερο τρομακτικά εξαιτίας τις έλλειψης λιμανιών στον Κόλπο του Ορφανού, έτσι ώστε δεν μπορούσα όσο καιρό ήμουν στην χερσόνησο, και μολονότι προσέφερα μια υψηλή τιμή, να πείσω κανένα βαρκάρη να με μεταφέρει από τη ανατολική πλευρά της χερσονήσου στη δυτική ή ακόμη από τον Ξηροπόταμο στο Βατοπαίδι. Ο Ξέρξης άρα, ήταν απόλυτα δικαιολογημένος για τη τμήση αυτού του καναλιού, για την ασφάλεια που παρείχε στο στόλο του και την διευκόλυνση των εργασιών του καθώς και για τα πλεονεκτήματα του εδάφους, τα οποία φαίνεται σαφώς να θέλουν να βάλουν σε πειρασμό ένα τέτοιο εγχείρημα. ( Leake, τόμ. ΙΙΙ, σ. 145)
Ωστόσο, καθώς όλοι συμφωνούν στο να προβάλλουν το Δίον ως την κοντινότερη πόλη στον ισθμό, άποψη με την οποία και ο Στράβων συμφωνεί απαριθμώντας έτσι τις πόλεις της Ακτής- Δίον,Κλεωναί,Θύσσος,Ολόφυξος,Ακρόθωοι, είναι πολύ πιθανό ότι το Δίον δεν ήταν ούτε στη βορεινή ούτε στη νότια πλευρά της χερσονήσου αλλά στη δυτική ή στον κόλπο της Ακάνθου. Σε αυτή την περίπτωση, αν γίνει αποδεκτό ότι το Βατοπαίδι και ο Αρσανάς του Χιλανδαρίου αποτελούσαν αρχαίες τοποθεσίες, θα ακολουθήσει, αν εμπιστευτούμε τη διάταξη της ονομασίας του Σκύλακα, η οποία προς το παρών δεν είναι αντίθετη προς τη μαρτυρία των ιστορικών ή του Στράβωνος, εφόσον όλοι παραλείπουν τη Χαραδρία, ότι η τελευταία τοποθεσία είναι η Ολόφυξος και αυτή του Βατοπεδίου είναι η θέση της Χαραδρίας. Όσον αφορά το Θύσσο και τη Κλεωναί, το ένα από αυτά εμφανίζεται να είχε καταλάβει κάποια τοποθεσία κοντά στη Ζωγράφου, ή στο Δοχειάρι και το άλλο στο Ξηροποτάμι. Είναι αδύνατον όμως, να φτάσουμε σε ένα συγκεκριμένο συμπέρασμα, εκτός και αν θεωρήσουμε τον περίπλου του Σκύλακα ως τη πιο αξιόπιστη πηγή σε σχέση με τις άλλες. Ο Ηρόδοτος και ο Στράβωνας φαίνεται να τοποθετούν τη Κλεωναί στην δυτικότερη τοποθεσία, ενώ ο Θουκυδίδης που συμφωνεί με τον Σκύλακα, δίνει αυτή τη τοποθεσία στο Θύσσο. Σε αυτή την περίπτωση το Ξηροποτάμι καταλαμβάνει τη τοποθεσία της Κλεωναί και ο Θύσσος βρίσκεται κοντά στο Δοχειάρι ή στη Ζωγράφου. Η ανακάλυψη κάποιας επιγραφής, θα συντελούσε σημαντικά στο να διασαφηνιστεί το ερώτημα σχετικά με τις αρχαίες τοποθεσίες της Ακτής.
( Leake, τομ.ΙΙΙ, σ. 150-152 )
Δυόμιση ώρες μετά τη Μονή Εσφιγμένου βρίσκεται η Μονή Βατοπαιδίου, η οποία και είναι μία από τις σημαντικότερες του Όρους. Ο Ιερός Ναός που βρίσκεται σ’ αυτήν είναι ο Ναός του Ευαγγελισμού της Θεοτόκου. Πολύ κοντά στην τοποθεσία της σημερινής Μονής βρίσκονται τα ερείπια της άλλοτε ανθούσας σχολής του Ευγενίου του Βουλγάρεως. Από το Βατοπαίδι η ματαβάση προς τις Καρυές γίνεται απ’ αυθείας, αφήνοντας πίσω τις δύο μικρές Μονές του Παντοκράτορος και του Σταυρονικήτα. (Isambert,τόμ.Ι,σ.56 – 57)
Ο δρόμος από τη Σάνη στην Ιερισσό ακολουθεί μέχρι τέλους το ρυάκι,το οποίο συνδέει το κανάλι του Ξέρξη με μια ανοιχτή έκταση με λόφους, ο οποίος περνώντας από τον ένα κόλπο στον άλλο, χωρίζει κατά συνέπεια το λιβάδι του Πρόβλακα από τον κάμπο της Ιερισσού, καταλήγοντας στη βορειότερη ακτή σ’ ένα ακρωτήρι το οποίο εκτείνεται στη μέση της διαδρομής μεταξύ της Ιερισσού και του Βατοπεδινού μετοχίου, αποκλείοντας τη δυνατότητα της θέας από τη μια κοιλάδα στην άλλη. Στο άνοιγμα της κορυφογραμμής βρίσκεται ένα άλλο μετόχι, το οποίο ανήκει σ’ ένα από τα μοναστήρια του Αγίου Όρους και μισό μίλι πέρα από αυτό, σε ένα ύψωμα που συνορεύει με την κορυφογραμμή, βρίσκεται η Ιερισσός που αποτελείται από 150 διασκορπισμένα σπίτια, τα οποία κατοικούνται εξ’ολοκλήρου από Έλληνες και από τα οποία εκείνα που είναι πιο κοντά στη θάλασσα είναι περίπου ένα τέταρτο του μιλίου απόσταση από αυτό και μισή ώρα από το Βατοπεδινό μετόχι.( Leake, τομ. ΙΙΙ, σ. 147)

Μονή Βατοπεδίου: Ιδιόρρυθμος και παράλιος μονή με 210 μοναχούς και από την ελεύθερη και από τη δούλη Ελλάδα από τους οποίους 15-20 είναι Σλάβοι.Βρίσκεται εκεί όπου άλλοτε υπήρχε η πόλη Χαράδριαι. Σκήτη Αγ. Δημητρίου: Ιδιόρρυθμος και μεσόγειος.Απαρτίζεται από 35 κελιά και απέχει μισή ώρα από το Βατοπέδι από το οποίο χωρίζεται από δάσος και ρεματιά.
Σκήτη Αγ.Ανδρέα (Σεράϊ): Κοινοβιακή και μεσόγειος με 800 Ρώσσους μοναχούς.Βρίσκεται κοντά στις Καρεές μέσα σε περίβολο και φαίνεται μεγάλη και πλούσια μονή. (Σχινάς, τ. ΙΙ, σ. 585-586)
Η Μονή Βατοπεδίου κείται σε απόσταση πέντε λεπτών της ώρας από όρμο της ΒΑ παραλίας της χερσονήσου του Αγ.Όρους στην κορυφή της αριστερής όχθης σε κατερχόμενη χαράδρα σε περιοχή της άλλοτε μονής Καλέτζου εκεί όπου στην αρχαιότητα υπήρχε η πόλη Χαράδριαι.Κοντά στην παραλία και σε μια απόσταση με ελιές και καστανιές που περιλαμβάνεται μεταξύ παραλίας και μονής σχηματίζει ένα είδος οχυρού ακανόνιστου σχήματος όπως όλες σχεδόν οι μόνες του Αγ.Όρους.Στον περίβολο της μονής υπάρχουν μεγάλα παράθυρα που καλύπτονται με ημικυκλικούς θόλους και προεξέχοντα οικοδομήματα άλλα από ξύλο και άλλα από λιθοδομή.Υπάρχουν λίθινες αποβάθρες εκ των οποίων η κύρια κείται μεταξύ παλιού και μέγα αρσανά και φέρει στην παρακείμενη της παραλίας βρύση που καλείται αγίασμα που καλύπτεται με θόλο και φέρει κλίμακα τεσσάρων βαθμίδων.Ο μέγας αρσανάς αποτελεί διώροφο οικοδόμημα, το οποίο στο ισόγειο παρέχει ικανό χώρο για την ανάσυρση των καϊκιών της μονής με όλο τον εξοπλισμό τους και διάφορες λέμβους και στον πάνω όροφο το ένα μέρος χρησιμεύει ως προσωρινή αποθήκη των δημητριακών που φθάνουν από τα διάφορα μετόχια (το λάδι μεταφέρεται απ’ευθείας από τη μονή) και το δεύτερο έχει δωμάτια ευπρεπισμένα και χρησιμεύει ως ξενοδοχείο για τους ξένους που φθάνουν τη νύχτα και του οποίου οι τρεις διαδοχικές πόρτες κλείνουν σε ορισμένη ώρα.Τους ξένους υποδέχεται ένας διανυκτερεύων μοναχός που καλείται αρσανάρης και αναγγέλει κρούοντας ένα εξωτερικό κουδούνι την άφιξη των ξένων, τους περιποιείται ανάλογα με τη θέση τους και τους προσφέρει τροφή που κατεβαίνει από τη μονή με σχοίνι. (Σχινάς, τ. ΙΙ, σ. 620-623)
Κοντά στη μονή κείται βόρεια του προηγούμενου αρσανά άλλος ένας.Αποτελεί ισόγειο οίκημα που χρησιμεύει ως αποθήκη.Ακόμη υπάρχει ο ισόγειος και αποτελούμενος από τέσσερα δωμάτια αρσανάς του Αγαπίου, ο διώροφος αρσανάς Αντώνιου του λογιωτάτου που έχει στο μέσο θέση για ανάσυρση πλοίου, ο ισόγειος και μικρός αρσανάς του διακόνου Δανιήλ, ο όμοιος του Γρηγορίου του Ψάλτου, ο επίσης όμοιος του προηγουμένου Γαβριήλ Μαυλίνα, υδρόμυλος με δυο μυλόπετρες ενώ μέσα στον ελαιώνα και δεξιά της μονής υπάρχει οίκημα που χρησιμεύει ως κατοικία για τους 12 υλοτόμους της μονής(οι οποίοι καλούνται Βουρδουναρέοι) ως και σταύλος με 150 αρσενικούς ημιόνους. (Σχινάς, τ. ΙΙ, σ. 623-624)
Επιπλέον κοντά στη μονή υπάρχει οικοδόμημα-κιόσκι θολωτό και ζωγραφισμένο που στηρίζεται σε μαρμάρινες κολόνες με γυάλινα παράθυρα που βρίσκεται στο δρόμο για τη μονή και έναντι της εισόδου. Το καλοκαίρι διημερεύουν στο κιόσκι οι ηγούμενοι και οι προϊστάμενοι ενώ το χειμώνα αναπαύονται οι διερχόμενοι φτωχοί.Στο μέσον του δάσους που υπάρχει κοντά στη μονή λειτουργούν τα σιδηρουργεία της. (Σχινάς, τ. ΙΙ, σ. 624)
Η μονή εορτάζει τον Ευαγγελισμό της Θεοτόκου, κτίστηκε μετά τη μονή Λαύρας από τον Αθανάσιο, Νικόλαο και Αντώνιο-πλουσίων από την Αδριανούπολη- με την προτροπή του Αγ.Αθανασίου και καλλωπίστηκε από τους αυτοκράτορες Μανουήλ Κομνηνό, Ανδρόνικο Παλαιολόγο και Ιωάννη Καντακουζηνό ο οποίος έγινε μοναχός με το όνομα Ιωάσαφ.Οι Ρώσσοι Αυτοκράτορες Θεόδωρος Ιωάννοβιτς(1588), Μιχαήλ Θεοδώροβιτς(1626) και Ιωάννης Ε’(1688) έδωσαν στους Βατοπεδινούς την άδεια να συλλέγουν ελεημοσύνη από τη Ρωσσία κάθε τέσσερα χρόνια υπέρ της μονής. (Σχινάς, τ. ΙΙ, σ. 624)
Ονομάστηκε μονή Βατοπεδίου διότι ο βασιλόπαις Αρκάδιος σώθηκε ως εκ θαύματος από βάτο πέφτοντας στη θάλασσα κοντά στο νησί της Ίμβρου γυρίζοντας από τη Ρώμη όπου συνόδευσε τον αδελφό του Ωνόριο, την αδελφή του Πλακιδία και τον γαμπρό του Κων/νο.Για το λόγο αυτό ο πατέρας του Θεοδόσιος προσέφερε πολλά στη μονή η οποία από τη βάτο και το παιδί κλήθηκε Βατοπέδι. (Σχινάς, τ. ΙΙ, σ. 624)
Στο μέσον του περιβόλου της μονής στον οποίο μπορεί να εισέλθει κανείς μέσα από τρεις στέρεες πόρτες έχει κτιστεί ναός που έχει αφιερωθεί στη Μεταμόρφωση του Σωτήρος ο οποίος έχει σχήμα σταυρού σκεπάζεται από τέσσερις σφαιρικούς θόλους των οποίων η εσωτερική επιφάνεια καλύπτεται από μωσαϊκά μεγάλης αξίας τα οποία όμως υπέστησαν μεγάλη καταστροφή από πυρκαγιές από Άραβες που επέδραμαν το 1362 και Σαρακηνούς οι οποίοι λεηλάτησαν τη μονή αλλά και από φανατικούς μουσουλμάνους κατά την αρχή της Ελληνικής Επαναστάσεως. Το δάπεδο του ναού καλύπτεται από μάρμαρο και μωσαϊκό ενώ το ιερό περιβάλλεται από παλαιές εικόνες και από στήλες από πορφυρίτη σε ύψος 6 μέτρων και διαμέτρου 0,65 μ.οι οποίες μεταφέρθηκαν από τη Ρώμη με εντολή του αυτοκράτορος Θεοδοσίου. Στα δεξιά του ναού υπάρχει παρεκκλήσι του Αγ. Νικολάου και στα αριστερά παρεκκλήσι του Αγ.Δημητρίου.Εντός μαρμάρινης λάρνακος κείμενης μέσα στο ναό στα δεξιά της εισόδου φυλάσσονται τα οστά των αυτοκρατόρων Θεοδοσίου, Ανδρονίκου και Αρκαδίου και της αυτοκράτειρας Πουλχερίας.Όλα τα σκεύη του ναού λόγω του πλούτου και της τέχνης τους δηλώνουν τους μεγάλους δωρητές και προστάτες της μονής από την εποχή των αυτοκρατόρων μέχρι σήμερα.(Σχινάς, τ. ΙΙ, σ. 624-627)
Σε αμυντικό οχυρό και σε πύργο κοντά στο ναό βρίσκεται το κωδωνοστάσιο και πάνω από αυτό το ρολόι. Στο βάθος της αυλής της μονής υπάρχουν τα εξαρτήματα της, δηλαδή, οι αποθήκες, τα μαγαζιά και εντός ευρύχωρου εστιατορίου σώζονται τράπεζες από λευκό μάρμαρο από την εποχή του Θεοδοσίου Α’.Σε προεξοχή του περιβόλου και στην είσοδο της αυλής της μονής χτίστηκε νοσοκομείο με φαρμακείο και εκκλησία αφιερωμένη στον Αγ.Παντελεήμονα.Ενώ ένα οικοδόμημα πιο ψηλό από τα άλλα βρίσκεται στη νοτιοανατολική γωνία όπου κείται και οχυρός πύργος που χωρίζεται από την υπόλοιπη μονή με περιαιρετή γέφυρα και χρησιμεύει ως καταφύγιο των μοναχών.Στο υπόγειο της οικοδομής φυλάσσονται τα κειμήλια της μονής.Αξιόλογο είναι ένα δισκοπότηρο από μονόλιθο μαλαχίτη αρχαϊκής τέχνης που το δώρησε η αυτοκράτειρα Σοφία και είναι διακοσμημένο με χρυσό και πολύτιμους λίθους.Επάνω του έχει χαραχθεί το εξής απόσπασμα: «Πίετε εξ αυτού πάντες∙τούτο εστί το αίμα μου, το της καινής διαθήκης,το υπερ υμών και πολλών εκχυνόμενον εις άφεσιν αμαρτιών».Στη μονή σε ευρύχωρη βιβλιοθήκη διατηρούνται μεγάλος αριθμός και μεγάλης αξίας χειρόγραφα από τα οποία όχι λίγα με αισχρό τρόπο αφαιρέθηκαν από τους Ευρωπαίους, καθώς ορισμένα δημοσιεύθηκαν από κάποιον Άγγλο το 1851.Τα χειρόγραφα διαρπάγησαν το 1822 από τους Τούρκους και πουλήθηκαν για 4 γρόσια την οκά αλλά ευτυχώς οι μοναχοί μπόρεσαν να αγοράσουν τα περισσότερα και τώρα η μονή έχει περίπου χίλια αρχαία χειρόγραφα όπως και περγαμηνή με τον περιώνυμο κώδικα της γεωγραφίας του αρχαίου Πτολεμαίου. (Σχινάς, τ. ΙΙ, σ. 627-628)
Εκεί υπάρχει ναΐσκος από ξηρότοιχο που τιμάται στο όνομα της Μεταμορφώσεως με εικόνες σε ανάγλυφο χαλκό διότι όσες είναι ζωγραφισμένες σε ξύλο δεν αντέχουν στις αλλαγές του καιρού.Ο ναός ανήκει στη μονή Λαύρας όπου στις 6 Αυγούστου κάθε χρόνου τελείται λειτουργία.Κοντά στο εκκλησάκι υπάρχει υπόστεγο που χρησιμεύει ως καταφύγιο των διαβατών από απρόοπτη καταιγίδα και δεξαμενη –ξερή το μεγαλύτερο μέρος του χρόνου.Από την ψηλή αυτή κορυφή τίποτα δεν εμποδίζει τη θέα της γύρω περιοχής καθώς η όραση βαίνει στο άπειρο,ωραίο και μεγαλοπρεπές.Η κορυφή αυτή έχει ύψος 1935μ. και αποτελεί έναν βραχώδη κώνο,οι πλαγιές είναι απότομες και σχεδόν κατακόρυφες-κυρίως δε στη βόρεια πλευρά του βουνού -ενώ η άνοδος στην κορυφή γίνεται μόνο από τη νότια πλευρά.Από το σημείο αυτό θεάται όλη η χερσόνησος του Όρους με τα ακρωτήρια και τους όρμους της.Στην ανατολική πλευρά διακρίνονται οι- μέσα σε δάσος κείμενες- μονές Φιλοθέου και Καρακάλλου, η Ιβήρων, Σταυρονικήτα και Παντοκράτορος.Οι μονές Λαύρας και Βατοπεδίου δεν είναι ορατές καθώς η πρώτη βρίσκεται πίσω από μικρό βουνό, η δε άλλη σε ακρωτήριο.Στη ράχη της χερσονήσου οράται η μονή Κουτλουμουσίου, οι Καρυές και η σκήτη Αγ.Ανδρέα ή Σεράϊ και ο ισθμός της χερσονήσου Πρόβλακας από όπου βαθμηδόν ανελίσσεται το όρος Άθως.Η όψη της δυτικής παραλίας είναι ακόμη ωραιότερη λόγω του ποικίλου και του απότομου εδάφους της και των μονών Αγ.Παύλου, Αγ.Διονυσίου, Γρηγορίου, Σίμωνος Πέτρα, που κείται πάνω σε βράχο που μοιάζει απροσπέλαστος, Ξηροποτάμου, Αγ.Παντελεήμονος -της οποίας τα λευκά κτίρια φαίνονται σαν να επιπλέουν- ενώ οι ισομεγέθεις της χερσονήσου του Όρους χερσόνησοι Λογγού και Κασσάνδρας, ο Θερμαίος κόλπος, τα Πιέρια όρη, ο Όλυμπος, η Όσσα, το Πήλιον και προς τα ανατολικά η Θάσος στις εκβολές του Νέστου, η απόκρημνη Σαμοθράκη που μοιάζει να συναγωνίζεταυ το ύψος του γηραιού Άθω και τα νησιά Ίμβρος και Τένεδος συμπληρώνουν το υπέροχο τοπίο της περιοχής.(Σχινάς, τ. ΙΙ, σ. 669-671)
Σκήτη Αγ.Ανδρέα Η σκήτη εξαρτάται από τη μονή Βατοπεδίου, κείται στη θέση της μονής Ξέστου όπου κατά την παράδοση στα μέσα του 17ου αι. υπήρχε κελί μεγάλο και ευρύχωρο που από το μέγεθός του κλήθηκε Σεράϊ και ανηγέρθη από τον πατριάρχη Θεσσαλονίκης Αθανάσιο Πατελλάριο.Το κελί αυτό όπως και τον μικρό ναό του Αγ.Αντωνίου καλλώπησε το 1734 ο πατριάρχης Σεραφείμ Α’ από την Ακαρνανία που αποσύρθηκε στον Άθω.Το κελί αυτό παραχωρήθηκε από τη μονή Βατοπεδίου σε κάποιον Ρώσσο, αυξήθηκε προσλαμβάνοντας και άλλους Ρώσσους και δωρεές, ώστε το 1845 με τη μεσιτεία του επιφανούς Ρώσσου Ανδρέα Μουραβιέφ η σκήτη αφιερώθηκε στον Αγ. Ανδρέα και με τα προσαρτηθέντα σε αυτή οικήματα αποτέλεσε αληθινό μέγαρο που μοιάζει με μονή-στον εξωτερικό χώρο του οποίου κατασκευάστηκε δεξαμενή και νοσοκομείο. (Σχινάς, τ. ΙΙ, σ. 616)
Το καθολικό της μονής είναι πλούσια στολισμένο κατά τον ρωσσικό ρυθμό ενώ μέσα σε αργυρή θήκη φυλάσσεται η κάρα του Αγ.Ανδρέα.Η σκήτη αποτέλεσε το κέντρο των επιστημονικών εργασιών του απεσταλμένου το 1858 από τη Ρωσσία Μ.Σεβαστιανώφ ο οποίος εκτός των λοιπών έργων του κατάρτισε και τοπογραφικό χάρτη της χερσονήσου σε εννέα φύλλα. (Σχινάς, τ. ΙΙ, σ. 616-619)
Από τον Αρσανά Ζωγράφου οδός με ανηφόρες και κατηφόρες και πότε από την παραλία και πότε μέσα από δάσος πεύκων και καστανιών περνά μετά από μισή ώρα τον όρμο Γιοβάντσα και έπειτα απομακρυνόμενη από την ακτή φέρει στη Νέα Σκήτη της Αγίας Άννης ή Γουρουνήσια που απαρτίζεται από 75 κελιά μεγάλα και μικρά όπου διαμένουν Ρώσσοι μοναχοί.Αυτή έχει κοντά στην παραλία αρσανά που στερείται άφθονου ύδατος όπου υπάρχει αποβάθρα και νεώλκειο.Προς τη θέση αυτή από τη σκήτη δυσχερής και κατωφερής οδός φέρει μετά από τρία τέταρτα.Από τη νέα σκήτη οδός αρχικά ομαλή και μέσα από δάσος για μια ώρα κατέρχεται προς την παραλία και μέσα από δάσος υπερβαίνει βραχώδες ακρωτήριο και διαβαίνει ρέμα όπου και γέφυρα και κελί που λέγεται Μονοξυλίτου.Από τη θέση αυτή και κοντά στην παραλία που απέχει λίγο από την οδό φέρει (σε πορεία 7 ωρών από τη μονή Αγ.Παντελεήμονα) όπου και αποβάθρα, νεώλκειο και οίκημα πολύ ευρύχωρο.Από εδώ παραλιακή οδός απομακρυνόμενη μέσα από αγρούς στη μέση της αποστάσεως στη δυτική παραλία εισόδου στο Άγ.Όρος όπου υπάρχει φυλάκιο(Καραούλι) φέρει στο Βατοπεδινό Πύργο. (Σχινάς, τ. ΙΙ, σ. 705-706)

[/tab]
[end_tabset]

Στάγιρα

Παλαιό Όνομα :Δογαντζί ή Καζαντζή Μαχαλάς

Δήμος : Αριστοτέλη

Όταν κάποιος βγει από το Νεοχώρι, επανέρχεται στις εκβολές του Στρυμόνα, η οδός κατεβαίνει προς Νότον και μετά από μιάμιση ώρα φτάνει στην κώμη Κουτσούκ Κρούσοβα. Από εκεί δε παρεκτείνεται κατά μήκος της παραλίας του κόλπου και σε μία ώρα φτάνει στα Βραστά. Απέναντι από τα αριστερά φαίνεται η κώμη του Σταυρού, που δείχνει πιθανώς την πόλη των αρχαίων Σταγείρων, αποικία των Ανδρίων και πατρίδα του Αριστοτέλη. (Isambert, σ.26)
Ύστερα [από την Αρναία] φτάνουμε πέντε ώρες μετά στο Ίσβορο, που και αυτή είναι μία ελληνική κωμόπολη που αποτελείται από 300 σπίτια, και βρίσκεται στις νότιες κλυτίες ενός δασώδους όρους από όπου φαίνονται και το Αιγαίο Πέλαγος, αλλά και το όρος Άθως. Σ΄αυτό ακριβώς το σημείο πολλοί αρχαιολόγοι τοποθετούν την αρχαία πόλη των Σταγείρων.(Isambert, σ.52)

[/tab]
[tab name=’Leake’]

Στην κορυφή αυτού του κόλπου, σε χαμηλότερο σημείο μου περιγράφουν ένα ελληνικό κάστρο το οποίο βρίσκεται σε ένα ύψωμα και καταλαμβάνει έναν χώρο τεσσάρων στρεμμάτων. Στο υπόστρωμα του, από την πλευρά της θάλασσας, λέγεται ότι υπάρχουν πολλά ελληνικά θεμέλια με ίχνη ενός αρχαίου λιμανιού. Ο τόπος ονομάζεται Στρατώνι και υποτίθεται ότι είναι τα αρχαία Στάγειρα. Ένας αγωγιάτης, ο οποίος συνοδεύει πεζός τα άλογα, μου υπογράμμισε ότι είναι η πατρίδα του Αριστοτέλη.(Leake, τόμ.ΙΙΙ, σ.159)
Η παράδοση, ως προς τα Στάγειρα, είναι πιθανόν εσφαλμένη, καθώς τα Στάγειρα ήταν ένα μέρος μεγαλύτερης σημασίας από ότι υποδεικνύουν τα υπολείμματα στο Στρατώνι και την κλειστή κοιλάδα του, επιπλέον το τελευταίο όνομα μοιάζει περισσότερο στο Στρατονίκεια ώστε υπάρχει μια μεγάλη πιθανότητα ταύτισης.(Leake, τόμ.ΙΙΙ, σ.160)
Αυτά τα κατάλοιπα, η θέση, και το όνομα Σταυρός, το οποίο, καθώς και ο τονισμός στη [λέξη] Στάγειρος είναι στην πρώτη συλλαβή, είναι μια φυσική έκθλιψη αυτού του ονόματος, φαίνεται ως ενδεικτικό ότι ο Σταυρός είναι ο χώρος των Σταγείρων. Ο Ηρόδοτος στην περιγραφή της πορείας του στρατού του Ξέρξη από την εκβολή του Στρυμόνα στην Άκανθο, δηλώνει, ότι αφού πέρασε την Άργιλο και άφησε τον κόλπο του Ποσιδείου στα αριστερά, διάβηκε την πεδιάδα η οποία ονομάζεται Συλεύς, και μετά αφού πέρασε τα Στάγειρα έφθασε στην Άκανθο.(Leake, τόμ.ΙΙΙ, σ.167)
Σχετικά με το γεγονός της αποκατάστασης των Σταγείρων εξαιτίας της επιρροής του Αριστοτέλη, έχουμε απόδειξη ότι είχε πέσει σε παρακμή πριν από τα χρόνια του Αλεξάνδρου. Την ίδια στιγμή τα λίγα απομεινάρια που διασώζονται και η ζήτηση όλων των νομισμάτων των Σταγείρων. (Leake, τόμ.ΙΙΙ, σ.169)
Δεν υπάρχει δυσκολία να αντιληφθούμε ότι, όταν η Χαλκιδική ήταν υπόδουλη στη Ρώμη για τρεις και τέσσερις αιώνες η τοπογραφία της χώρας θα έπρεπε να διαφέρει από αυτήν που διατήρησε την εποχή της ελευθερίας της. Ο Πτολεμαίος έχει διαχωρίσει όλη την χερσόνησο σε δύο μέρη, στη Χαλκιδική και στην Παραλία. Η Παραλία περιλάμβανε όλη την παραθαλάσσια περιοχή ανάμεσα στον Κόλπο της Θεσσαλονίκης και την Δέρις, το ακρωτήριο της Σιθωνίας. Για αυτό το λόγο η δυτική ακτή της Σιθωνίας είχε περιληφθεί τότε στην Παραλία και η ανατολική στην Χαλκιδική, μαζί με την Άκανθο, όλη την χερσόνησο της Ακτής, και όλη την παραθαλάσσια περιοχή που περιλαμβάνεται στον Στρυμονικό Κόλπο, τόσο βόρεια μέχρι τον Βρωμίσκο, με εξαίρεση τα Στάγειρα. (Leake, τόμ.ΙΙΙ, σ.460)

24 Μαΐου 2013

Στρατώνι

Παλαιό Όνομα :Στρατόνι

Δήμος : Αριστοτέλη

Ύστερα [από την Αρναία] φτάνουμε πέντε ώρες μετά στο Ίσβορο, που και αυτή είναι μία ελληνική κωμόπολη που αποτελείται από 300 σπίτια, και βρίσκεται στις νότιες κλυτίες ενός δασώδους όρους από όπου φαίνονται και το Αιγαίο Πέλαγος, αλλά και το όρος Άθως. Σ΄αυτό ακριβώς το σημείο πολλοί αρχαιολόγοι τοποθετούν την αρχαία πόλη των Σταγείρων. Από τα μέρη που περιτριγυρίζουν την πόλη φαίνεται πως υπάρχουν ίχνη κάποιου μεταλλείου αργύρου, το οποίο εκμεταλλεύτηκαν οι Τούρκοι πριν από κάποια χρόνια. Από εκεί η οδός που εν τέλει κατευθύνεται νότια της Στρατόνης, την οποία ο Leak θεωρεί ως την αρχαία Στρατονίκη, πόλη της Χαλκιδικής.(Isambert, σ.52)

[/tab]
[tab name=’Leake’]

Η παράδοση, ως προς τα Στάγειρα, είναι πιθανόν εσφαλμένη, καθώς τα Στάγειρα ήταν ένα μέρος μεγαλύτερης σημασίας από ότι υποδεικνύουν τα υπολείμματα στο Στρατώνι και στην έγκλειστη κοιλάδα του, επιπροσθέτως το τελευταίο όνομα συνάδει περισσότερο στο Στρατονίκεια, ώστε υπάρχει μεγάλη πιθανότητα ταύτισης.
(Leake, τόμ.ΙΙΙ, σ.160)

Από την Ιερισσό ξεκινά ένας δρόμος ο οποίος ακολουθώντας την παραλία και διασχίζοντας τον ποταμό Μπλάβτσα που πηγάζει από τον Χολομώντα φτάνει στην αποβάθρα του Στρατωνίου.Εκεί υπάρχουν μερικές καλύβες γεωργών που υδρεύονται από παρακείμενο ρέμα και αγροί.Έπειτα η οδός συνεχίζει σε βραχώδες έδαφος και περνώντας μέσα από πρίνους,δρύες και κοντοκλάδια κατέρχεται ως την αποβάθρα του Μαρμαρίου όπου υπάρχει καλύβα και πηγάδι.Από εκεί περνά από μια αμμώδη παραλία, διέρχεται από τη σκάλα Βίνας,όπου υπάρχει μια καλύβα και παρακείμενο ποτάμι.Στην περιοχή φορτώνεται οικοδομική ξυλεία.Η οδός συνεχίζεται μέσα από ένα στενό πέρασμα με κοντοκλάδια που βγάζει στη σκάλα Λιμπιάδα –Κάπρος κατά τα αρχαία χρόνια.Εκεί υπάρχουν 5 οικίες, λιθόκτιστες και διώροφες,που χρησιμεύουν ως μαγαζιά.Ακόμη υπάρχουν χάνια, ισόγειες αποθήκες, κλίβανος, πηγάδι και παρακείμενο μικρό ποτάμι που και το καλοκαίρι φέρει ύδωρ.Μπροστά στο λιμάνι υπάρχει το νησάκι Κάπρος ή Καύκανα.Στη θέση αυτή θεωρείται πως υπήρχε η πόλη Στάγειρα που είχε αποικισθεί από τους Ανδρίους και η οποία υπέστη μεγάλη καταστροφή από τους Γότθους τον 4ο αι.Εκεί γεννήθηκε ο μεγάλος φιλόσοφος Αριστοτέλης.Από τα Στάγειρα μια ομαλή οδός που κινείται κοντά στην παραλία,περνά από ένα μικρό ποτάμι που κατέρχεται από τα όρια των χωριών Μαρμάρια και Μαχαλά.Στα αριστερά του δρόμου υπάρχουν 4 οικίες-μια από τις οποίες είναι και χάνι ενώ μετά από τρία τέταρτα της ώρας φθάνει στη θέση Γαυριάδια και ακολουθεί πορεία σε βραχώδες έδαφος περνώντας μέσα από δάσος δρυών και πρίνων και βγάζει στη σκάλα του Σταυρού. (Σχινάς, τ. ΙΙ, σ. 526-528)
Ο ποταμός Μπλάβτσα πηγάζει από τις ανατολικές πλαγιές του Χολομώντα και ρέει από τα δυτικά προς τα ανατολικά μεταξύ Ιερισσού και σκάλας Στρατωνίου και εκβάλλει στον κόλπο της Ιερισσού.(Σχινάς, τ. ΙΙ, σ. 492)

[/tab]
[end_tabset]

24 Μαΐου 2013

Χερσόνησος Χαλκιδικής

Παλαιό Όνομα : Χερσόνησος Χαλκιδικής

Δήμος :

Όταν εξερχόμαστε από την πύλη της Θεσσαλονίκης που αποκαλείται Καλαμαριά εισερχόμαστε στη μεγάλη Χερσόνησο της Χαλκιδικής. Η ευθεία οδός που οδηγεί στον Άθω τέμνει την Χερσόνησο από μια γραμμή που ξεκινά από τα δυτικά και τελειώνει στα ανατολικά και διέρχεται από μία κυματοειδή πεδιάδα που είναι συνάμα άγονη και αμμώδης. (Isambert, σ.51)

[/tab]
[tab name=’Leake’]

Η Χαλκιδική και οι τρεις μικρότερες χερσόνησοι της κατοικούνται από Έλληνες, οι οποίοι δεν έχουν αναμιχθεί με Βουλγαρικούς ή Αλβανικούς πληθυσμούς και έχουν ελάχιστους Τούρκους ανάμεσα τους.(Leake, τομ.ΙΙΙ, σ. 159)
Στη χερσόνησο της Χαλκιδικής ή σε εδάφη με χαμηλό υψόμετρο δίπλα στη θάλασσα αναγκάστηκαν να εγκατασταθούν οι Έλληνες τον 9ο αιώνα, όταν σλαβικά φύλα κατέλαβαν τις μακεδονικές πεδιάδες. Τα ποτάμια και τα έλη που υπήρχαν στην περιοχή λειτουργούσαν ως αμυντικά μέσα εναντίον των βόρειων επιδρομέων.(Leake, τομ.ΙΙΙ, σ. 270)
Το Ίσβορο αποτελείται από τριακόσια με τετρακόσια σπίτια χωρισμένα σε δύο- σχεδόν ισομερείς-΄΄μαχαλάδες΄΄, σε απόσταση ενός μιλίου ο ένας από τον άλλο.Ο ένας κατοικείται από Έλληνες οι οποίοι έχουν ως επικεφαλή τον επίσκοπο της Ιερισσού που υπάγεται στη δικαιοδοσία του μητροπολίτη Θεσσαλονίκης και ο ο οποίος επίσης είναι επίσκοπος Αγίου Όρους.Ο άλλος μαχαλάς κατοικείται από Τούρκους και εκεί βρίσκεται και η κατοικία του Ρουστέμ Αγά, ο οποίος διευθύνει τα γειτονικά αργυρωρυχεία ενώ διοικεί και δώδεκα ελευθεροχώρια στη χερσόνησο της Χαλκιδικής, τα οποία μετά την ένωση των Μουκατάδων ονομάστηκαν Σιδηροκαύσια ή Μαντεμοχώρια.(Leake, τομ. III, σ. 160)
Τα χωριά που ανήκουν στην ίδια διοίκηση με αυτή των ορυχείων, κατά κύριο λόγο, βρίσκονται στα πιο ορεινά τμήματα της χερσονήσου της Χαλκιδικής.(Leake, τομ. III, σ.160)
Οι Μακεδόνες βασιλείς αφού κατέκτησαν όλη την περιοχή στα δεξιά του Αξιού, διέσχισαν τον ποταμό και επέκτειναν την κυριαρχία τους μέχρι την περιοχή των Παιόνων και των Σιντίων. Εν τούτοις παρέμεναν αποκλεισμένοι από το μεγαλύτερο τμήμα της ακτογραμμής εξαιτίας των ελληνικών αποικιών στην Πιερία και τη Μυγδονία, καθώς και εκείνων που κατείχαν το σύνολο της χερσονήσου της Χαλκιδικής. (Leake, τομ.ΙΙΙ, σ. 445)

(Urquhart, τόμ. ΙΙ, σ. 35)

Category: Isambert-Ελλάδα

Παλαιό Όνομα : Όσσα

Δήμος :Σήμερα το όρος Όσσα ανήκει, διοικητικά, στο νομό Λαρίσης. Ιστορικά όμως βρίσκεται στα όρια ανάμεσα στη Μακεδονία και τη Θεσσαλία.

Παλαιό Όνομα :

Δήμος :

Δήμος :

Παλαιό Όνομα :Ποταμός Μίτυς (Άη – Γιάννης)(

Δήμος :

Παλαιό Όνομα :Μαύρος λόγγος

Δήμος :

Παλαιό Όνομα :Χριστόμυλος

Δήμος :

Παλαιό Όνομα :Μονή Βατοπαιδίου

Παλαιό Όνομα :Δογαντζί ή Καζαντζή Μαχαλάς

Δήμος : Αριστοτέλη

Παλαιό Όνομα :Στρατόνι

Δήμος : Αριστοτέλη

Παλαιό Όνομα : Χερσόνησος Χαλκιδικής

Δήμος :