Category: Περιηγητές

  • Όρος Σκόμιο

    Παλαιό Όνομα : Όρος Σκόμιο, Σκόμβρος
    [tab name=’Abbot’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Berard’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Boissonas’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Chirol’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Clarke’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Cousinery’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Frazer’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Holland’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Isambert’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Leake’]

    • Σύμφωνα με άλλους συγγραφείς, οι Μαίδες κατείχαν τα εδάφη στις πηγές του Αξιού και του Μάργου και κατά τη βασιλεία του Φιλίππου, υιού του Δημητρίου, όπως και την εποχή των ρωμαίων αυτοκρατόρων. (Leake, τομ.ΙΙΙ, σ. 448)
    • Εάν το νότιο σύνορο των Μαίδων ήταν κοντά στο Κουμάνοβο τότε οι άνθρωποι κατείχαν τις πηγές του ανατολικού παραπόταμου του Μοράβα ή Μάργου ποταμού και τις άνω κοιλάδες, μία εκ των οποίων ονόματι Βρανιά ή Ιβορίνα, ηχεί όμοια με την Ιαμφορίνα, την πρωτεύουσα των Μαιδών την οποία κατέλαβε ο Φίλιππος, γιος του Δημητρίου το έτος 211 π.Χ.. Σε αυτήν την περίπτωση ο βασιλιάς του οποίου το σχέδιο ήταν να διατηρήσει λόγω προηγούμενου εκφοβισμού, τους γείτονες του σε ησυχία, ενώ θα έπρεπε να βρίσκεται στην Ελλάδα ενάντια στους Αιτωλείς, πρώτα επιτέθηκε εναντίον του Ωρικού και της Απολλωνίας από όπου εξεστράτευσε στην Πελαγονία, κατέλαβε μια πόλη των Δαρδάνων η οποία διευκόλυνε την είσοδο αυτών των κατοίκων στη Μακεδονία από την πλευρά της Πελαγονίας και μετά πέρασε μέσω της Πελαγονίας, του Λύγκου και της Βοττιαίας στη Θεσσαλία. Η τοποθεσία των Μαιδών διευκρινίζεται αναλυτικότερα από την αποτυχημένη επιδρομή του ίδιου βασιλιά της Μακεδονίας στην κορυφή του όρους του Αίμου με την μάταιη προσδοκία του ελέγχου από εκείνο το σημείο της Αδριατικής, της Μαύρης Θάλασσας, του Δούναβη και των Άλπεων. Έφτασε στους πρόποδες του όρους σε επτά ημέρες από τους Στόβους, περνώντας μέσα από τη χώρα των Μαίδων. Μετά από επίπονη ανάβαση τριών ημερών, και κατάβαση δύο ημερών κατά την επιστροφή ενώθηκε πάλι με το στρατόπεδό του στη Μαιδική. Από εκεί πραγματοποίησε εισβολή στη χώρα των Δενθηλητών για ανεφοδιασμό. Έπειτα εισέβαλε ξανά στη χώρα των Μαίδων, όπου δέχτηκε την παράδοση ενός μέρους που λεγόταν Πέτρα, και από εκεί επέστρεψε στη Μακεδονία. Φαίνεται από τον αριθμό των ημερών της πορείας ότι το όρος που επισκέφθηκε ο Φίλιππος και ονομάζεται Αίμος από τον ιστορικό, δεν θα μπορούσε να είναι άλλο από εκείνο που δύο από τις πιο σημαντικούς ειδικούς ονομάζουν Σκόμιο όρος ή Σκόμβρος, το οποίο σχηματιζόταν από ένα σύμπλεγμα μεγάλων κορυφών ανάμεσα στο Κιουστεντίλ και τη Σόφια, που είχαν παραποτάμους σε όλους τους μεγάλους ποταμούς του βόρειου τμήματος της ευρωπαϊκής Τουρκίας. Για αυτό το λόγο, είναι το πιο κεντρικό σημείο της ηπείρου και απέχει το ίδιο από τον Εύξεινο Πόντο, το Αιγαίο, την Αδριατική και τον Δούναβη. Οι Δενθηλήτες από το γεγονός που αναφέρει ο ιστορικός μοιάζει να συνόρευαν με τους Μαίδες στα νοτιοανατολικά. Ο Αίμος κυρίως κατοικούνταν από τους Βεσσούς οι οποίοι αψηφώντας τη δύναμη της Ρώμης έως τη βασιλεία του Αυγούστου, και σύμφωνα με τον Πλίνιο εκτείνονταν νότια και ανατολικά μέχρι τον Νέστο.(Leake, τομ. ΙΙΙ, σσ. 473-474)

    [/tab]
    [tab name=’Mantegazza’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Pouqueville’]

  • Τέσσερις λεύγες από την Οχρίδα εισχωρούμε σ’ ένα φαράγγι που είναι συνάμα και κοίτη κάποιου ποταμού με δυτική κατεύθυνση. Ίσως να είναι κάποια από τις κεφαλόβρυσες του Σκόμιου, του ποταμού της Ελληνικής Ιλλυρίας, που τον αναφέρουν οι αρχαίοι. Πεζοπορούμε τρεις ώρες ακολουθώντας τις όχθες του. Στο σημείο αυτό, η δύσβατη δίοδος πλαταίνει και μπροστά μας ανοίγεται η κοιλάδα του Σκόμιου, που οι Σκυπετάροι τον λένε Μπρεγκούι- Σκομ. (Pouqueville, τόμ. ΙΙΙ, σ.64)
  • [/tab]
    [tab name=’Tozer’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Urquhart’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Walker’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Σχινάς’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [end_tabset]

  • Όρος Σαρακίνα

    Παλαιό Όνομα :Όρος Σαρακίνα
    Δήμος :
    [tab name=’Abbot’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Berard’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Boissonas’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Chirol’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Clarke’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Cousinery’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Frazer’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Holland’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Isambert’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Leake’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Mantegazza’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Pouqueville’]

  • H οροσειρά της Σαρακίνας από τα ανατολικά, τροφοδοτεί συνεχώς τη λίμνη της Καστοριάς με φερτά υλικά από τα υψώματά του. Είναι με την προβολή της Σαρακίνας που το όρος Βόρας διαγράφει το περίγραμμα του Βερμίου και είναι σε αυτό τον κεντρικό πυρήνα που προσαρτάται και το όρος Βίτσι. (Pouqueville, τόμ. ΙΙΙ, σ. 14)
  • Στο υψηλότερο σημείο του όρους Σαρακίνα βρίσκεται το χωριό Λάγγα. (Pouqueville, τόμ. ΙΙΙ, σ. 16)
  • Οι έποικοι, οι οποίοι ίδρυσαν την Κοσμόπολη εμφανίστηκαν στα υψώματα του όρους Σαρακίνα γύρω στον 15ο αιώνα. (Pouqueville, τόμ. ΙΙΙ, σ. 22)
  • [/tab]
    [tab name=’Tozer’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Urquhart’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Walker’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Σχινάς’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [end_tabset]

  • Όρος Γράμμος

    Παλαιό Όνομα : Όρος Γράμμοστα
    [tab name=’Abbot’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Berard’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Boissonas’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Chirol’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Clarke’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Cousinery’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Frazer’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Holland’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Isambert’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Leake’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Mantegazza’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Pouqueville’]

  • Από τις πηγές του όρους Γράμμου κυλάει ένας παραπόταμος του Αλιάκμονα, ο οποίος περνάει κάτω από το Νεστράμιο, ένα βουλγάρικο κεφαλοχώρι. (Pouqueville, τόμ. ΙΙΙ, σ.31)
  • [/tab]
    [tab name=’Tozer’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Urquhart’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Walker’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Σχινάς’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [end_tabset]

  • Όρος Βέρνο (Βίτσι)

    Παλαιό Όνομα : Όρος Βίτσι
    [tab name=’Abbot’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Berard’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Boissonas’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Chirol’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Clarke’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Cousinery’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Frazer’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Holland’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Isambert’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Leake’]

    • Η χιονισμένη βουνοκορφή βόρεια από την Καστοριά ονομάζεται Βίτσι.(Leake,τομ.ΙΙΙ,σ. 275)

    [/tab]
    [tab name=’Mantegazza’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Pouqueville’]

  • Με την προβολή της οροσειράς της Σαρακίνας το όρος Βόρας διαγράφει το περίγραμμα του Βερμίου και σε αυτόν τον κεντρικό πυρήνα προσαρτάται και το όρος Βίτσι, το οποίο με την ανάπτυξη των πλαγιών του διαμορφώνει το ανατολικό όριο της Μακεδονίας προς την πλευρά της Ηπείρου. (Pouqueville, τόμ. ΙΙΙ, σ. 14)

  • Στις βουνοκορφές και τις πλαγιές του όρους Βίτσι είχαν το καταφύγιό τους ομάδες από αρκούδες και αίγαγρους. Εκεί κρύβονταν όταν ένιωθαν να πλησιάζουν οι Βλάχοι και οι Βούλγαροι βοσκοί, που ανέβαιναν από τις κοιλάδες του Αξιού και του Εριγώνα, για να φτάσουν στα ψηλά βοσκοτόπια. Τα δάση εκεί αποτελούσαν λημέρια των ληστών, οι οποίοι δυσκόλευαν τους ταξιδιώτες στο πέρασμα αυτό. (Pouqueville, τόμ. ΙΙΙ, σ. 17)
  • [/tab]
    [tab name=’Tozer’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Urquhart’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Walker’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Σχινάς’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [end_tabset]

  • Οροπέδιο Μαυράκι

    Παλαιό Όνομα : Οροπέδιο Μαυράκι
    Δήμος :
    [tab name=’Abbot’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Berard’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Boissonas’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Chirol’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Clarke’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Cousinery’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Frazer’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Holland’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Isambert’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Leake’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Mantegazza’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Pouqueville’]

  • Δυο λεύγες από τους πρόποδες των Πιερίων συναντάμε ένα γραφικό οροπέδιο, το Μαυράκι, που χρωστά το όνομά του στην μαυριδερή όψη του. Η έκτασή του είναι περίπου δυο τετραγωνικές λεύγες. Ο πληθυσμός του απαρτίζεται από απλούς βοσκούς ή κλέφτες που έχουν προσφύγει εκεί για λόγους ασφαλείας. (Pouqueville, τόμ. ΙΙΙ, σ.87-88)

  • Στην ανατολική άκρη του Μαυρακίου υπάρχει μια πηγή με σκαλοπάτια σκαλισμένα μέσα στον βράχο, τα οποία αποτελούσαν τμήμα μιας σκάλας που κατέληγε σε ένα υπόγειο, αφιερωμένο πιθανόν στις Λιβεθριάδες νύμφες, που υμνήθηκαν συχνά από τον Ησίοδο και λατρεύτηκαν από τους εύπιστους αρχαίους. Οι χωρικοί πιστεύουν ότι το εσωτερικό του κατοικείται από μάγισσες (εξωτικά). Και όταν οι γυναίκες των γειτονικών χωριών βλέπουν να μαζεύονται πάνω από το Μαυράκι σύννεφα καταιγίδας, φωνάζουν Μέλι-Γάλα, σαν έναν εύσχημο τρόπο για να εξορκίσουν το αντικείμενο του φόβου τους που είναι τα δαιμόνια. Ορισμένα αξιόπιστα πρόσωπα, που έτυχε να εισχωρήσουν στο μεγάλο σπήλαιο των Πιερίων, δεν ανακάλυψαν εκεί κανένα ίχνος από την αρχαιότητα. (Pouqueville, τόμ. ΙΙΙ, σ.88)
  • [/tab]
    [tab name=’Tozer’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Urquhart’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Walker’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Σχινάς’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [end_tabset]

  • Όρος Όρβηλος

    Παλαιό Όνομα : Όρος Όρβηλος
    [tab name=’Abbot’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Berard’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Boissonas’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Chirol’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Clarke’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Cousinery’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Frazer’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Holland’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Isambert’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Leake’]

    • Η λίμνη της Πρασιάς εφοδιάζονταν τους πασσάλους και την ξυλεία με τα οποία οι κάτοικοι κατασκεύαζαν τις κατοικίες τους στη λίμνη, από το Όρος Όρβηλος, από όπου μπορεί να υποτεθεί ότι η λίμνη βρίσκονταν κοντά στον Όρβηλο. (Leake, τομ. ΙΙΙ, σ. 211)
    • Ο Αρριανός θεωρεί ότι ο Όρβηλος είναι το μεγάλο βουνό το οποίο ξεκινώντας από την πεδιάδα του Στρυμώνα και τη λίμνη εκτείνεται προς τις πηγές του Στρυμώνα, όπου ενώνεται με την κορυφή που ονομάζεται Σκώμιον από όπου πήγαζε το ποτάμι .Σύμφωνα με την περιγραφή της εκστρατείας του Μ.Αλεξάνδρου ενάντια των Τριβαλλών , ο Αρριανός επισημαίνει ότι ο Αλέξανδρος οδεύοντας από την Αμφίπολη προς το Νέστο είχε στα αριστερά του τους Φιλίππους και το όρος Όρβηλος. (Leake, τομ. ΙΙΙ, σ. 211)
    • Ο Διόδωρος μας ενημερώνει ότι ο Κάσσανδρος βοήθησε τον Αυδολέοντα ενάντια στους Αυταριάτες, μια ιλλυρική φυλή, και αφού τους κατάκτησε, μετέφερε 20.000 άντρες, γυναίκες και παιδιά, στο όρος Όρβηλος, γεγονός από το οποίο μπορούμε να συμπεράνουμε ότι η Παιονία βρίσκεται ανάμεσα στους Αυταριάτες και το όρος Όρβηλος. (Leake, τομ. ΙΙΙ, σ. 463)
    • Από τις φυλές στο θρακικό σύνορο της Παιονίας, που υπάγονταν στην Μακεδονία, επί της βασιλείας του Φιλίππου, γιου του Αμύντα, υπάρχουν λόγοι για να πιστέψω ότι οι Οδομάντες κατείχαν ολόκληρο το όρος Όρβηλος πάνω από τα Στενά του Στρυμόνα κοντά στο σύγχρονο Ντεμίρχισαρ που μαζί με τη Ζίχνη,βρίσκονται στο όρος Παγγαίο. Η βορειο-δυτική πλευρά τους βρίσκεται στα δεξιά του Σιτάλκη, καθώς διασχίζει το όρος Κερκίνη. Η γενική τους κατάσταση συμφωνεί με την περιγραφή του Θουκυδίδη, σύμφωνα με τον οποίο κατοίκησαν στα βόρεια του Στρυμόνα. (Leake, τομ. ΙΙΙ, σ. 465)

    [/tab]
    [tab name=’Mantegazza’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Pouqueville’]

  • Η οροσειρά που περικλείει ολόγυρα τη δεξιά όχθη του Σκόμιου είναι η υψηλότερη απ’ όλες και είναι πιθανόν να συνδέεται με το όρος Όρβηλος κοντά στην Πρισρένη. (Pouqueville, τόμ. ΙΙΙ, σ.64-65)
  • [/tab]
    [tab name=’Tozer’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Urquhart’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Walker’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Σχινάς’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [end_tabset]

  • Λίμνη Ορεστιάδα (Καστοριάς)

    Παλαιό Όνομα : Λίμνη Ορεστιάδα
    Δήμος : Άργος – Ορεστικού
    [tab name=’Abbot’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Berard’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Boissonas’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Chirol’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Clarke’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Cousinery’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Frazer’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Holland’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Isambert’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Leake’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Mantegazza’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Pouqueville’]

    • Τον Ιούνιο τα νερά της λίμνης της Καστοριάς εξακολουθούσαν να είναι καθαρά και διάφανα προσφέροντας μια ιαματική δροσιά. Το καλοκαίρι τα νερά πρασινίζουν πάντα εξαιτίας της ανάπτυξης υδρόβιων φυτών με το όνομα “Στρατιώτες”. Τα φυτά αυτά είναι συνηθισμένα στους βάλτους και τα στάσιμα νερά. Ωστόσο, η λίμνη της Καστοριάς δεν αποτελεί τέτοια περίπτωση. Η λίμνη προκαλούσε στην πόλη και στα περίχωρα επιδημίες, κυρίως όταν το φθινόπωρο δεν έβρεχε, ενώ πριν την πόση του το νερό έπρεπε να αφήνεται να κατακαθίσει και να κρυώσει μέσα σε πήλινα δοχεία. Το καλοκαίρι η κατανάλωση ψαριού προκαλούσε διάρροια. (Pouqueville, τόμ. ΙΙΙ, σ. 10-11)

    [/tab]
    [tab name=’Tozer’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Urquhart’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Walker’]

    • Η λίμνη της Καστοριάς έχει δέκα περίπου χιλιόμετρα μήκος και έξι πλάτος. Το μισό μήκος της το πιάνει ένας βραχώδης λόφος που σχηματίζει μία χερσόνησο με περιφέρεια γύρω στα έξι χιλιόμετρα και συνδέεται με τη στεριά με ένα στενό ισθμό. (Walker,σ. 148)

    [/tab]
    [tab name=’Σχινάς’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [end_tabset]

  • Ποταμός Εχέδωρος (Γαλλικός)

    Παλαιό Όνομα :Ποταμός Εχέδωρος

     

    [tab name=’Abbot’]

    • Ο Γαλλικός (στα αρχαία ελληνικά Εχέδωρος) είναι ένας αρκετά ευρύς αλλά ρηχός ποταμός,ο οποίος χύνεται στον Κόλπο της Θεσσαλονίκης όχι μακριά από την εκβολή του Βαρδάρη. Ο Ηρόδοτος αναφέρει ότι όταν ο Ξέρξης πέρασε μέσα από την Μακεδονία στον δρόμο του προς την Ελλάδα ο στρατός του ήπιε όλο το νερό του ποταμού και το ξέρανε. Όχι ένα δύσκολο επίτευγμα για τον μέτρια διψασμένο στρατό αυτή την εποχή του χρόνου, αλλά λιγότερο εύκολο τον χειμώνα. Από αυτή την άποψη ο Γαλλικός είναι -όπως ακριβώς και τα περισσότερα ποτάμια στην Μακεδονία- ένα απλό λασπώδες κανάλι το καλοκαίρι ενώ μετά τις πρώτες βροχές μετατρέπεται σε ένα βαθύ και ορμητικό χείμαρρο, που ξεχειλίζει στις όχθες του και παρασύρει τα πάντα στο πέρασμα του. Όμως ,παρά τις περιοδικές πλημμύρες, υπάρχει μια περίπτωση που τραβά τους άπορους αγρότες στις επικίνδυνες πλευρές του.Και αυτό δεν είναι τίποτε άλλο από το παντοδύναμο χρυσάφι. (Abbott, σ. 47-48)
    • Ένας από τους παραπόταμους του Γαλλικού φέρει το ιδιαίτερο όνομα Αλτίν ντερέ ή Χρυσό ποτάμι. Εκεί κοντά βρίσκεται το χωριό Αμπέρ-κιόι του οποίου οι κάτοικοι μετά από κάθε δυνατή βροχή βγαίνουν σε αναζήτηση των κίτρινων κόκκων που εναποθέτει η πλημμύρα στις όχθες του ποταμού.(Abbott, σ. 48)
    • Η ποσότητα του πολύτιμου μετάλλου,την οποία συλλέγουν, παρόλο που είναι ασήμαντη σε περιεκτικότητα χρυσού, είναι επαρκής για να τους ανταμείψει για την εργασία τους.Αυτοί μερικές φορές βγάζουν περίπου 1 σελίνι και 6 πένες την ημέρα, πόσο το οποίο στην Μακεδονία αντιστοιχεί σε μια καλή πληρωμή για δέκα ώρες εργασίας. (Abbott, σ. 48)
    • Amber Κιοί: Χωριό κοντά στην όχθη του Γαλλικού ποταμού του οποίου οι κάτοικοι μετά από βαριά βροχή βγαίνουν προς αναζήτηση των κίτρινων κόκκων που βρίσκονται μετά από τις πλυμμήρες στις όχθες. Η ποσότητα του πολύτιμου μετάλλου την οποία μπορούν να αποκτήσουν, παρόλο ασήμαντο σε περιεκτικότητα, είναι επαρκής για να τους ανταμείψει για την εργασία τους; αυτοί μερικές φορές βγάζουν τόσα όσο 6d την ημέρα, το οποίο στην Μακεδονία αντιστοιχεί σε μία καλή πληρωμή για δέκα ώρες εργασίας. (Abbott σ.48)

    [/tab]
    [tab name=’Berard’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Boissonas’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Chirol’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Clarke’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Cousinery’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Frazer’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Holland’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Isambert’]

    • Διέρχεται τον Γαλλικό ποταμό, τον Εχέδωρο των αρχαίων χρόνων δίπλα από το ομώνυμο χάνι, και εγκαταλείπει και από τις δύο μεριές πολλές πόλεις, κωμοπόλεις, επαύλεις, μέχρι την πόλη Χαρμάν Κιοϊ που έχει χάνια, εργαστήρια, κήπους, επαύλεις και θεωρείται ως προάστιο της Θεσσαλονίκης, γιατί απέχει από αυτήν μόλις μισή ώρα. (Isambert, σ.46 – 47)

    [/tab]
    [tab name=’Leake’]

    • Μιάμιση ώρα από την πόλη βρίσκεται ένα ποτάμι με το όνομα Γαλλικός, το οποίο περνάει από το δρόμο και χύνεται απευθείας στον κόλπο της Θεσσαλονίκης. (Leake, τομ. ΙΙΙ, σ. 258)
    • Ανάμεσα στη Θεσσαλονίκη και τον Βαρδάρη υπάρχει ο Γαλλικός ποταμός. Κατά πάσα πιθανότητα ταυτίζεται με τον Εχέδωρο του Ηροδότου. Και στο Συνοπτικό Οδοιπορικό ο Γαλλικός είναι το όνομα μιας περιοχής περίπου 16 οδοδεικτών μακριά από τη Θεσσαλονίκη, στο ρωμαϊκό δρόμο προς την πόλη Στόβοι. (Leake, τομ. ΙΙΙ, σ. 439 – 440)
    • Ο Ηρόδοτος παρατήρησε ότι οι λιμνοθάλασσες βρίσκονται ανάμεσα στον Αξιό και τον Εχέδωρο. (Leake, τομ.ΙΙΙ, σ. 436-437)
    • Έχω ήδη παρατηρήσει ότι ανάμεσα στη Θεσσαλονίκη και το Βαρδάρη υπάρχει ο Γαλλικός ποταμός. Κατά πάσα πιθανότητα ταυτίζεται με τον Εχέδωρο του Ηροδότου. Και στο Συνοπτικό Οδοιπορικό ο Γαλλικός είναι το όνομα μιας περιοχής περίπου 16 οδοδεικτών μακριά από τη Θεσσαλονίκη, στο ρωμαϊκό δρόμο προς τους Στόβους. (Leake, τομ. ΙΙΙ, σ.439-440)
    • Φαίνεται πως το αρχαίο όνομα του ποταμού ξεχάστηκε και αντικαταστάθηκε από εκείνο της πόλης που βρισκόταν στις όχθες του. Κατά συνέπεια, ο δρόμος προς τους Στόβους ακολουθούσε την κοιλάδα του Εχέδωρου και όχι αυτή του Αξιού. (Leake, τομ.ΙΙΙ, σ.440)
    • Η Κρηστωνία συνορεύει με τη Μυγδονία στα βόρεια. Όσον αφορά τον Εχέδωρο, ο οποίος έρεε μέσω της Μυγδονίας στον κόλπο δίπλα στο βάλτο του Αξιού, είχε τις πηγές του στη Κρηστωνία. (Leake, τομ.ΙΙΙ, σ. 448)

    [/tab]
    [tab name=’Mantegazza’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Pouqueville’]

  • Τα νερά του ποταμού Εχέδωρου δεν καταλήγουν πια στη διώρυγα του Αξιού, αλλά εκβάλλει δύο λεύγες πιο κάτω από τη Θεσσαλονίκη, βρίσκοντας έτσι νέα διέξοδο προς τη θάλασσα. (Pouqueville, τόμ. ΙΙΙ, σ.108)
  • [/tab]
    [tab name=’Tozer’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Urquhart’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Walker’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Σχινάς’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [end_tabset]

  • Ποταμός Δρίνος

    Παλαιό Όνομα : Ποταμός Δρίλωνας ή Δρυμώνας
    [tab name=’Abbot’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Berard’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Boissonas’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Chirol’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Clarke’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Cousinery’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Frazer’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Holland’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Isambert’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Leake’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Mantegazza’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Pouqueville’]

  • Στο ανατολικό όριο της κοιλάδας της Μακεδονίας, προς την πλευρά της Ηπείρου, συνδέονται οι διακλαδώσεις των ποταμών που ορίζουν τη λεκάνη του Δρίνου, καθώς και οι κοίτες των παραποτάμων του Αξιού. (Pouqueville, τόμ. ΙΙΙ, σ. 15)

  • Ο ποταμός Δρίνος χωρίζει το σαντζάκι της Αχρίδας από το πασαλίκι της Σκόδρας. (Pouqueville, τόμ. ΙΙΙ, σ.57)

  • Ο Δρίνος, ο οποίος κατευθύνεται από την εκροή της λίμνης Λυχνιδού, κατευθύνει τη ροή του προς τον βορρά και έπειτα, διασχίζοντας τις Δίβρες, στρέφεται προς τα δυτικά για να εκβάλλει στη θάλασσα, κάτω από το Αλέσιο. Εκεί όπου τερματίζεται η λίμνη, συναντάμε τη Στρόγγα. Ο ποταμός χωρίζει την πόλη σε δύο συνοικίες, οι οποίες επικοινωνούν μεταξύ τους με ένα ξύλινο γεφύρι κτισμένο στο στενότερο σημείο του λαιμού. (Pouqueville, τόμ. ΙΙΙ, σ.58)

  • Οι χερσόνησοι που εισχωρούν μέσα στο μεσημβρινό τμήμα της λίμνης Δρίνου, καθώς και οι όχθες της, είναι διάσπαρτες με πύργους μέσα στους οποίους κατοικούν οι στρατιώτες που έχουν την εποπτεία της διώρυγας και εισπράττουν τους επιβαλλόμενους φόρους πάνω στο προϊόν της αλιείας. (Pouqueville, τόμ. ΙΙΙ, σ.59)

  • Ξεκινώντας από τη δυτική συνοικία της Στρόγγας και ακολουθώντας τη δυτική όχθη της λίμνης Δρίνου φτάνουμε στη χαμηλότερη κοιλάδα του Δεβόλη και στο Ελβασάν. (Pouqueville, τόμ. ΙΙΙ, σ.60)

  • Ο Δρίνος, βόρεια της λίμνης Λύχνιδου, διαρρέει μια κοιλάδα γνωστή με την ονομασία Δαρδανία, η οποία σήμερα ονομάζεται χώρα των Διβραίων. (Pouqueville, τόμ. ΙΙΙ, σ.66)

  • Αφού διανύσει πέντε λεύγες μέσα στο καντόνι της Στρόγγας, ο Δρίνος συνεχίζει τη ροή του στο καντόνι της Άνω Δίβρας, διαμορφώνοντας, με την αριστερή του όχθη, την ανατολική μεθόριο του καντονίου του Μάτι ή Μαδία. (Pouqueville, τόμ. ΙΙΙ, σ.67)

  • Επτά λεύγες από την Στρόγγα, ο Δρίνος, επαυξημένος τώρα με τα νερά πολλών άλλων ποταμών, πηγών και χειμάρρων, και έχοντας διαρρεύσει την κοιλάδα του Μοδρίσα, καταλήγει λίγο χαμηλότερα από την Άνω Δίβρα. (Pouqueville, τόμ. ΙΙΙ, σ.67-68)
  • [/tab]
    [tab name=’Tozer’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Urquhart’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Walker’]

    [/tab]
    [tab name=’Σχινάς’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [end_tabset]

  • Ποταμός Αλιάκμονας

    Παλαιό Όνομα : Ντελή ποταμός

     

    [tab name=’Abbot’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Berard’]

    • Από τα πρώτα βήματα στην κοιλάδα του Αλιάκμονα νιώθουμε πως βρισκόμαστε σε γνήσιο τόπο των Ρουμήδων. Εδώ αφέντης είναι ο Έλληνας. Δάση κομμένα σύρριζα, λόφοι φαλακροί, μισοκαμμένα ξερόδεντρα, μακρινοί ορίζοντες χωρίς άλλη γραμμοσκιά έξω από κάποιο σύδεντρο από πράσινες βελανιδιές γύρω από ένα ξωκλήσι. Ο Έλληνας έχει κάνει εδώ τον τόπο γωνιά ελληνισμού. Από τη πρώτη ματιά και ως γενική εικόνα το λεκανοπέδιο του Αλιάκμονα θυμίζει τους κάμπους της Ρέσνας και του Μοναστηρίου. Ίδια γυμνή και ενιαία πλατωσιά, μέσα από τους λόφους και βουνά με μεγάλες πλαγιές. Τα ποτάμια που πέφτουν από τα δυτικά βουνά, έχουν σκάψει βαθιές κοίτες μέσα στην αρχαία λιμνογενή πεδιάδα, κοίτες παράλληλες μεταξύ τους από τα δυτικά στα ανατολικά και κάθετες στον κύριο ποταμό που κυλά από βορρά προς νότο κατά μήκος των ανατολικών λόφων. Τα ξερολάγκαδα αυτά ποικίλλουν σε εύρος, ανάλογα με τη δύναμη της νεροσυρμής που τα έσκαψε. Τα πιο στενά αρκούσε να τα σκεπάσει ένα γεφύρι με λίγες καμάρες. Τα πιο φαρδιά είναι γύρω στο χιλιόμετρο. Όλα όμως έχουν το ίδιο βάθος και έχουν βουλιάξει μέσα στη μαλακιά πρόσχωση, μέχρι να βρουν πιο στέρεο πέτρωμα, διαμορφώνοντας από τη μία και την άλλη τους πλευρά δύο τοιχώματα κάθετου ύψους τριάντα σαράντα μέτρων. Στις όχθες των ποταμών είναι εγκατεστημένοι μερικοί μυλωνάδες. Τα χωριά έχουν μείνει στα ψηλώματα, για να βλέπουν από μακριά τις συμμορίες που χιμούσαν από την Πίνδο και να φυλάγονται από τους αιφνιδιασμούς. Ο τόπος είναι σχεδόν έρημος.(Berard, σ. 375-376)

    [/tab]
    [tab name=’Boissonas’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Chirol’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Clarke’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Cousinery’]

  • Ο ποταμός αφού δεχόταν νερά από την Ήπειρο και τα βουνά της Ελιμείας περνούσε από την Πιερία και κατέληγε στις εκβολές του Αξιού ή Βαρδάρη. (Cousinery,τομ.Ι,σ. 58)
  • [/tab]
    [tab name=’Frazer’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Holland’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Isambert’]

    [/tab]
    [tab name=’Leake’]

    [/tab]
    [tab name=’Mantegazza’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Pouqueville’]

  • Ο Αλιάκμονας παρασύρει ψήγματα χρυσού στη ροή του. (Pouqueville, τόμ. ΙΙΙ, σ.27)
  • Ο Σδρέοτσας χύνεται στον Αλιάκμονα, κοντά στην γέφυρα της Σμιγής. (Pouqueville, τόμ. ΙΙΙ, σ. 14)
  • Ανάμεσα στο χωριό Ορμάν και τη Ζουμπάνιστα ρέει ένα ποτάμι που χύνεται κατόπιν στο μικρό Δεβόλη. Οι κάτοικοι θεωρούν ότι ο μικρός Δέβολης είναι ένας από τους πρώτους παραποτάμους του Αλιάκμονα. (Pouqueville, τόμ. ΙΙΙ, σ. 26)
  • Ο Αλιάκμονας παρασύρει ψήγματα χρυσού στη ροή του. (Pouqueville, τόμ. ΙΙΙ, σ. 27)

  • Πάνω στην όχθη κάποιου παραποτάμου του Αλιάκμονα που πηγάζει από τα Καυλώνια όρη, ιδρύθηκε το χωριό Γκάλιστα. (Pouqueville, τόμ. ΙΙΙ, σ. 28)
  • Ο Αλιάκμων είναι πιθανόν να συγκαταλεγόταν ανάμεσα στα χρυσωρυχεία της Μακεδονίας και τα χρυσωρυχεία του Παγγαίου να μην ήταν τα μόνα εκμεταλλεύσιμα. (Pouqueville, τόμ. ΙΙΙ, σσ. 29-30)
  • Ένας παραπόταμος του Αλιάκμονα, ο οποίος έχει τις πηγές του πάνω στο Γράμμο, κυλάει κάτω από το Νεστράμιο, ένα βουλγάρικο κεφαλοχώρι. (Pouqueville, τόμ. ΙΙΙ, σ.31)
  • Το όρος Σπήλαιον απέχει από τα όρη του Αλιάκμονα ενάμιση μίλι. (Pouqueville, τόμ. ΙΙΙ, σ.101)
    [/tab]
    [tab name=’Tozer’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Urquhart’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Walker’]

    [/tab]
    [tab name=’Σχινάς’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [end_tabset]