Category: Χώρες

  • Σμίλεβο

    Παλαιό Όνομα :Σμίλεβο
    Δήμος :

     

    [tab name=’Abbot’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Berard’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Boissonas’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Chirol’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Clarke’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Cousinery’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Frazer’]

  • Ο Τζέιμς ΜακΓκρέγκορ, πρώην πρόξενος της Βρετανίας στο Μοναστήρι αναφέρει ότι το 1903 τα τουρκικά στρατεύματα αποτελούμενα από έντεκα τάγματα και ακολουθούμενα από μπασι-μποζούκους πολέμησαν με 400 επαναστάτες στο χωριό Σμίλεβο,το οποίο λεηλάτησαν και έκαψαν,αφήνοντας όρθια μόνο 4 σπίτια από τα 500.Περισσότεροι από 2000 κάτοικοι έφυγαν στα βουνά και όσοι έμειναν στο χωριό 21 ηλικιωμένοι άνδρες και εξήντα –εβδομήντα γυναίκες και παιδιά δολοφονήθηκαν ενώ 40 νέες γυναίκες μεταφέρθηκαν σε μουσουλμανικά χωριά όπου κρατήθηκαν για μια εβδομάδα.(Frazer,σ. 209)

    • [/tab]
    [tab name=’Holland’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Isambert’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Leake’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Mantegazza’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Pouqueville’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Tozer’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Urquhart’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Walker’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Σχινάς’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [end_tabset]

  • Μαντεμοχώρια

    Παλαιό Όνομα : Μαντεμοχώρια
    Δήμος : Αριστοτέλη

     

    [tab name=’Abbot’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Berard’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Boissonas’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Chirol’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Clarke’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Cousinery’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Frazer’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Holland’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Isambert’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Leake’]

    • Το Ίσβορο αποτελείται από τριακόσια ως τετρακόσια σπίτια χωρισμένα σε δύο- σχεδόν ισομεγέθεις- ΄΄μαχαλάδες΄΄, σε απόσταση ενός μιλίου ο ένας από τον άλλο. Στον τούρκικο μαχαλά βρίσκεται και η κατοικία του Ρουστέμ Αγά, ο οποίος διευθύνει τα γειτονικά αργυρωρυχεία ενώ διοικεί και δώδεκα ελευθεροχώρια στη χερσόνησο της Χαλκιδικής, τα οποία από την ένωση των Μουκατάδων ονομάστηκαν Σιδηροκαύσια ή Μαντεμοχώρια.(Leake, τομ. III, σ. 160)
    • Ο Ρουστέμ,ο υπεύθυνος των ορυχείων ήταν υποχρεωμένος να πληρώνει 120 πουγγιά και 200 οκάδες ασημιού για την ενοικίαση των χωριών και των ορυχείων. Ωστόσο, τα έσοδα από τα ορυχεία δεν ξεπερνούσαν τις 100 οκάδες και τη διαφορά την κάλυπταν οι Έλληνες κάτοικοι των χωριών προκειμένου να διατηρήσουν τα προνόμια που απέρρεαν από την υπαγωγή τους στη διαχείριση των ορυχείων. Τα χωριά που ήταν επιφορτισμένα με την εκμετάλλευση των ορυχείων βρίσκονταν κυρίως στα ορεινά της χερσονήσου της Χαλκιδικής ενώ κάποια βρίσκονταν στην πεδιάδα νοτιοδυτικά του Ίσβορου, κοντά στον ισθμό της Σιθωνίας. (Leake, τομ. III, σ. 161)
    • Η περιοχή των Μαντεμοχωρίων συνορεύει στα νοτιο-δυτικά με τα Χασιά ή Χάσικα.Πρόκειται για δεκαπέντε Ελευθεροχώρια ,που σχηματίζουν μια συνομοσπονδία όμοια με την αντίστοιχη των ορυχείων ενώ διοικούνται από την αριστοκρατία εκάστου χωριού και ένα συμβούλιο για τη συγκέντρωση των φόρων και άλλες γενικές υποθέσεις.Για όλα τα σημαντικά ζητήματα απευθύνονταν στον Τούρκο αγά που κατοικούσε στον Πολύγυρο και εκμίσθωνε τη συλλογή των φόρων από την Πύλη. (Leake, τομ.ΙΙΙ, σ. 162-163)

    [/tab]
    [tab name=’Mantegazza’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Pouqueville’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Tozer’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Urquhart’]

    • Στα Μαντεμοχώρια της Χαλκιδικής, η συνθήκη που είχαν υπογράψει με την τουρκική διοίκηση τους επέβαλλε να υπακούουν στον Μαντέμ Εμίν ,τον Τούρκο αξιωματούχο που είχε πολιτική και δικαστική εξουσία στην περιοχή. Οι κάτοικοι της περιοχής πλήρωναν το φόρο που τους αναλογούσε σε μέταλλο και ήταν απαλλαγμένοι από οποιαδήποτε άλλη εισφορά και από το σπαχιλίκ (εισφορά για το ιππικό).Όσον αφορά το χαράτσι οι κοινότητες είχαν έρθει σε συμβιβασμό με τον φοροεισπράκτορα του Πασαλικίου. Η περιοχή και ο διοικητής της ήταν ανεξάρτητοι και από τον Πασά και τον Μεκκιαμέχ (δικαστής) της Θεσσαλονίκης. (Urquhart,τομ. ΙΙ,σ. 73)
    • Οι δώδεκα συνοικίες των Μαντεμοχωρίων έπρεπε να πληρώνουν φόρο 40.000 άσπρα. (Urquhart,τομ. ΙΙ,σ. 83)
    • Η περιοχή των Μαντεμοχωρίων είχε 1.200 φορολογούμενα νοικοκυριά αλλά μόνο τα 770 είχαν τη δυνατότητα να πληρώνουν φόρους. (Urquhart,τομ. ΙΙ,σ. 83)

    [/tab]
    [tab name=’Walker’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Σχινάς’]

    • Το χωριό Μαχαλά κείται σε πετρώδες έδαφος και περιλαμβάνει 37 οικογένειες χριστιανικές, εκκλησία, χάνι, παντοπωλείο και 2 βρύσες.Το χωριό αυτό μαζί με άλλα Μαντεμοχώρια κάηκε από τους Τούρκους το 1821. (Σχινάς, τ. ΙΙ, σ. 519)

    [/tab]
    [end_tabset]

  • Μότσιλα

    Παλαιό Όνομα :Μότσιλα
    Δήμος :

     

    [tab name=’Abbot’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Berard’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Boissonas’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Chirol’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Clarke’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Cousinery’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Frazer’]

  • Στη Μότσιλα ,κοντά στο Μοναστήρι, μετά την εξόντωση ενός σώματος κομιτατζήδων οι μπασι-μποζούκοι και οι στρατιώτες αφαίρεσαν από τους νεκρούς τα ρούχα τους, τα υποδήματα και τα όπλα τους και έσκισαν τα σώματα τους με μαχαίρια και ξιφολόγχες.Σχεδόν κάθε σπίτι της περιοχής λεηλατήθηκε. Οι Τούρκοι άρπαξαν ότι τους άρεσε και έκοψαν σε κομμάτια τα καινούρια πανωφόρια από δέρμα προβάτου και άλλα ρούχα που δεν μπορούσαν να πάρουν μαζί τους. Το καλαμπόκι και άλλα τρόφιμα τα σκόρπισαν στο έδαφος και τα έκαψαν. Στο τέλος έκαψαν και περίπου δώδεκα καλύβες. (Frazer,σ. 207-208)

    • [/tab]
    [tab name=’Holland’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Isambert’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Leake’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Mantegazza’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Pouqueville’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Tozer’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Urquhart’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Walker’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Σχινάς’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [end_tabset]

  • Καστανόφυτο

    Παλαιό Όνομα :Οσνίτσανι
    Δήμος :Ορεστίδος

     

    [tab name=’Abbot’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Berard’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Boissonas’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Chirol’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Clarke’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Cousinery’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Frazer’]

  • Στην Οσνίτσανη ένας άνδρας εξήντα ετών ξεγελάστηκε από μια ομάδα κομιτατζήδων που φορούσε στρατιωτικές στολές και βγήκε από το σπίτι του. Αυτοί είπαν πως ζητούσαν κατάλυμα για στρατιώτες που μόλις είχαν φτάσει στο χωριό. Ο άνδρας μαχαιρώθηκε κοντά στην εκκλησία. Στο σώμα του υπήρχαν εξήντα πέντε τραύματα. Πριν τον δολοφονήσουν ,τον βασάνισαν απάνθρωπα. Έσπασαν το κρανίο του, πέρασαν το μαχαίρι από τα μάτια και τα αυτιά του και τελειώνοντας του έριξαν μια βαριά πέτρα στο κεφάλι του που ήδη ήταν μια άμορφη μάζα. Ο άτυχος άνδρας-που υπήρξε ο πιο πολυμαθής και ο πιο σημαντικός άνθρωπος της περιοχής του- δεκαπέντε μέρες πριν το θάνατό του πήγε στον επίσκοπο με τα μάτια του γεμάτα δάκρυα και του είπε πως οι κομιτατζήδες του είχαν ζητήσει απειλώντας τον με θάνατο τη σφραγίδα του χωριού, ώστε να σφραγίσουν το έγγραφο που θα έστελναν στον Έξαρχο πως το χωριό θα αποσχισθεί από το Πατριαρχείο. (Frazer,σ. 202-203)

    • [/tab]
    [tab name=’Holland’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Isambert’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Leake’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Mantegazza’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Pouqueville’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Tozer’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Urquhart’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Walker’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Σχινάς’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [end_tabset]

  • Συμβολή

    Παλαιό Όνομα :Μπάνιστα
    Δήμος :Νέας Ζίχνης

     

    [tab name=’Abbot’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Berard’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Boissonas’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Chirol’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Clarke’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Cousinery’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Frazer’]

  • Στο χωριό Μπάνιτσα-κοντά στις Σέρρες-δυο ομάδες κομιτατζήδων περικυκλώθηκαν από στρατεύματα και μετά από σκληρή μάχη σκοτώθηκαν οι περισσότεροι κομιτατζήδες ,καθώς και οι περισσότεροι άρρενες κάτοικοι που βρίσκονταν στο χωριό τότε.Περίπου τριάντα με σαράντα γυναίκες βιάστηκαν και τα περισσότερα σπίτια κάηκαν.Από τα 170 σπίτια έμειναν όρθια μόνο 22.Στο σαντζάκι των Σερρών κάηκαν 1600 σπίτια.Από αυτά μόνο 109 ήταν σπίτια Τούρκων,όλα τα άλλα ήταν βουλγαρικά.(Frazer,σ. 201-202)

    • [/tab]
    [tab name=’Holland’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Isambert’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Leake’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Mantegazza’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Pouqueville’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Tozer’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Urquhart’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Walker’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Σχινάς’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [end_tabset]

  • Μεθώνη

    Παλαιό Όνομα :Ελευθεροχώρι
    Δήμος : Μεθώνης

     

    [tab name=’Abbot’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Berard’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Boissonas’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Chirol’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Clarke’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Cousinery’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Frazer’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Holland’]

    • Η πόλη στην οποία ο Φίλιππος, ενώ τη πολιορκούσε, έχασε το δεξί του μάτι από ένα βέλος από τα τείχη. Η περιοχή βρίσκεται στο ανατολικότερο τμήμα της κτήσης του Αλή Πασά και πλησιάζει πιο κοντά στη Κωνσταντινούπολη. (Holland, σ. 308-309)

    [/tab]
    [tab name=’Isambert’]

    • Μια ώρα μετά τη Χαλάστρα βρίσκεται το Κλειδί, όπου βρίσκεται και ένα αξιόλογο αρχαίο μνημείο, μία μεγάλη αψίδα ρωμαϊκής γέφυρας, η οποία αντικατέστησε πιθανότατα μία αρχαιότερη μακεδονική που υπήρχε στη συμβολή των ποταμών Λουδία και Αλιάκμονα. Σύμφωνα με τον Delacoulonche η ίδια αυτή γέφυρα δείχνει μία ορισμένη θέση από την Πύδνα και τη Μεθώνη στην Πέλλα και τη Θεσσαλονίκη και καθορίζει τη θέση της πόλης της Αλώρου ή Ελώρου, όπως αναφέρει ο Πλίνιος, ο Στράβων, ο Σκύλακας και ο Στέφανος ο Βυζάντιος και η οποία ήταν πριν ακόμη το χτίσιμο της Πέλλας η σπουδαιότερη ναυτική πόλη μετά τη Χαλάστρα. Κάποιο ιχθυοτροφείο που βρίσκεται δίπλα στις εκβολές του Αλιάκμονα αποδεικνύει ακόμη και σήμερα τη σημασία αυτής της πόλης. Ο Αλέξιος Κομνηνός στρατοπέδευσε με τον στρατό του εδώ, μεταξύ του Αξιού και του Αλιάκμονα όταν πορευόταν κατά του Νικηφόρου Βασιλακίου. Το Κλειδί που διαδέχθηκε αυτή την πόλη αναφέρεται στην ιστορία της οθωμανικής κατάκτησης, διότι εδώ ο Μουράτ Β’ δέχθηκε τα κλειδιά που του πρόσφεραν οι απεσταλμένοι των Ιωαννίνων.
      (Isambert, σ. 65-66)
    • Ο ορμίσκος του Ελευθεροχωρίου είναι το καλύτερο ορμητήριο αυτής της παραλίας. Τα λίγα εμπορικά καταστήματα και τα χάνια έχουν αδιάκοπη επικοινωνία με την πόλη της Θεσσαλονίκης. Παρόλο που εδώ δεν υπάρχει κανένα ίχνος αρχαιολογικών μνημείων, ο Heuzey υποθέτει πως εδώ κείται η αρχαία Μεθώνη, η οποία σύμφωνα με το Στράβωνα απέχει 40 στάδια ή τρεις λεύγες από την Πύδνα και 70 στάδια από την Άλωρο της Βοττιαίας, η οποία στους Αθηναίους χρησίμευε σαν κέντρο κατά των εκστρατειών τους στη Μακεδονία.
      Από τη σκάλα του Ελευθεροχωρίου μέσα σε μία ώρα φτάνουμε στο Ελευθεροχώρι. Πριν από 40 χρόνια η ίδια αυτή πόλη είχε πυρποληθεί και τώρα είναι ένα τσιφλίκι με 15 καλύβες.
      (Isambert, σ. 68)

    [/tab]
    [tab name=’Leake’]

    • Το χωριό απέχει δύο μίλια από τη θάλασσα. Ανάμεσα στο Κίτρος και το Ελευθεροχώρι εκτείνονται γόνιμοι λόφοι, από τους οποίους καλλιεργείται λιγότερο από το 1/3 του εδάφους τους. Η ποιότητα του χώματος επιτρέπει την καλλιέργεια καλαμποκιού επί δύο συνεχόμενα έτη. Κάθε σιταποθήκη και αγροικία είναι γεμάτη από καλαμπόκι.Σε αυτά τα μέρη οι τουρκικές σιταποθήκες είναι τεράστια, ξύλινα ορθογώνια οικοδομήματα, με ένα κιόσκι στην κορυφή. Γενικώς είναι τα πιο περίοπτα κτίρια στο χωριό. Τα τούρκικα σπίτια είναι χτισμένα με τέτοιο τρόπο ώστε αντιστοιχούν στην φυσική ευφορία του εδάφους καθώς είναι ευρύχωρα και άνετα. (Leake, τομ. ΙΙΙ, σ. 428 – 429)
    • Ολόκληρη η εξοχή από το Αγιάν μέχρι το Ελευθεροχώρι, στη μέση της οποίας βρίσκεται το Κίτρος, δε διαθέτει επαρκή πεδιάδα. Αποτελείται, με εξαίρεση μικρά κομμάτια επίπεδων εδαφών κοντά στην ακτή, από τις υπώρειες του βουνού, το οποίο ο Πλούταρχος ονομάζει Όλοκρο. (Leake, τομ.ΙΙΙ, σ. 433)
    • Το Ελευθεροχώρι βρίσκεται σε τόσο πλεονεκτική θέση ώστε πολύ δύσκολα θα αδιαφόρησαν γι’ αυτήν οι αρχαίοι. Είναι αυτός, κυρίως, ο λόγος που συντείνει στην ταύτιση της θέσης με τη Μεθώνη. Η απόσταση της από το Αγιάν είναι μεγαλύτερη από σαράντα στάδια, τα οποία, η Επιτομή του Στράβωνα, αναφέρει ως την απόσταση από την Πύδνα μέχρι τη Μεθώνη. Ωστόσο, δεν πρέπει να βασίζεται κάποιος ιδιαίτερα στην Επιτομή, σε ό,τι αφορά το συγκεκριμένο κομμάτι, καθώς αναφέρει τον Αλιάκμονα ως το ποτάμι της Κατερίνης και τον Εριγώνα στη θέση του Αλιάκμονα. Ο μόνος Εριγώνας που αναφέρεται στην αρχαία ιστορία ήταν ένας παραπόταμος του Αξιού. (Leake, τομ.ΙΙΙ, σ. 435)
    • Η σκάλα του Ελευθεροχωρίου βρίσκεται περίπου μισή ώρα από το χωριό, στο σημείο όπου τελειώνουν οι λόφοι και ξεκινάνε οι μεγάλες πεδιάδες. Οι τελευταίες υδρεύονται από τον Βιστρίτζα, τον Καρασμάκ και τον Βαρδάρη. Ένα μεγάλο τμήμα των πεδιάδων κατέχεται από τη λίμνη των Γιαννιτσών ή της Πέλλας καθιστώντας το Ελευθεροχώρι ως το φυσικό σύνορο ανάμεσα στην Πιερία και τη Βοττιαία.Πέρα από τη λίμνη της Πέλλας, το παράκτιο τμήμα της πεδιάδας εμπεριέχει μια μακρά σειρά από λιμνοθάλασσες, ξεκινώντας από το Ελευθεροχώρι και φθάνοντας σχεδόν μέχρι τη Θεσσαλονίκη. (Leake, τομ.ΙΙΙ, σ. 436)
    • Ο Leake τοποθετεί την Πύδνα στο Αγιάν ενώ θεωρεί ότι το Κίτρος αναπτύχθηκε κατά τη διάρκεια του Μεσαίωνα, μετά την παρακμή της Πύδνας και της Μεθώνης, σε μια θέση ανάμεσα στις δύο ελληνικές πόλεις. (Leake, τομ. ΙΙΙ, σ. 429)
    • Η Μεθώνη αναφέρεται, στον Περίπλου του Σκύλακα, ως μια από τις Ελληνικές αποικίες που δημιουργήθηκαν στην ακτογραμμή κατά τη διάρκεια των πρώιμων χρόνων. Η περιοχή τότε θεωρούνταν ως τμήμα της Θράκης και η πόλη ήταν υπό την κατοχή της Αθήνας, όταν η Μεθώνη ήταν αποικία της Ερέτριας.Με βάση τα παραπάνω η πόλη βρισκόταν είτε πάνω ή πολύ κοντά στην ακτογραμμή. Το Ελευθεροχώρι βρίσκεται σε τόσο πλεονεκτική θέση ώστε πολύ δύσκολα θα αδιαφόρησαν γι’ αυτήν οι αρχαίοι. Είναι αυτός, κυρίως, ο λόγος που συντείνει στην ταύτιση της θέσης αυτής με τη Μεθώνη. Η απόσταση της από το Αγιάν είναι μεγαλύτερη από σαράντα στάδια, τα οποία, η Επιτομή του Στράβωνα, αναφέρει ως την απόσταση από την Πύδνα μέχρι τη Μεθώνη. Ωστόσο, δεν πρέπει να βασίζεται κάποιος ιδιαίτερα στην Επιτομή, σε ό,τι αφορά το συγκεκριμένο κομμάτι, καθώς αναφέρει τον Αλιάκμονα ως το ποτάμι της Κατερίνης και τον Εριγώνα στη θέση του Αλιάκμονα. Ο μόνος Εριγώνας που αναφέρεται στην αρχαία ιστορία ήταν ένας παραπόταμος του Αξιού. (Leake, τομ.ΙΙΙ, σ. 435)
    • Η Πιερία, η άλλη επαρχία που αναφέρεται από τον Όμηρο, βρισκόταν υπό την κατοχή Θρακών, προτού κατακτηθεί από τους Τημενίδες. Γι’ αυτό το λόγο και ο Ορφέας αποκαλούνταν Θράκας και η Πύδνα και η Μεθώνη στην Πιερία περιγράφονταν ως ελληνικές αποικίες στην ακτή της Θράκης. (Leake, τομ.ΙΙΙ, σ. 447)

    [/tab]
    [tab name=’Mantegazza’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Pouqueville’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Tozer’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Urquhart’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Walker’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Σχινάς’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [end_tabset]

  • Κίτρος

    Παλαιό Όνομα : Πύδνα
    Δήμος : Πύδνας

     

    [tab name=’Abbot’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Berard’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Boissonas’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Chirol’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Clarke’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Cousinery’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Frazer’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Holland’]

    • Το Κίτρος είναι μία μικρή πόλη, που κυρίως κατοικείται από Τούρκους, και περιλαμβάνει ένα τζαμί στην κορυφή του λόφου.Το Κίτρος βρίσκεται σε απόσταση 5 μιλίων από την Κατερίνη. Η πόλη είναι πάνω ή πολύ κοντά στη Πύδνα, όπου έλαβε χώρα η μάχη στην οποία ο Π. Αιμίλιος νίκησε τον Περσέα, και κατάστρεψε το βασίλειο των Μακεδόνων.Η φύση του εδάφους στην παρούσα κατάστασή του συμφωνεί ακριβώς με την αφήγηση της ιστορίας, και απεικονίζει καλά όλες συνθήκες του γεγονότος. O Μακεδονικός στρατός αποχωρώντας από το φρούριό στον Ενιπέα από φόβο για τον ερχομό του Σκιπίωνα, πήραν θέση στη βόρεια μεριά αυτής της κοιλάδας, μπροστά από τη Πύδνα. Ο ρωμαϊκός στρατός έφτασε σύντομα στη νότια ακτή του ποταμού και μία νύχτα παρενέβη σε αυτή τη θέση προτού η μάχη ξεκινήσει.Η μάχη έλαβε χώρα την επόμενη μέρα στις όχθες του ποταμού• ο ενθουσιασμός των Ρωμαίων ήρθε δεύτερος από τη σωφροσύνη του στρατηγού τους και κατάφεραν να νικήσουν τον εχθρό καθώς ο μακεδονικός στρατός καταστράφηκε ολοκληρωτικά.Λέγεται ότι 20.000 σφαγιάστηκαν στο πεδίο της μάχης, και ο αριθμός των αιχμαλώτων ξεπέρασε τις 10.000. Ο ίδιος ο Περσέας ξέφυγε μέσα από τα δάση της Πιερίας στη Πέλλα και λίγο αργότερα έμεινε αιχμάλωτος στη Σαμοθράκη. (Holland, σ. 308)

    [/tab]
    [tab name=’Isambert’]

    • Μετά τη μάχη της Πύδνας υποτάχθηκε η Θεσσαλονίκη στους Ρωμαίους και έγινε από αυτούς η πρωτεύουσα της Μακεδονίας.(Isambert, σ. 47)
    • Εγκαταλείποντας τη Θεσσαλονίκη κάποιος μπορεί μέσα σε πολύ σύντομο χρονικό διάστημα να πλεύσει με καϊκιού στο λιμάνι του Ελευθεροχωρίου, που είναι περίπου 2 ώρες ταξίδι με ούριο άνεμο, και το οποίο βρίσκεται δίπλα από τα ερείπια της Πύδνας.(Isambert,σ.64)
    • Αυτός ο ορμίσκος του Ελευθεροχωρίου είναι το καλύτερο ορμητήριο αυτής της παραλίας. Τα λίγα εμπορικά καταστήματα και τα χάνια έχουν αδιάκοπη επικοινωνία με την πόλη της Θεσσαλονίκης. Παρόλο που εδώ δεν υπάρχει κανένα ίχνος αρχαιολογικών μνημείων, ο Heuzey υποθέτει πως εδώ βρίσκονται τα ερείπια της αρχαίας Μεθώνης, η οποία σύμφωνα με το Στράβωνα απέχει 49 στάδια ή τρεις λεύγες από την Πύδνα. (Isambert,σ.68)
    • Από εκείνο το σημείο (Αιγίνιο) ο οδοιπόρος περνώντας μέσα από το πιέριο δάσος πλησιάζει σε μεγάλο βαθμό την παραλία και φτάνει μετά από τρεις ώρες στη θέση της αρχαίας Πύδνας μεταξύ Παλαιοκίτρου και της σκάλας του Κίτρους,που είναι η πρώτη παραλιακή πόλη της οποίας έγιναν κύριοι οι Μακεδόνες. Αυτή την κατείχε ο Αλέξανδρος, ο γιός του Αμύντα. Επίσης εδώ κατέφυγε ο Θεμιστοκλής όταν έφυγε από την Αθήνα. Η Πύδνα πολιορκήθηκε από τους Αθηναίους όταν αυτοί εκδικήθηκαν τον Περδίκα τον Β΄, γιατί υποκίνησε τη στάση της Ποτίδαιας και οργάνωσε την ολυνθιακή συμμαχία. Επί των ημερών του Αρχελάου στασίασαν οι κάτοικοι της πόλης προσπαθώντας να αποτινάξουν τον μακεδονικό ζυγό, αλλά όταν πολιορκήθηκαν από εκείνον που βοηθούνταν από τον αθηναϊκό στόλο υποτάχθηκαν. Κατόπιν οι Πυδναίοι κατόρθωσαν να διώξουν τους Μακεδόνες και έγιναν μέλος της ηγεμονίας των Αθηνών. Το 356 π.χ. ο Φίλιππος πέτυχε την απόσπασή τους δελεάζοντας με χρυσάφι τους κατοίκους της. Από τότε η Πύδνα τελούσε υπό την εξουσία των Μακεδόνων. Στα χρόνια των διαδόχων του Μεγάλου Αλεξάνδρου κατέφυγε στη Πύδνα η βασίλισσα Ολυμπιάδα, όταν πολιορκήθηκε από τον Κάσσανδρο και παραδόθηκε από την πείνα το 316 π.χ. Πολύ αργότερα κατά το 169 π.χ. η Πύδνα χρησιμοποιήθηκε από τον βασιλιά Περσέα για την κατασκευή στρατιωτικών έργων κατά των Ρωμαίων. Το 168 π.χ. ο Περσέας συνήψε μάχη έξω από αυτή την πόλη και κατανικήθηκε, η δε πόλη περιήλθε υπό την εξουσία των Ρωμαίων. Στα βυζαντινά χρόνια η Πύδνα μετονομάστηκε σε Κίτρο, αλλά οι βυζαντινοί έκαναν στα κείμενα τους αναφορά ως προς το παλαιό όνομα της κώμης. Σύμφωνα με τα υπάρχοντα στοιχεία μπορεί να τεκμηριωθεί η μεταφορά της πόλης σε διάφορες εποχές προς το εσωτερικό όταν η ύπαρξη κινδύνου καθιστούσε την κίνηση αυτή επιτακτική. Έτσι γίνεται μνεία στην ύπαρξη φρουρίου της Κίτρου, που χρησίμευε για τη φύλαξη των στενών των Τεμπών. Το Κίτρος μετά την άλωση της Κωνσταντινούπολης από τους Λατίνους κατέστη τιμάριο και πολλές φορές μνημονεύεται από τους αρχαίους χρονογράφους. Κατά τους μεσαιωνικούς χρόνους μνημονεύεται ως έδρα του Επισκόπου Θεσσαλονίκης. Από το 1343 το Κίτρος επανήλθε στα χέρια των Ελλήνων αυτοκρατόρων. Η ιστορία της κατά τη διάρκεια της τουρκικής τυραννίας είναι άγνωστη.
      Η αρχαία Πύδνα, το μακεδονικό λιμάνι, κατά τις τελευταίες έρευνες του Heuzey ορίζεται μεταξύ του Παληοκίτρου, όπου υπάρχουν λείψανα βυζαντινού φρουρίου και του όρμου της Κίτρου, όπου προσορμίζονται οι λέμβοι. Εδώ υπάρχει μία σωρεία οροπεδίων που χωρίζονται από χαράδρες, και παρόλο που δεν σχηματίζεται κάποια ψηλή ακρόπολη, ωστόσο παρέχει ένα επιτήδειο τοπίο για μία οχυρή θέση δίπλα στη θάλασσα.
      Τα μέρη που γειτνιάζουν με την Πύδνα έχουν άπειρα ίχνη σπουδαιότητας της μακεδονικής αυτής πόλης. Κατ’ αρχήν δεν μπορεί κάποιος από τους όρμους της Πύνδας και της Τούζλας να ανεβεί στις δυτικές λοφοσειρές και να επισκεφθεί την πόλη Κίτρος, η οποία ίσως είναι η αρχαία βυζαντινή πόλη.
      (Isambert, σ.69 -71)
    • Για όσους θέλουν να εξερευνήσουν τα της Πύδνας η εκδρομή στα στενά της Πέτρας είναι απαραίτητη, για να δουν τους τόπους που πολέμησαν ο Αιμίλιος Παύλος εναντίον των Μακεδόνων. Όντως από αυτό το στενό ο Ρωμαίος Ύπατος κύκλωσε τους Μακεδόνες, αναγκάζοντας τον βασιλιά Περσέα να εγκαταλείψει τις θέσεις του στον Ενιπέα ποταμό πριν το Δίον και να υποχωρήσει προς την Πύδνα. Ενώ ο Ύπατος προσποιήθηκε προσβολή κατά των ισχυρών θέσεων που διέθεταν οι Μακεδόνες στον Ενιπέα, ένα σώμα ισχυρών λογάδων ανδρών που καθοδηγούνταν από δύο νέους και τολμηρούς αρχηγούς, τον Σκιπίωνα Νασικά και τον Φαβίο Μαξίμο, που εισήλθαν στην Περραιβία μέσα από την κοιλάδα των Τεμπών, και αφαίρεσε έτσι το Πύθιο από τα χέρια των Μακεδόνων, που έκλεινε την δυτική είσοδο στο στενό της Πέτρας. Απροετοίμαστοι οι Μακεδόνες καταλήφθηκαν στη διάρκεια της νύχτας και μη δυνάμενοι να φέρουν αντίσταση υποχώρησαν άτακτα, οι δε Ρωμαίοι έφυγαν κατέβηκαν ήσυχα στην πεδιάδα της Κατερίνης. Το στενό της Πέτρας διήλθαν και άλλοι περιώνυμοι στρατηγοί της Ιστορίας, όπως ο Ξέρξης που εισέβαλε στην Θεσσαλία, ο Βρασίδας που εξόρμησε εναντίον της Χαλκιδικής, ο Αγησίλαος που επανέκαμψε από την Ασία, και αργότερα ο Κάσσανδρος όταν εκστράτευσε κατά της Ολυμπιάδας. (Isambert,σ.74)
    • Το Αιγίνιο αναζητάται μεταξύ της κώμης Παληανής και του οροπεδίου της Μακρηράχης. Εδώ βρίσκεται στο μέσον αυτής της περιοχής και στη διασταύρωση όλων των οδών της η Μονή της Παναγίας της Μακρηράχης. Πολλές φορές λεηλατήθηκε και ανακτήθηκε ενώ οι ντόπιοι της αποδίδουν μεγάλη λατρεία. Από εκείνο το σημείο ο οδοιπόρος περνώντας μέσα από το πιερικό δάσος πλησιάζει σε μεγάλο βαθμό την παραλία και φτάνει μετά από τρεις ώρες στη θέση της αρχαίας Πύδνας μεταξύ Παληοκίτρου και της σκάλας του Κίτρους, που είναι η πρώτη παραλιακή πόλη της οποίας έγιναν κύριοι οι Μακεδόνες.
      (Isambert,σ. 69-70)
    • Η αρχαία Πύδνα, το μακεδονικό λιμάνι, κατά τις τελευταίες έρευνες του Heuzey ορίζεται μεταξύ του Παληοκίτρου, όπου υπάρχουν λείψανα βυζαντινού φρουρίου και του όρμου της Κίτρου, όπου προσορμίζονται οι λέμβοι. Εδώ υπάρχει μια σωρεία οροπεδίων που χωρίζονται από χαράδρες, και παρόλο που δεν σχηματίζεται κάποια ψηλή ακρόπολη, ωστόσο παρέχει ένα κατάλληλο τοπίο για μια οχυρή θέση δίπλα στη θάλασσα.
      (Isambert, σ. 71-72)

    [/tab]
    [tab name=’Leake’]

    • Το ίδιο συμπέρασμα μπορεί να έχει εξαχθεί και από τον Λίβιο , ο οποίος μας παραδίδει ότι ο Αιμίλιος Παύλος, μετά τη νίκη του στην Πύδνα , συνάντησε στις Σίρες μία αντιπροσωπεία σταλμένη από τον Περσέα, ο οποίος είχε αποσυρθεί στη Σαμοθράκη. (Leake, τομ. ΙΙΙ, σ. 209)
    • Η Θεσσαλονίκη και η Βέροια είναι εκκλησιαστικές επαρχίες ή διοικητικές περιφέρειες της Θεσσαλίας. Έτσι, ο επίσκοπος της Θεσσαλονίκης επονομαζόταν “Υπέρτιμος και Έξαρχος πάσης Θετταλίας”. Επίσης διεκδικούσε τα προνόμια του επιθέτου Παναγιώτατος στην δική του περιφέρεια αλλά και οπουδήποτε αλλού είχε τον τίτλο, όπως και οι άλλοι μητροπολίτες. Οι επισκοπές της δικαιοδοσίας του είναι το Κίτρος, η Καμπανία, η Πέτρα, ο Πλαταμώνας μαζί με το Λυκόστομο, τα Σέρβια, το Αρδαμέρι. Ο τόπος διαμονής του επισκόπου είναι η Γαλάτιστα και η Ιερισσός η οποία συμπεριλαμβάνεται στο Άγιο Όρος. (Leake, τομ. ΙΙΙ, σ. 250-251)
    • Καθώς η Πύδνα δεν αναφέρεται στην πορεία που ακολούθησε ο ύπατος, πιθανόν αυτός να ακολούθησε μια κατεύθυνση πιο δυτική πέρα από αυτή την πόλη, η οποία βρισκόταν στην ακτογραμμή και διασχίζοντας την κορυφογραμμή των Πιερίων κατήλθε στον Αλιάκμονα στο σημείο που ο ποταμός εισέρχεται μέσω ρεμάτων στην πεδιάδα της Βέροιας. (Leake, τομ. ΙΙΙ, σ. 423-424)
    • Μισό μίλι από το Κίτρος σε μια κατεστραμμένη εκκλησία υπάρχει ένα κορινθιακό κιονόκρανο και πολλοί επεξεργασμένουι λίθοι. Το Κίτρος, το οποίο βρίσκεται μια ώρα και οκτώ λεπτά από το Αγιάν και δύο μίλια από τη θάλασσα, βρίσκεται πάνω σε ένα λόφο, από τους ψηλότερους των παραθαλάσσιων κορυφογραμμών. Τώρα αποτελείται από σπίτια λίγων Ελλήνων εργατών, υπό την εποπτεία ενός Τούρκου σούμπαση. Το μεγαλύτερο μέρος της περιοχής ανήκει στον μπέη της Κατερίνης. Το Κίτρος διατηρεί αποδείξεις της πρότερης ακμής του με έξι εκκλησίες, τρεις από τις οποίες κατεστραμμένες και αρκετούς τούρκικους πύργους στην ίδια περιοχή. Σε όλες τις εκκλησίες υπάρχουν τετραγωνισμένοι λίθοι, ελληνιστικών χρόνων, μαζί με αρχιτεκτονικά μέλη, κατά κύριο λόγο υστερότερων χρόνων. Σε μία από τις εκκλησίες υπάρχουν τρεις επιτύμβιες στήλες με επιγραφές, από τις οποίες μόνο μια είναι δυνατόν να αντιγραφεί. Είναι μια επιτύμβια στήλη, κοινού τύπου, ακολουθούμενη από δύο ελεγειακά δίστιχα, που δείχνει ότι το μνημείο στήθηκε από τον Αρτεμίδωρο εις μνήμην των αδελφών του Ειαρινό και Σπόρο από την Ηράκλεια, οι οποίοι ήταν ίδυμοι. Μια άλλη εκκλησία, η οποία είναι σχεδόν σύγχρονη, περιέχει ένα επιτύμβιο μνημείο, το οποίο στήθηκε από κάποια Ούλπια. Όπως η προηγούμενη, είναι χαραγμένη με χαρακτήρες που υποδηλώνουν την ύστερη εποχή της ρωμαϊκής αυτοκρατορίας. Γύρω από την τελευταία εκκλησία υπάρχουν αρχαία θεμέλια και σε κάποιο άλλο σημείο του Κίτρους μια σαρκοφάγος, η οποία χρησιμοποιείται ως ταμιευτήρας της δημόσιας πηγής ενώ το καπάκι της χρησιμεύει ως ποτίστρα. (Leake, τομ.ΙΙΙ, σ. 427 – 428)
    • Στα 2/3 της απόστασης ανάμεσα στο Κίτρος και τη σκάλα του, που είναι απλά μια παραλία δίπλα στη λίμνη, υπάρχει ένας αμαξιτός δρόμος που οδηγεί, κατά μήκος της ακτής, από την Κατερίνη στο Ελευθεροχώρι, χωρίς να περνάει από το Κίτρος. (Leake, τομ.ΙΙΙ, σ. 428)
    • Στην Επιτομή του Στράβωνα και στον Σχολιαστή του Δημοσθένη υπάρχει η πληροφορία ότι στην εποχή τους το Κίτρος ήταν το ίδιο μέρος με την αρχαία Πύδνα.Ο Leake τοποθετεί την Πύδνα στο Αγιάν ενώ θεωρεί ότι το Κίτρος αναπτύχθηκε κατά τη διάρκεια του Μεσαίωνα, μετά την παρακμή της Πύδνας και της Μεθώνης, σε μια θέση ανάμεσα στις δύο Ελληνικές πόλεις. ( Leake, τομ. ΙΙΙ, σ. 429 )
    • Δύο τύμβοι, ο ένας δίπλα στον άλλο, με επίπεδη και οξεία απόληξη αντίστοιχα, αποτελούν ένδειξη προσέγγισης στην περιοχή της Πύδνας. Αποτελούν είτε μνημεία της μάχης είτε συνηθισμένα στοιχεία μιας τοποθεσίας της ύστερης αρχαιότητας, όπως ήταν αυτή της Πύδνας. Η θάλασσα απέχει ενάμιση μίλι από τους τύμβους και λίγο μετά, προς τα βόρεια, ξεκινάει μια λιμνοθάλασσα , η οποία καλύπτει ολόκληρη την χαμηλή πεδιάδα σε μια προέκταση της ακτής και επικοινωνεί με τη θάλασσα μέσω ενός στενού ανοίγματος. (Leake, τομ. ΙΙΙ, σ. 426)
    • Στην Επιτομή του Στράβωνα και στον Σχολιαστή του Δημοσθένη υποστηρίζεται ότι το Κίτρος- κατά την εποχή τους- ήταν το ίδιο μέρος με την αρχαία Πύδνα. (Leake, τομ. ΙΙΙ, σ. 429 )
    • Ο Leake τοποθετεί την Πύδνα στο Αγιάν. ( Leake, τομ. ΙΙΙ, σ. 429 )
    • Ο Περσέας αναγκάστηκε να υποχωρήσει στην Πύδνα, διότι το απόσπασμα που έστειλε στην Πέτρα νικήθηκε από τον Σκιπίωνα Νασικά, ο οποίος είχε σταλεί εναντίον του συνεπικουρούμενος από τον μεγαλύτερο γιό του υπάτου,Φάβιο Μάξιμο. ( Leake, τομ. ΙΙΙ, σ. 430 )
    • Υπό την απειλή μιας άμεσης εφόδου και από τις δύο πλευρές του , ο Περσέας πραγματοποίησε μια γρήγορη υποχώρηση προς την Πύδνα ενώ ο ύπατος έχοντας ενώσει τις δυνάμεις του με τον Νασικά ακολούθησε κατά πόδας τον Περσέα και το μεσημέρι ο ύπατος είχε αναπτύξει τις δυνάμεις του τόσο κοντά στην θέση του βασιλιά στην Πύδνα που αποτελούσε ερώτημα ,λαμβάνοντας υπόψη τη ζέστη και την κούραση του στρατεύματος, το πότε θα έπρεπε να επιτεθεί στους Μακεδόνες.( Leake, τομ.ΙΙΙ, σ. 432)
    • Η περιγραφή της μάχης στην Πύδνα ενισχύει την άποψη ότι η πόλη της Πύδνας ταυτίζεται με το Αγιάν. Ο Λίβιος, ο Στράβων και ο Πλούταρχος συμφωνούν ότι η μάχη έλαβε χώρα στην πεδιάδα μπροστά από την Πύδνα , την οποία διέτρεχε ένας μικρός ποταμός και συνόρευε με υψώματα , που επέτρεπαν μια άνετη υποχώρηση, καθώς και την κάλυψη του ελαφρού πεζικού ενώ και μόνη της η πεδιάδα παρείχε το κατάλληλο έδαφος για την χρήση της φάλαγγας . Αυτά τα χαρακτηριστικά ταιριάζουν απόλυτα με την πεδιάδα που εκτείνεται από την Κατερίνη μέχρι τα υψώματα του Αγιάν. Αντιθέτως, ολόκληρη η περιοχή από το Αγιάν μέχρι το Ελευθεροχώρι, στη μέση της οποίας βρίσκεται το Κίτρος, δε διαθέτει μια μεγάλη πεδιάδα με επίπεδο έδαφος, αποτελείται δε -με την εξαίρεση μικρών τμημάτων ισοπεδωμένης γης κοντά στην ακτή- από τούς πρόποδες του βουνού, το οποίο ο Πλούταρχος ονομάζει Όλοκρο. (Leake, τομ.ΙΙΙ, σ. 433)
    • Σύμφωνα με τον Διόδωρο , η Πύδνα, αρχικά, βρισκόταν στα παράλια της περιοχής αλλά ο Αρχέλαος, βασιλιάς της Μακεδονίας, αφού την κατέλαβε το 411 π.Χ., την μετέφερε σε μια απόσταση 20 σταδίων από την ακτή. Αυτή η απόσταση είναι όμοια με αυτή που απέχουν τα υψώματα του Αγιάν από τη θάλασσα, σύμφωνα και με τον συσχετισμό που μας παραδίδει ο ίδιος ιστορικός αναφορικά με την κατάληψη της Πύδνας από τον Κάσσανδρο. (Leake, τoμ.ΙΙΙ, σσ. 433 – 434)
    • Η περιγραφή της μάχης στην Πύδνα ενισχύει την άποψη ότι η πόλη της Πύδνας ταυτίζεται με το Αγιάν. Ο Λίβιος, ο Στράβων και ο Πλούταρχος συμφωνούν ότι η μάχη έλαβε χώρα στην πεδιάδα μπροστά από την Πύδνα , την οποία διέτρεχε ένας μικρός ποταμός και συνόρευε με υψώματα , που επέτρεπαν μια άνετη υποχώρηση καθώς και την κάλυψη του ελαφρού πεζικού ενώ και μόνη της η πεδιάδα παρείχε το κατάλληλο έδαφος για την χρήση της φάλαγγας . Αυτά τα χαρακτηριστικά ταιριάζουν απόλυτα με την πεδιάδα που εκτείνεται από την Κατερίνη μέχρι τα υψώματα του Αγιάν. Αντιθέτως ολόκληρη η περιοχή από το Αγιάν μέχρι το Ελευθεροχώρι, στη μέση της οποίας βρίσκεται το Κίτρος, δεν διαθέτει μια μεγάλη πεδιάδα με επίπεδο έδαφος, αποτελείται – με εξαίρεση μικρά κομμάτια ισοπεδωμένης γης κοντά στην ακτή- από τούς πρόποδες του βουνού, το οποίο ο Πλούταρχος ονομάζει Όλοκρο. (Leake, τομ.ΙΙΙ, σ. 433)
    • Στα τέλη του 316 π.Χ. η Ολυμπιάδα, μητέρα του Αλεξάνδρου, κατέφυγε στην Πύδνα με μεγάλο στράτευμα, συνεπικουρούμενο από ιππικό και ελέφαντες. Ο Κάσσανδρος, όντας αδύνατον να πολιορκήσει την πόλη λόγω της εποχής, στρατοπέδευσε γύρω από αυτήν, κατασκεύασε οχυρωματικά έργα που κατέληγαν και στις δύο άκρες στη θάλασσα και απέκλεισε το λιμάνι με τα πλοία του. Η Ολυμπιάδα αντιστάθηκε μέχρι την άνοιξη, οπότε οι προμήθειες της εξαντλήθηκαν, τα άλογα και τα υποζύγια φαγώθηκαν, οι ελέφαντες πέθαναν, μεγάλος αριθμός ανδρών πέθανε από αρρώστιες και την πείνα ενώ άλλοι λιποτάκτησαν. Η βασίλισσα προσπάθησε να διαφύγει από τη θάλασσα αλλά πιάστηκε αιχμάλωτη. Την πτώση της Πύδνας ακολούθησε η παράδοση της Πέλλας και της Αμφίπολης στον Κάσσανδρο. (Leake, τομ.ΙΙΙ, σ. 434)
    • Δεν διακρίνονται ίχνη του λιμανιού της Πύδνας ούτε από το Αγιάν , ούτε από το Κίτρος. Ωστόσο η ακτογραμμή έχει αλλάξει σημαντικά λόγω της μεταφοράς φερτών υλικών από τον Όλυμπο και το Πιερικό Όρος. (Leake, τομ.ΙΙΙ, σ. 434 – 435)
    • Το Ελευθεροχώρι βρίσκεται σε τόσο πλεονεκτική θέση, ώστε πολύ δύσκολα θα αδιαφόρησαν γι’ αυτό οι αρχαίοι.Και είναι κυρίως αυτός ο λόγος για τον οποίο οδηγήθηκα στην ταύτιση της θέσης αυτής με τη Μεθώνη. Η απόσταση της από το Αγιάν είναι μεγαλύτερη από σαράντα στάδια, τα οποία, η Επιτομή του Στράβωνα, αναφέρει ως την απόσταση από την Πύδνα μέχρι την Μεθώνη. Ωστόσο, δεν πρέπει να βασίζεται κάποιος ιδιαίτερα στην Επιτομή, σε ό,τι αφορά το συγκεκριμένο κομμάτι, καθώς αναφέρει τον Αλιάκμονα ως το ποτάμι της Κατερίνης και τον Εριγώνα στη θέση του Αλιάκμονα. Ο μόνος Εριγώνας που αναφέρεται στην αρχαία ιστορία ήταν ένας παραπόταμος του Αξιού. (Leake, τομ.ΙΙΙ, σ. 435)
    • Η Πιερία, η άλλη επαρχία που αναφέρεται από τον Όμηρο, βρισκόταν υπό την κατοχή Θρακών, προτού κατακτηθεί από τους Τημενίδες. Γι’ αυτό το λόγο και ο Ορφέας αποκαλούταν Θράκας και η Πύδνα και η Μεθώνη στην Πιερία περιγράφονταν ως ελληνικές αποικίες στην ακτή της Θράκης. (Leake, τομ.ΙΙΙ, σ. 447)
    • Το Μεγάλο Καραμπουρνού βρισκόταν σε απόσταση 10 μιλίων από τη Θεσσαλονίκη και υπό αυτή την προϋπόθεση φαίνεται να ταυτίζεται με το Ακρωτήριο Αίνειο του Σκύμνου.Επίσης όπως πληροφορούμαστε από τον Λίβιο, η πόλη Αινεία βρισκόταν 15 ρωμαϊκά χιλιόμετρα από τη Θεσσαλονίκη. Προσθέτει δε, ότι ήταν απέναντι από την Πύδνα, γεγονός που εάν αληθεύει, θα μπορούσε να υπαινιχθεί ένα λάθος στην απόσταση που μόλις δηλώθηκε καθώς οι δύο ορισμοί είναι αντιφατικοί και μας οδηγούν στη τοποθεσία Αινεία και στο Ακρωτήριο Αίνειο της Επανομής, το οποίο είναι σχεδόν απέναντι από την Πύδνα. Ωστόσο, είναι γεγονός από τη σειρά των ονομάτων στον Ηρόδοτο, ότι η Γίγωνις ήταν το νοτιότερο από τα δύο ακρωτήρια και από ένα άλλο γεγονός που αναφέρεται στην ιστορία του , φαίνεται ότι αυτή η τοποθεσία βρισκόταν κοντά σε εκείνη της Επανομής.(Leake, τομ. III, σ. 451-452)
    • Τίποτα δεν μπορεί να δείξει πιο έντονα τη σημασία του περάσματος του Πυθίου και της Πέτρας από τις πολλές περιπτώσεις που έχουν σχέση με τις στρατιωτικές επιχειρήσεις των αρχαίων. Ο Ξέρξης έστειλε εμπροσθοφυλακή από αυτόν τον δρόμο στην Περραιβία , αφού στρατοπέδευσε με το ένα τρίτο του στρατεύματός του στην Πιερία προετοιμάζοντας την πορεία του . Ο Βρασίδας μετά την γρήγορη πορεία του στην Θεσσαλία και την Περραιβία , στο όγδοο έτος του Πελοποννησιακού πολέμου, πέρασε από το ίδιο πέρασμα στο Δίον. Ο Αγησίλαος, επιστρέφοντας στην Ελλάδα από τη Μικρά Ασία, το έτος 394 π. Χ., εισήλθε στη Θεσσαλία από τη Μακεδονία, από το ίδιο πέρασμα. Ο Κάσσανδρος, το 316 π.Χ., διέσχισε τον ίδιο δρόμο προχωρώντας από την Πελοπόννησο κατά της Ολυμπιάδος στην Πύδνα. Και τέλος, αυτό το πέρασμα έδωσε στον Αιμίλιο Παύλο, το έτος 168 π.Χ., τα μέσα για να εξαναγκάσει τον Περσέα να υποχωρήσει από την ισχυρή του θέση στον Ενιπέα, μόλις πληροφορήθηκε ότι ο Σκιπίων Νασικάς ανέτρεψε την μακεδονική φρουρά στην Πέτρα και κατήλθε στις πεδιάδες στα μετόπισθεν της θέσης του βασιλιά στον Ενιπέα.(Leake, τoμ.ΙΙΙ, σ. 343)
    • Η Βυλάζωρα αναφέρεται και πάλι στην ιστορία της ταραχώδους χρονιάς του 168 π.Χ., όταν ο Περσέας, όχι πολύ πριν από τη μάχη της Πύδνας, προσπαθούσε να διατηρήσει τις μισθοφορικές υπηρεσίες των 20.000 Γαλατών, οι οποίοι με την προσδοκία ότι θα προσληφθούν από αυτόν, είχαν προχωρήσει με ίσο αριθμό ιππικού και πεζικού μέχρι την Ντεσουντάβα της Μαιδικής. Ο Περσέας με σκοπό να τους παρασύρει μέσα στη Μακεδονία, κινήθηκε με το μισό στρατό του από τον ποταμό Ενιπέα της Πιερίας στην Αλμάνα του Αξιού, η οποία βρισκόταν σε απόσταση 75 μιλίων από τη Ντεσουντάβα. Έχοντας διατάξει να ετοιμαστούν όλα τα εφόδια για την επικείμενη πορεία των Γαλατών, έστειλε έναν αγγελιοφόρο στη Ντεσουντάβα απαιτώντας από το στρατό των Γαλατών να προχωρήσει στη Βυλάζωρα και κάλεσε τους αρχηγούς τους να τον επισκεφθούν στην Αλμάνα, όπου τους έδωσε να καταλάβουν μέσω του αγγελιοφόρου του ότι είχε ετοιμάσει γι’ αυτούς μερικά πλούσια δώρα, φιλοδοξώντας με αυτό το τρόπο να εξασφαλίσει τις υπηρεσίες των Γαλατών χωρίς άλλη δαπάνη. Αλλά αυτοί δεν ήταν άνθρωποι οι οποίοι θα μπορούσαν να εξαπατηθούν: αρνήθηκαν να κινηθούν πέρα από τη Ντεσουντάβα μέχρι να λάβουν τα συμφωνηθέντα δώρα στα οποία συμπεριλαμβάνονταν 10 κομμάτια χρυσού για κάθε ιππέα, πέντε για κάθε στρατιώτη πεζικού, 1.000 για κάθε αρχηγό ενώ η προκαταβολή του θησαυρού θα έπρεπε να είναι περισσότερη από αυτή που ο φιλάργυρος μονάρχης θα μπορούσε να συναινέσει εκ των προτέρων και έτσι οι Γαλάτες επέστρεψαν στο Δούναβη ,λεηλατώντας τις περιοχές της Θράκης από τις οποίες διήλθαν.(Leake, τομ. ΙΙΙ, σ. 471)
    • Τα ερείπια του Παλαιού Κίτρους αποτελούνται από τα θεμέλια ενός μικρού, ορθογώνιου κάστρου, τοποθετημένου σε ένα βράχο δίπλα στην ακρογιαλιά. Σώζονται τμήματα τείχους, αποτελούμενου από μικρές πέτρες και κονίαμα, ανάμεικτα με κομμάτια από Ρωμαϊκά τούβλα. Μερικοί τετραγωνισμένοι λίθοι αποτελούν τα μοναδικά ίχνη της Ελληνικής αρχαιότητας. (Leake, τομ. ΙΙΙ, σ. 428)
    • Ολόκληρη η εξοχή από το Αγιάν μέχρι το Ελευθεροχώρι, στη μέση της οποίας βρίσκεται το Κίτρος, δεν διαθέτει επαρκή πεδιάδα. Αποτελείται, με εξαίρεση μικρά κομμάτια επίπεδης γης κοντά στην ακτή, από τις υπώρειες του βουνού, το οποίο ο Πλούταρχος ονομάζει Όλοκρο. (Leake, τομ.ΙΙΙ, σ. 433)

    [/tab]
    [tab name=’Mantegazza’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Pouqueville’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Tozer’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Urquhart’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Walker’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Σχινάς’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [end_tabset]

  • Κατερίνη

    Παλαιό Όνομα : Άτηρα
    Δήμος : Κατερίνης

     

    [tab name=’Abbot’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Berard’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Boissonas’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Chirol’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Clarke’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Cousinery’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Frazer’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Holland’]

    • Η Κατερίνη είναι μια μικρή πόλη που βρίσκεται πάνω στην πεδιάδα, δύο ή τρία μίλια βόρεια του ποταμού, και καλύπτεται από μεγάλο δάσος. Περιλαμβάνει γύρω στα 300 σπίτια, μερικά από τα οποία έχουν μεγάλο μέγεθος, και ένα τζαμί το οποίο έχει ένα γραφικό χαρακτήρα από τα δέντρα που το περιτριγυρίζουν. (Holland, σ.305)

    [/tab]
    [tab name=’Isambert’]

    • Στο στόμιο δε κάποιου αυλώνα που σχηματίζεται από τη διακράνωση δύο μακρών λόφων πάνω στο άκρο της πεδιάδας της Κατερίνης απέναντι από την κωμόπολη του Κορινού, βρίσκονται οι τύμβοι αυτοί του Κορινού, τους οποίους οι ντόπιοι αποκαλούν τούμπες, βορείως των οποίων σε απόσταση 1500 μέτρων βρίσκεται η κωμόπολη του Κορινού. Εδώ υπάρχει και μία μεγάλη πεδιάδα που εκτείνεται από τους λόφους του μικρού και του μεγάλου Αη – Γιάννη, στις οποίες από τον Heuzey βρέθηκαν ελληνικές και ρωμαϊκές επιτύμβιες επιγραφές. Εκεί μετά από δύο ώρες φτάνουμε στην Κατερίνη. Η Κατερίνη είναι μία πολίχνη στις όχθες του Πελίκα, και είναι η πρωτεύουσα αυτής της παραλίου επαρχίας, η οποία εκτείνεται κάτω από τα κράσπεδα του Ολύμπου. Η οθωμανική της συνοικία αποτελείται από αγορά, τζαμί, και κάποια μεγάλα σπίτια Μπέηδων. Ο υπόλοιπος πληθυσμός της πόλης είναι Έλληνες γεωργοί. Ο περιηγητής Leake ξεγελάστηκε από το όνομα και τοποθέτησε εδώ την πόλη Patera των Πευτιγγεριανών πινάκων.
      (Isambert,σ.72 – 73)
    • Για όσους θέλουν να εξερευνήσουν τα της Πύδνας η εκδρομή στα στενά της Πέτρας είναι απαραίτητη, για να δούν τους τόπους που πολέμησαν ο Αιμίλιος Παύλος εναντίον των Μακεδόνων. Όντως από αυτό το στενό ο Ρωμαίος Ύπατος κύκλωσε τους Μακεδόνες, αναγκάζοντας τον βασιλιά Περσέα να εγκατελείψει τις θέσεις του στον Ενιπέα ποταμό πριν το Δίον και να υποχωρήσει προς την Πύδνα. Ενώ ο Ύπατος προσποιήθηκε προσβολή κατά των ισχυρών θέσεων που διέθεταν οι Μακεδόνες στον Ενιπέα, ένα σώμα ισχυρών λογάδων ανδρών που καθοδηγούνταν από δύο νέους και τολμηρούς αρχηγούς, τον Σκιπίωνα Νασικά και τον Φάβιο Μαξίμο, που εισήλθαν στην Περραιβία μέσα από την κοιλάδα των Τεμπών, και αφαίρεσε έτσι το Πύθιο από τα χέρια των Μακεδόνων, που έκλεινε την δυτική είσοδο στο στενό της Πέτρας. Απροετοίμαστοι οι Μακεδόνες καταλήφθηκαν στη διάρκεια της νύχτας και μη δυνάμενοι να φέρουν αντίσταση υποχώρησαν άτακτα, οι δε Ρωμαίοι έφυγαν κατέβηκαν ήσυχα στην πεδιάδα της Κατερίνης. Το στενό της Πέτρας διήλθαν και άλλοι περιώνυμοι στρατηγοί της Ιστορίας, όπως ο Ξέρξης που εισέβαλε στην Θεσσαλία, ο Βρασίδας που εξώρμησε εναντίον της Χαλκιδικής, ο Αγησίλαος που επανάκαμψε από την Ασία, και αργότερα ο Κάσσανδρος όταν εκστράτευσε κατά της Ολυμπιάδας. Για να περιηγηθεί κάποιος από αυτό το στενό εγκαταλείπει από τα βορειοδυτικά την Κατερίνη και διέρχεται τα τελευταία οροπέδια των πιερικών βουνών. Λίγο πριν από την Πέτρα και από το στενό της από την αριστερή μεριά σε μικρή απόσταση μιάμισης λεύγας, συναντούμε από το αντίθετο ύψωμα του φαραγγιού την Μονή της Πέτρας, που χτίστηκε από τον αυτοκράτορα Ανδρόνικο, και βρίσκεται στο μέσον δάσους και βοσκοτοπιών, και βρίσκονται έξω από τις πιο απόκρημνες κορυφές του Ολύμπου. (Isambert,σ.74)
    • Στο στόμιο κάποιου αυλώνα που σχηματίζεται από τη δικράνωση δύο μακρών λόφων στα άκρα της πεδιάδας της Κατερίνης απέναντι από την κωμόπολη του Κουρίνου, βρίσκονται οι τύμβοι του Κουρίνου, τους οποίους οι ντόπιοι αποκαλούν τούμπες, νότια των οποίων σε απόσταση 1500 μέτρων βρίσκεται η κωμόπολη του Κουρίνου.
      Εδώ υπάρχει και μία μεγάλη πεδιάδα που εκτείνεται από τους λόφους του μικρού και του μεγάλου Αη – Γιάννη μέχρι τη θάλασσα, στην οποία από τον Heuzey βρέθηκαν ελληνικές και ρωμαϊκές επιτύμβιες επιγραφές.Μετά από δύο ώρες φτάνουμε στην Κατερίνη.
      (Isambert, σ. 72-73)
    • Η Κατερίνη είναι μία πολίχνη στις όχθες του Πελίκα και αποτελεί πρωτεύουσα της παραλίου επαρχίας, η οποία εκτείνεται κάτω από τα κράσπεδα του Ολύμπου. Η οθωμανική της συνοικία αποτελείται από αγορά, τζαμί και κάποια μεγάλα σπίτια Μπέηδων. Ο υπόλοιπος πληθυσμός της πόλης είναι Έλληνες γεωργοί. Ο περιηγητής Leake ξεγελάστηκε από το όνομα και τοποθέτησε εδώ την πόλη Παterα των Πευτιγγεριανών πινάκων.
      (Isambert, σ. 73)

    [/tab]
    [tab name=’Leake’]

    • Ο Σαλαμβρίας χωρίζει τις περιφέρειες της Λάρισας και της Κατερίνης, όπως προηγουμένως χώριζε τη Θεσσαλία από τη Μακεδονία ή τη Μαγνησία από την Πιερία. (Leake, τομ. ΙΙΙ, σ. 403)
    • Το έδαφος στην πεδιάδα Κατερίνης είναι πετρώδες και άγονο.
      (Leake, τομ. ΙΙΙ, σ.408)
    • Ο ποταμός Μίτυς ίσως ταυτίζεται με το ποτάμι της Κατερίνης. (Leake, τομ. ΙΙΙ, σ. 424)
    • Η Κατερίνη πλησιάζει πολύ, ακουστικά, το όνομα Ατέρα, η οποία τοποθετείται ανάμεσα στο Δίον και τη Βέρροια. Η ταύτιση των δύο είναι πολύ πιθανή. Το γεγονός οτι ο Λίβιος δεν αναφέρει την Ατέρα, μολονότι βρίσκεται πάνω ή πολύ κοντά στη διαδρομή του Μάρκιου, εξηγείται από τη χρονική διαφορά ανάμεσα στο Οδοιπορικό και τον Περσικό πόλεμο, όταν η Ατέρα ήταν ίσως ασήμαντη ή δεν είχε ιδρυθεί. Ασφαλώς μπορεί να ισχυριστεί κάποιος ότι το διάστημα ανάμεσα στο Δίον και την Ατέρα στο Οδοιπορικό είναι μεγαλύτερο από την πραγματική απόσταση ανάμεσα στα Μαλάθρια και την Κατερίνη. Το Λιτόχωρο ταυτίζεται με την Κατερίνη. (Leake, τομ. ΙΙΙ, σ. 424 – 425)
    • Η περιγραφή της μάχης στην Πύδνα ενισχύει την άποψη ότι η πόλη της Πύδνας ταυτίζεται με το Αγιάν. Ο Λίβιος, ο Στράβων και ο Πλούταρχος συμφωνούν ότι η μάχη έλαβε χώρα στην πεδιάδα πριν από την Πύδνα , την οποία διέτρεχε ένας μικρός ποταμός και συνόρευε με υψώματα , που επέτρεπαν μια άνετη υποχώρηση καθώς και την κάλυψη του ελαφρού πεζικού ενώ και μόνη της η πεδιάδα παρείχε το κατάλληλο έδαφος για την χρήση της φάλαγγας . Αυτά τα χαρακτηριστικά ταιριάζουν απόλυτα με την πεδιάδα που εκτείνεται από την Κατερίνη μέχρι τα υψώματα του Αγιάν. Αντιθέτως ολόκληρη η περιοχή από το Αγιάν μέχρι το Ελευθεροχώρι, στη μέση της οποίας βρίσκεται το Κίτρο, δεν διαθέτει μια μεγάλη πεδιάδα με επίπεδο έδαφος, αποτελείται με εξαίρεση μικρά κομμάτια ισοπεδωμένης γης κοντά στην ακτή, από τους πρόποδες του βουνού, το οποίο ο Πλούταρχος ονομάζει Όλοκρο. (Leake, τομ.ΙΙΙ, σ. 433)
    • Μετά από πέντε ώρες από το κάστρο των Σερβίων φτάνουμε στο Λιβάδι, όνομα που πρέπει να δόθηκε στο μέρος κατ’ ευφημισμόν καθώς η τοποθεσία είναι από τις πιο απότομες με μια μικρή πεδιάδα σε απόσταση λίγων μιλίων από εκεί. Η πόλη περιλαμβάνει 800 σπίτια, σε μια βραχώδη κορυφή στα βουνά που εκτείνονται από την παραθαλάσσια πεδιάδα της Κατερίνης στη δεξιά όχθη του Βιστρίτσα, κοντά στη Βέρροια. Η πιο ψηλή κορυφή αυτών των βουνών είναι ένα ορατό σημείο από την Θεσσαλονίκη και αναφέρεται ως ένα από τα κυριότερα σημεία της οροσειράς του Ολύμπου.(Leake, τομ.ΙΙΙ, σ.334-335)
    • Η Πέτρα βρίσκεται σε έναν μεγάλο απομονωμένο βράχο, αποσχισμένο με φυσικό τρόπο και χωρισμένο από το γειτονικό βουνό. Ο δρόμος περνάει μέσα από το άνοιγμα και μετά κατέρχεται στην πεδιάδα της Κατερίνης, η οποία, χωρίς αμφιβολία αποτελεί τμήμα της αρχαίας Πιερίας της Μακεδονίας, έτσι απεικονίζεται η τοποθεσία της Πέτρας από τον Λίβιο, ο οποίος δείχνει την Πέτρα σαν πόλη της Πιερίας στο σύνορο αυτής της επαρχίας στο πέρασμα που οδηγεί στην παραθαλάσσια πεδιάδα από την Περραιβία. Η απόσταση από το Λιβάδι στην Κατερίνη υπολογίζεται σε δέκα ώρες. Υπάρχει και άλλος δρόμος που οδηγεί πάνω από την ίδια κορυφογραμμή, από τα Σέρβια, μέσω Βελβεντού, στην Κατερίνη. Όμως δεν είναι τόσο εύκολο όσο από το πέρασμα της Πέτρας. (Leake, τομ.ΙΙΙ, σ. 337)
    • Το έδαφος είναι εξαιρετικό, αλλά καλλιεργείται εν μέρει μόνο. Μεγάλα δέντρα εμφανίζονται στα ενδιάμεσα διαστήματα ενώ, προς την πλευρά της θάλασσας, υπάρχουν εκτεταμένα δάση, τα οποία φημίζονται, ανάμεσα στους κυνηγούς της Θεσσαλονίκης, για τους φασιανούς τους. Ένα μέρος στην ακτή, όπου τα πλοία αγκυροβολούν στην καλοκαιρία ή τα μαζεύουν σε κακοκαιρία, χρησιμεύει ως το σκάλωμα της Κατερίνης. (Leake, τομ. ΙΙΙ, σ. 425)

    [/tab]
    [tab name=’Mantegazza’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Pouqueville’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Tozer’]

    • Χωριό που βρίσκεται στα μέσα της πεδιάδας στη βόρεια πλευρά του Ολύμπου. (Tozer,τομ.ΙΙ,σ. 4)

    [/tab]
    [tab name=’Urquhart’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Walker’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Σχινάς’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [end_tabset]

  • Πεδιάδα Πιερίας

    Παλαιό Όνομα :Πεδιάδα Πιερίας
    Δήμος :

     

    [tab name=’Abbot’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Berard’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Boissonas’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Chirol’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Clarke’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Cousinery’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Frazer’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Holland’]

    • Η περιοχή της αρχαίας Πιερίας τοποθετείται από τον Πτολεμαίο ανάμεσα στους ποταμούς Πηνειό και Λουδία. Σύμφωνα όμως με τον Στράβωνα ξεκινάει στα βόρεια από τον Αλιάκμονα και εκτείνεται βόρεια κατά μήκος της ακτής ως τις εκβολές του Αξιού ή του Βαρδάρη. Τα βουνά που εκτείνονται δυτικά και στα βόρεια του Ολύμπου είναι πιθανότατα τα Καμβούνια Όρη της αρχαιότητας, το στενό πέρασμα που διέρχεσαι από την Πιερία στην περιοχή της Περραιβίας και της Θεσσαλίας. (Liv, lib, xlii, 53)(Holland, σ. 305 υποσημείωση)
    • Η περιοχή μπορεί να θεωρηθεί μέρος των μεγάλων πεδιάδων της Μακεδονίας. Παρουσιάζει μια καλλιεργημένη και ευχάριστη όψη και σε μεγάλο μέρος της είναι δασώδης. Βρίσκεται ανάμεσα σε αυτό το τμήμα της ακτής, και τους πιο κοντινούς πρόποδες του Ολύμπου και της Όσσας, από όπου η ξυλεία προέρχεται, και καθιστά ένα σημαντικό τμήμα των εξαγωγών της Θεσσαλονίκης. Κάποιες από τις καστανιές και τα πλατάνια που συναντήσαμε στο δρόμο είναι αξιοσημείωτου μεγέθους, και επίσης παρατηρήσαμε καλής ποιότητας ξύλο δρυός, το οποίο είναι κατάλληλο για την κατασκευή πλοίων.(Holland, σ. 305)

    [/tab]
    [tab name=’Isambert’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Leake’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Mantegazza’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Pouqueville’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Tozer’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Urquhart’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Walker’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Σχινάς’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [end_tabset]

  • Στρούγκα

    Παλαιό Όνομα :Στρούγκα
    Δήμος :

     

    [tab name=’Abbot’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Berard’]

    • Διασταυρωνόμαστε [ στη Στρούγκα] με κοντόσωμους και βαρείς Σλάβους με φαρδιά και γεμάτα πρόσωπα, χωμένους μέσα στα ολόμαλλα ρούχα τους και τη γούνινη κάπα τους. Με τα πόδια τους βυθισμένα μέσα σε μπότες από μαλακό πετσί, πάνε για το όργωμα ή για την αγγαρεία, ζώα καματερά, αργοβάδιστα και λασπωμένα. Η βρωμιά του Αλβανού ήταν πιο αρχοντική. Οι άντρες βαδίζουν μπροστά από τα βόδια τους ή καπνίζουν καθισμένοι σταυροπόδι μέσα στο καρότσι τους- ένα ξύλινο κασόνι ανεβασμένο πάνω σ΄έναν ξύλινο άξονα και σε ξύλινες μονοκόμματες ρόδες, που το λένε αραμπά και το σέρνει ένα ζευγάρι μικρά μαύρα βόδια. Η γυναίκα ακολουθεί κεντρίζοντας τα βόδια. Από πίσω οι γυναίκες αυτές μοιάζουν με μαύρους μπόγους, χωμένες όπως είναι απ’ το λαιμό ως τα πόδια μέσα στο σαγιά τους, μια κάπα από σκληρό μαλλί. Από μπροστά η ανοιχτή αυτή κάπα αφήνει να φαίνεται ένα εσώρουχο από χοντρό σκληρό πανί, η κοτσούλα, πουκαμίσα ή φούστα που φτάνει ως τους αστραγάλους και που στο κάτω μέρος έχει κολλημένη μια χοντρή πολύχρωμη ποδιά, όπου κυριαρχούν το μαύρο, το πράσινο και το πορτοκαλί. Όλες αυτές οι γυναίκες είναι μεγαλόκορμες. Η πρώτη μας κίνηση ήταν μια κίνηση θαυμασμού για την τόσο γόνιμη τούτη ράτσα και η δεύτερη, οργής απέναντι σ΄αυτούς τους νωχελικούς άντρες που άφηναν να περπατούν και να δουλεύουν γυναίκες σ’ αυτή την κατάσταση. Σε λιγάκι όμως αναγνωρίσαμε μια ιδιοτροπία της μόδας. Οι γυναίκες περιζώνουν την κοιλιά τους μ’ ένα φαρδύ πάνινο ζωνάρι, τη λέσκα, που οι δύο κεντητές και κροσσωτές άκρες της κρέμονται μπροστά τους. Πάνω από τη λέσκα τυλίγουν οχτώ ή δέκα βόλτες, ένα σκοινί από μαύρο πανί, το πογιάς. Τα μαλλιά τους χτενισμένα κοτσίδες, κρέμονται γύρω από το πρόσωπο και έχουν τις άκρες τους χωμένες μεσά στις δίπλες του πογιάς, όπως εμείς χώνουμε την αλυσίδα του ρολογιού μας στο τσεπάκι μας. Η ράτσα αυτή είναι από του φυσικού της άσχημη και θλιβερή. Η δουλειά στα χωράφια της έχει τσακίσει τη ραχοκοκαλιά, της έχει καμπουριάσει τους ώμους, της έχει βαρύνει τα μέλη. Η συνήθεια του φόβου και της υποταγής λύγισε τον τράχηλο της και έσβησε το βλέμμα της. Θα έλεγε όμως κανείς ότι οι άντρες αυτοί και οι γυναίκες αυτές πασχίζουν με τη σειρά τους να φαίνονται ακόμα πιο θλιβεροί και πιο άσχημοι. Η φορεσιά τους, χωρίς χάρη και χαρά, έχει θλιβερά σκουροπράσινα και μαύρα κεντήματα. Πόσο ωραίος φαίνεται μπροστά τους ο Αλβανός αυτός με το κόκκινο ντουλαμά!(Berard, σ.138- 146)
    • Το λαγκάδι που κατεβαίνουμε, βγαίνει σε μια μεγάλη επίπεδη έκταση, ανάμεσα στα δασωμένα βουνά που έχουμε αριστερά μας και στους καλαμιώνες της λίμνης δεξιά μας. Μπροστά μας η καταχνιά τυλίγει πέρα θερισμένους καλαμιώνες, καλαμπόκια όρθια ακόμη, φουντωτές καστανιές και αραμπάδες που τρίζουν πάνω στα αλάδωτα αξόνια τους. Στους νοτισμένους κάμπους, μέσα σε βραγιές και σε αγκαθόβατους βόσκουν κοπάδια από βόδια. Μέσα σε λιμνούλες στεκαμένου νερού βουβάλια κοιμούνται μισοβουτηγμένα στο βουρκάρι. Κατά διαστήματα ακούγεται από μακριά η αργή μελωδία ενός λαού που είναι σκυμμένος στη δουλειά. Τόπος ήσυχος και υπνηλός. Τη γαλήνη του ζεστού αυτού πρωινού τη διαταράζει μόνο ένας επόπτης αγγαρείας. Με το κουρμπάτσι (βούρδουλας) στο χέρι κεντρίζει από κάθε πλευρά του δρόμου τα φτυάρια και τα χεράμαξα. Ένα ολάκερο χωριό δουλεύει στο δρόμο, άντρες, γυναίκες και παιδιά. Ο επόπτης με το ψηλό κόκκινο φέσι τρομοκρατεί το λαό τούτο. Οι βλαστημίες και οι βουρδουλιές πέφτουν βροχή στην πλάτη των αδύναμων. Ούτε ένα παράπονο δεν ακούγεται ούτε μια μουρμούρα. Σλάβικη αγγαρεία.
      Ύστερα από μια ώρα λιθόστρωτου δρόμου με έντονα πάνω του τα ίχνη του των τροχών, φτάνουμε στα πρώτα σπίτια της Στρούγκας. Η Στρούγκα είναι χτισμένη πάνω σε καρβουνιασμένη γη, μέσα σε καλαμιώνες και κλαίουσες ιτιές. Τα τετραώροφα ξύλινα σπίτια της έχουν μια θλιβερή όψη βρωμιάς και ξεχαρβαλώματος, ακόμη και τα νεόχτιστα. Στο ισόγειο είναι μαγαζιά, εξώπορτες, μεγάλοι ανοιχτοί χώροι όπου δουλεύουν χειροτέχνες, βαρελάδες, καραποιοί και χαλκιάδες, καθώς και τζαμόπορτες με βρώμικα τζάμια, πίσω από τα οποία οι αράχνες καλύπτουν τη λίγδα του εσωτερικού. Τα πατώματα προεξέχουν το ένα από τ’ άλλο. Η βαφή των προσόψεων έχει φύγει. Το ξύλο σαπίζει. Τα παράθυρα δεν έχουν πια ούτε τζάμια ούτε κουφώματα και οι τρύπες είναι στουμπωμένες με χαρτιά, πατσαβούρια και σκισμένες εφημερίδες. Αντίθετα σε όλα αυτά κάνει η καθαριότητα των δρόμων, που τους έχουν καταβρέξει οι κουβάδες των περιοίκων δροσίζοντας έτσι τους σουλατσαδόρους και τους φουμαδόρους.
      Τους σωρούς τα καρπούζια, τα πεπόνια και τις τομάτες τους διαδέχονται φούρνοι και ψησταριές, με τεράστια πιάτα με κρεμμύδια. Οι διαβάτες δεν αποκρίνονται τίποτα και δείχνουν να μην καταλαβαίνουν ούτε τα αλβανικά ούτε τα ελληνικά, τις γλώσσες που μπορούν να χρησιμοποιήσουν οι δικοί μας άνθρωποι. Κανείς δεν μας περιτριγύρισε όπως στα χωριά της Ελλάδας και της Αλβανίας. Ρωτούμε στα ελληνικά έναν με φαρδιά νησιώτικη βράκα. – Δεν μιλούμε τα ρωμαίικα εδώ, δεν είμαστε Έλληνες εμείς, είμαστε Βούλγαροι, μας αποκρίνεται στα καθαρότερα ελληνικά του ελληνικού κόσμου. Μας προξενεί έκπληξη που ένας βούλγαρος πατριώτης φορά την ελληνική νησιωτική φορεσιά. – Ναι, γιατί δεν είμαι από εδώ, είμαι απ’ τη Σαλονίκη και πριν γίνω Βούλγαρος, τον καιρό που δεν ήξερα ακόμη, πίστευα πως ήμουν Έλληνας-. Αποτολμούμε να του παρατηρήσουμε ότι η ελληνικότητά του παραμένει ακόμη ολοφάνερη, παρά τη γνώση που απέκτησε, στις ζωηρές του χειρονομίες και στην πολυλογία του. – Μολαταύτα, αφότου πήγα στη Σόφια και έμαθα, είμαι Βούλγαρος, και εδώ στη Στρούγκα όλοι είναι Βούλγαροι-. (Berard, σ.138- 146)
    • Η πόλη της Στρούγκας απλώνεται στις δύο όχθες του Δρίνου, μερικές εκατοντάδες μέτρα από το σημείο όπου ο ποταμός πηγάζει από τη λίμνη της Αχρίδας. Η αριστερή όχθη κατέχεται από τη σλαβική συνοικία, απ’ αυτούς που αυτοονομάζονται Βούλγαροι και που θα τους αποκαλούμε και μεις Βούλγαρους προσωρινά, αφήνοντας γι’ αργότερα να συζητήσουμε τα περί καταγωγής τους. Οι Βούλγαροι έχουν σχεδόν 300 σπίτια (1.200- 1.500 άτομα) ένα βουλγαρικό σχολείο και μια παλιά εκκλησία. Ζουν από τη γεωργία και το ψάρεμα. Ο Δρίνος είναι φραγμένος από τα δίχτυα τους, τα παραγάδια τους και τα ενυδρεία τους και μια ολόκληρη γωνιά της πόλης ζέχνει από ψάρια που ξεραίνονται ή σαπίζουν. Σ’ όλη τη διάρκεια της Σαρακοστής και της νηστείας των Χριστουγέννων οι άνθρωποι της Στρούγκας κάνουν εμπόριο με όλο το βουνό. Στη δεξιά όχθη του ποταμού, στη μουσουλμανική συνοικία- εξήντα περίπου ερειπωμένα σπίτια και ένα τζαμί- ο μουσουλμανικός πληθυσμός που ελαττώνεται σταθερά, αποτελείται από μερικούς Οσμανλήδες, από Σλάβους που είχαν άλλοτε εξωμόσει, αυτοί ή οι πρόγονοί τους, και από Αλβανούς. Μπέηδες και αγάδες που κατέχουν ακόμη ολόκληρο σχεδόν τον τόπο. Δεν αισθάνονται όμως καθόλου άνετα έτσι όπως είναι υπο παρακολούθηση, ανάμεσα σε όλους αυτούς τους χριστιανούς που τους ξεσηκώνουν οι ξένες προπαγάνδες και μεταναστεύουν στην Αχρίδα, στο Μοναστήρι και στη Θεσσαλονίκη. Το υπόλοιπο καντόνι της Στρούγκας έχει 7.000 κατοίκους, απ’ τους οποίους μόλις χίλιοι είναι μωαμεθανοί, αλβανοί αγάδες στο Πισκουπάλ και τη Στάροβα, στη δεξιά όχθη της λίμνης, και σλάβοι αγρότες στην ύπαιθρο των δύο αυτών πόλεων. Οι προσηλυτισμοί αυτοί έγιναν με τη βία τον περασμένο αιώνα.
      Η Στρούγκα οφείλει την ύπαρξή της στο γεφύρι της. Ο Πληθυσμός εγκαταστάθηκε πολύ φυσιολογικά στο υποχρεωτικό αυτό πέρασμα του καραβανιού. Πουθενά δεν μπορείς να διαβείς το ποτάμι μεσ’ από το νερό εξαιτίας των τελμάτων, των καρβουνότοπων ολόγυρα, της λασπουριάς και των βούρλων του βυθού. Πρέπει να υπήρχαν πάντοτε γεφύρι και πόλη στο σημείο αυτό ή στα κοντινά περίχωρα. Το σημερινό γεφύρι είναι από ξύλο, ολοκαίνουργιο, προσωρινό, φτιαγμένο με χωριστά δοκάρια και καρφωμένα σανίδια. Στον κρυστάλλινο βυθό όμως διακρίνονται πέτρινα χαλάσματα, κατάλοιπα χτισμάτων. Ο Δρίνος κυλά λαγαρός, πλατύς και ξέχειλος, χωρίς καθορισμένες όχθες, μέσα σ’ ένα τόσο πράσινο, τόσο χορταριασμένο φόντο, που μετά βίας ξεχωρίζει μακριά το ποτάμι από τα γειτονικά λιβάδια. Πάνω στο γεφύρι, σε μια διπλή σειρά παραπηγμάτων, οι Βούλγαροι πουλούν στα καραβάνια φρεσκα ή παστωμένα ψάρια. Αλβανοί φορτώνουν στα αλογάκια τους σάκους με χέλια και πέστροφες που σπαρταρούν. Θα φτάσουν στην αγορά του Ελβασάν ύστερα από δύο μέρες πορείας κάτω από τον καφτερό ήλιο!
      Τα πιο πολλα από τα παραπήγματα είναι κλειστά γιατί εδώ και δυο μέρες οι μισοί τουλάχιστον Στρουγκιώτες βρίσκονται στην Αχρίδα για να υποδεχτούν τον καινούργιο βούλγαρο μητροπολίτη.
      Λίγος καιρός είναι που άρχισε αυτό. Όταν ο άνθρωπός μας ήρθε εδώ, δεκαπέντε είκοσι χρόνια πριν, κανείς δεν ήξερε και όλοι αυτοθεωρούνταν Έλληνες. Προχώρησε όμως με ταχύ ρυθμό. Το βουλγαρικό σχολείο συντηρήθηκε στην αρχή με επιχορήγηση του εξάρχου. Η γηγενής κοινότητα πλήρωνε τότε ένα σέρβο δάσκαλο. Τώρα άλλο σχολείο δεν υπάρχει από το βουλγαρικό. Το δυστύχημα είναι ότι στην ύπαιθρο οι χωριάτες είναι καθυστερηνένοι, δεν καταλαβαίνουν τον πατριωτισμό και συχνά προτιμούν τους παπάδες του Πατριάρχη απ’ αυτούς της Αυτού Αγιότης του εξάρχου(τον ελληνικό κλήρο από το βουλγαρικό). Σε τούτο το καντόνι μόνο οι 300 οικογένειες της Στρούγκας είναι φωτισμένες, όλοι οι άλλο, ζώα!
      (Berard, σ.138- 146)
    • Η απόσταση ανάμεσα στη Στρούγκα και την Αχρίδα είναι δύο ώρες (12-15 χιλιόμετρα) και ο δρόμος είναι χωματόδρομος ανάμεσα σε καλαμιώνες και λασπόνερα. Και εδώ δουλεύουν στην επίστρωση του δρόμου. Έχουν φέρει όμως εδώ Αλβανούς με τη βία και τους επιβλέπουν χωροφύλακες.
      (Berard, σ.148-149)

    [/tab]
    [tab name=’Boissonas’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Chirol’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Clarke’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Cousinery’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Frazer’]

    • Η Στρούγκα βρίσκεται κατά μήκος της βόρειας πλευράς της Αχρίδας. Ένας καλός, μακρύς καρόδρομος ενώνει τις δυο πλευρές ενώ κοπάδια και μουλάρια φορτωμένα ξυλοκάρβουνο και ιππείς συναντώνται σε αυτό το δρόμο. Στη λίμνη υπάρχουν πολλές βάρκες-που μοιάζουν με γόνδολες- με τεράστια -σαν φτυάρια- κουπιά. Περιέργως, οι βάρκες της Αχρίδας δε χρησιμοποιούν πανιά. Όσο εξαίσια κι αν είναι η αύρα της λίμνης και μακρινή η διαδρομή-πολλές φορές διαρκεί όλη την ημέρα –η απόσταση καλύπτεται μόνο με τα κουπιά. Αυτό δε συμβαίνει επειδή οι ντόπιοι αγνοούν τη χρησιμότητα των ιστίων αλλά λόγω του γεγονότος ότι οι σφοδροί άνεμοι από τα βουνά είναι τόσο ξαφνικοί και θυελλώδεις που σε μια στιγμή μπορούν να αναποδογυρίσουν ένα ιστιοφόρο. Στην περιοχή οι παλαιού τύπου νερόμυλοι χρησιμεύουν στην άρδευση. Στη Στρούγκα υπάρχουν λίγοι Βούλγαροι ή Έλληνες. Το κυρίαρχο στοιχείο είναι οι Τούρκοι ενώ εντύπωση προκαλεί το αλβανικό στοιχείο. Οι άνδρες είναι ψηλοί και μελαχρινοί και είναι εμφανίσιμοι με κανονικά χαρακτηριστικά. Εκεί και σε όλη την περιφέρεια οι Αλβανοί δίνουν την εντύπωση ότι είναι φιλάρεσκοι .Τους αρέσει το πανωφόρι τους να είναι στολισμένο με ασήμι και χρυσό. Η φουστανέλα τους είναι συνήθως πολύ καθαρή. α παπούτσια τους -συχνά από κόκκινο δέρμα- έχουν μια τεράστια φούντα σε κάθε δάχτυλο, κάτι το οποίο δε δείχνει όμορφο αλλά οι ίδιοι καμαρώνουν γι’αυτό. Τα δυο όπλα που φέρουν στη μέση τους είναι πάντοτε σκαλιστά και διακοσμημένα με ψηφίδες, συχνά με πολύτιμους λίθους και με μια χρυσή επιγραφή κατά μήκος της κάννης. (Frazer,σ. 233-234)
    • Πέρα από τη Στρούγκα ,το τοπίο γίνεται άγριο. Δεν υπάρχουν χωριά και λίγοι άνθρωποι κυκλοφορούν.(Frazer,σ. 234)

      • [/tab]
      [tab name=’Holland’]
      Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
      [/tab]
      [tab name=’Isambert’]
      Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
      [/tab]
      [tab name=’Leake’]
      Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
      [/tab]
      [tab name=’Mantegazza’]
      Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
      [/tab]
      [tab name=’Pouqueville’]
      Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
      [/tab]
      [tab name=’Tozer’]
      Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
      [/tab]
      [tab name=’Urquhart’]
      Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
      [/tab]
      [tab name=’Walker’]

      • Αλβανικό χωριό που βρίσκεται στο σημείο όπου ο μαύρος Δρίνος ξεχύνεται από τη λίμνη προς βορεινή κατεύθυνση. (Walker,σ. 111)
      • Η ιχθυόσκαλα της Στρούγκας στο Δρίνο είναι πολύ σπουδαία εγκατάσταση. Εδώ οι ψαράδες πιάνουν σολομούς και χέλια σε μεγάλες ποσότητες, ιδίως χέλια. Σε μερικές περιπτώσεις πιάνουν μέχρι 6.000 οκάδες τη φορά. Κατόπιν τα αλατίζουν και τα στέλνουν στη Σερβία, στη Βλαχία και σε όλες τις επαρχίες του Δούναβη. Τα χέλια τα πιάνουν με παγίδες από λυγαριά και τους σολομούς με ένα τεράστιο πιρούνι σαν καμάκι. Η εποχή για ψάρεμα κρατάει δύο μήνες, Μάιο και Ιούνιο. (Walker,σ. 112)
      • Η εκκλησία της Στρούγκας, χτισμένη το 1835, είναι όμορφη και στερεή. Το τέμπλο της είναι πολύ ωραίο, σκαλισμένο και χρυσοποίκιλτο με αρκετές εικόνες σε καλή κατάσταση. Στις εικόνες αυτές τα πρόσωπα έχουν γύρω από το κεφάλι φωτοστέφανο και τα χέρια είναι ντυμένα με ασήμι. (Walker,σ. 113)

      [/tab]
      [tab name=’Σχινάς’]
      Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
      [/tab]
      [end_tabset]