Category: Περιηγητές

  • Κρυσταλλοπηγή

    Παλαιό Όνομα : Σμαρδέσι
    Δήμος : Πρέσπας
    [tab name=’Abbot’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Berard’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Boissonas’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Chirol’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Clarke’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Cousinery’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Frazer’]

  • Το χωριό Σμίρντες καταστράφηκε εντελώς από τους Τούρκους με την υποψία ότι οι κάτοικοι είχαν προμηθεύσει τα απαραίτητα για τον ανεφοδιασμό των κομιτατζήδων. Σε ένα πληθυσμό 1200 κατοίκων ,140 άνδρες,γυναίκες και παιδιά δολοφονήθηκαν και από 286 σπίτια έμειναν όρθια μονο 20 ή 25.Η λεία ήταν μεγάλη και περιελάμβανε όλα τα αγαθά του σπιτιού αλλά και κοπάδια ,άλογα καθώς και τα ιερά σκεύη των εκκλησιών.Μια οικογένεια των επτά ατόμων σφαγιάστηκε και τα πτώματα τους τα σώρευσαν το ένα πάνω στο άλλο μέσα στο τζάκι. (Frazer,σ. 208)
  • Σε κάποια χωριά της περιφέρειας του Μοναστηρίου οι Βούλγαροι σκόπιμα άλλαξαν τη θρησκεία τους ως τον μόνο τρόπο που είχαν να εξασφαλίσουν μια σχετική ελάφρυνση από τους φόρους ,καθώς τότε ακόμη οι Τούρκοι ήταν ευνοϊκά κείμενοι προς τους Έλληνες. Ωστόσο, μια γυναίκα γύρω στα εβδομήντα-αδελφή ορθόδοξου ιερέα-βασανίστηκε και δολοφονήθηκε από κομιτατζήδες επειδή θεώρησαν πως έδωσε στις αρχές πληροφορίες για την παρουσία του Σαράφωφ στο Σμίρντες. (Frazer,σ. 208)

    • [/tab]
    [tab name=’Holland’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Isambert’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Leake’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Mantegazza’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Pouqueville’]

  • Ο Βαρδάρης του Σαριγούλ, που σύμφωνα με τις ενδείξεις είναι ο Εριγώνας των αρχαίων, πηγάζει από το όρος Βόρας, στην περιοχή που οι χωρικοί αποκαλούν Βάξορ, πάνω από το χωριό Σμαρδέσι. (Pouqueville, τόμ. ΙΙΙ, σ. 17)

    • [/tab]
    [tab name=’Tozer’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Urquhart’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Walker’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Σχινάς’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [end_tabset]

  • Ποταμός Δεβόλης

    Παλαιό Όνομα :Ποταμός Δεβόλης
    [tab name=’Abbot’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Berard’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Boissonas’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Chirol’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Clarke’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Cousinery’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Frazer’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Holland’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Isambert’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Leake’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Mantegazza’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Pouqueville’]

  • Ανάμεσα στο χωριό Ορμάν και τη Ζουμπάνιστα ρέει ένα ποτάμι που χύνεται κατόπιν στο μικρό Δεβόλη. Οι κάτοικοι θεωρούν ότι ο μικρός Δέβολης είναι ένας από τους πρώτους παραπόταμους του Αλιάκμονα. (Pouqueville, τόμ. ΙΙΙ, σ. 26)
  • Ο μικρός Δεβόλης διατηρεί το νερό του καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους και παρασύρει, όπως και ο Αλιάκμονας, ψήγματα χρυσού στη ροή του. (Pouqueville, τόμ. ΙΙΙ, σ. 27)
  • Πριν φτάσουμε στο χωριό Γκάλιστα διασχίσαμε κατά μήκος την κοίτη του μικρού Δεβόλη, αφήνοντας αριστερά μας, πάνω στο βουνό, ένα τσιφλίκι με δώδεκα οικογένειες, που ανήκε σε κάποιον μπέη της Καστοριάς. Από την κοίτη του μικρού Δεβόλη, σε απόσταση μιας ώρας διαδρομή, βρίσκεται η γέφυρα της Χρούπιστας. (Pouqueville, τόμ. ΙΙΙ, σ. 28-29)
  • Ο ποταμός Δεβόλης πηγάζει από το όρος Βόρας και σχηματίζει μεγάλους μαιάνδρους μέχρι την Πία ή Πισάκιο, και από εκεί εισχωρεί μέσα στη μικρή κοιλάδα της Κορυτσάς, την οποία διαβρέχει κυλώντας προς το Ελβασάν, απ’ όπου κατευθύνεται μέσα από το Μουζάκι στην Αδριατική, όπου εκβάλλει παράλληλα σχεδόν προς τον ποταμό Άψο. (Pouqueville, τόμ. ΙΙΙ, σ.34)
  • Ο ποταμός Δεβόλης πηγάζει από το Τύρνοβο, μια λεύγα πιο πάνω από τη Δέμπενη, προς την ίδια κατεύθυνση. Σε αυτή τη διαδρομή του ο Δέβολης δέχεται από δεξιά του τα ποτάμια των χωριών Όστιμα και Ζέβολου, που απέχουν μεταξύ τους πέντε μίλια, ενώ από τη Δέμπενη απέχουν δύο λεύγες. (Pouqueville, τόμ. ΙΙΙ, σ.36)
  • Ο Δεβόλης από την αριστερή του όχθη δέχεται νερά από τον ποταμό Δοναβέστη, που πιθανότατα είναι ο Πάνκασος ή Πανυασσός. (Pouqueville, τόμ. ΙΙΙ, σ. 40)
  • Τον χειμώνα, όταν ρίχνει πυκνό χιόνι και πέφτουν καταρρακτώδεις βροχές, είναι ορμητικός, ενώ μόλις αρχίζει να καλοκαιριάζει είναι εύκολο να τον διαβεί κανείς μέσα από την κοίτη του. (Pouqueville, τόμ. ΙΙΙ, σ.42)
  • Στην αντικρινή όχθη του Δεβόλη, δύο λεύγες δυτικά-βορειοδυτικά της Κορυτσάς, βρίσκεται το χωριό Μαλίκ ή Μόλεσκος. (Pouqueville, τόμ. ΙΙΙ, σ.43)
  • Από τη δυτική συνοικία της Στρόγγας, ακολουθώντας τη δυτική όχθη της λίμνης Δρίνου, φτάνουμε στη χαμηλότερη κοιλάδα του Δεβόλη. (Pouqueville, τόμ. ΙΙΙ, σ.60)
  • Ο ποταμός Δεβόλης έχει επονομαστεί από τους ιστοριογράφους των σταυροφοριών ως Daemonis flumen και flumen Diaboli. (Pouqueville, τόμ. ΙΙΙ, σ.72)

    • [/tab]
    [tab name=’Tozer’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Urquhart’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Walker’]

    [/tab]
    [tab name=’Σχινάς’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [end_tabset]

  • Βυσσινιά

    Παλαιό Όνομα : Βέσιανη
    Δήμος : Καστοριάς
    [tab name=’Abbot’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Berard’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Boissonas’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Chirol’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Clarke’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Cousinery’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Frazer’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Holland’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Isambert’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Leake’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Mantegazza’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Pouqueville’]

  • Στην έξοδο της Βύσανης ξεκινά στενωπός, η επονομαζόμενη Πάψο Δερβένι. (Pouqueville, τόμ. ΙΙΙ, σ. 16)
    [/tab]
    [tab name=’Tozer’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Urquhart’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Walker’]

    [/tab]
    [tab name=’Σχινάς’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [end_tabset]

  • Εγνατία Οδός (Κανδαβία Οδός)

    • Σύμφωνα με τον Στράβωνα η Εγνατία οδός άρχιζε από το Δυρράχιο, περνούσε από την Ηράκλεια και διέσχιζε τη χώρα των Λυγκιστών, τη χώρα των Εορδαίων, καθώς και την Έδεσσα και την Πέλλα, από όπου κατέληγε στη Θεσσαλονίκη. Αυτή η περιγραφή έρχεται σε αντίθεση με αυτήν του Τίτου Λίβιου (Στράβ. βιβλ. VII, σ.223). (Pouqueville, τόμ. ΙΙΙ, σ. 39)
    • Βγαίνοντας από την Στρόγγα, ακολουθούμε για μία ώρα μια παλιά λιθόστρωτη οδό, η οποία θα πρέπει να αποτελούσε ένα τμήμα της Εγνατίας Οδού. (Pouqueville, τόμ. ΙΙΙ, σ.63)
    • Η Θεσσαλονίκη τέμνεται, από ανατολικά προς τα δυτικά, από έναν μεγάλο και μακρύ δρόμο που είναι η συνέχεια της παλαιότερης Εγνατίας οδού. Από τα δυτικά η Οδός έμπαινε στην πόλη από την πύλη της Ρώμης και βγαίνοντας από τα ανατολικά κατευθυνόταν προς τη Θράκη περνώντας από το βόρειο σύνορο της Χαλκιδικής –το οποίο αποτελούσε παλαιότερα τμήμα της Οδού. (Cousinery,τομ.Ι,σ. 25)
    • Μολονότι η σύγχρονη διαδρομή απο την Κωνσταντινούπολη προς τα Ορφανά και τη Θεσσαλονίκη, οδηγεί απο την Πράβιστα διαμέσω της Πιερικής κοιλάδας, κατα μήκος της νότιας πλευράς του Παγγαίου, ακριβώς στην ίδια γραμμή με αυτή του Ξέρξη, είναι η πιο άμεση, δεν συμπίπτει με με το Ρωμαϊκό δρόμο, ή την Εγνατία οδό, η οποία περνούσε κατα μήκος της απέναντι βάσης αυτού του βουνού διαμέσω των Φιλίππων και της Αμφίπολης, πιθανόν προκειμένου να συμπεριλάβει στη γραμμή και αυτές τις δύο σημαντικές πόλεις, απο τις οποίες η πρώτη ήταν Ρωμαϊκή αποικία. Αν και δεν είναι σίγουρο απο τα Οδοιπορικά οτι αυτή ήταν η κατεύθυνση του Ρωμαϊκού δρόμου, μπορεί να υπάρχει κάποια αμφιβολία ως προς το αν η Νεάπολη, η οποία βρίσκεται στη διαδρομή περίπου 12 μίλια απο τους Φιλίππους, δεν ήταν η Νεφτερόπολη. Όμως καθώς θα υπήρχε, σε αυτή τη περίπτωση μια άσκοπη παράκαμψη περίπου 20 μιλίων με μια γωνία προς τα βορειοανατολικά, αυτού του είδους η υπόθεση δεν μπορεί να στηριχθεί.(Leake, τομ.ΙΙΙ, σ. 180)
    • Η Λύχνιδος και η Ηράκλεια οι οποίες βρίσκονται κοντά στην γραμμή μεταξύ Δυρραχίου, ή Απολλωνίας και Θεσσαλονίκης, ήταν οι κύριες πόλεις στο κέντρο της Κανδαβίας ή Εγνατίας Οδού-η σημαντική γραμμή επικοινωνίας από ξηράς μεταξύ Ιταλίας και Ανατολής, μεταξύ Ρώμης, Κωνσταντινούπολης, και Ιερουσαλήμ.Μια τόσο σημαντική οδός στην οποία η απόσταση έχει σημαδευτεί με οδοδείκτες αμέσως μετά την ρωμαϊκή κατάκτηση της Μακεδονίας, ενώ η Ρώμη ήταν το κέντρο μιας ακμαίας εξουσίας.Έγινε το μέλημα του βυζαντινού και του ρωμαϊκού καθεστώτος. (Leake, τόμ.ΙΙΙ,σ.311)
    • Παρόλο που η Λυχνιδός, η Ηράκλεια και η Έδεσσα στην Κανδαβία οδό, όπως περιγράφει και ο Πολύβιος, εξακολουθούσαν να είναι τα τρία κύρια σημεία μεταξύ Δυρραχίου και Θεσσαλονίκης( η φύση στην πραγματικότητα είχε τραβήξει την γραμμή στην κοιλάδα του Γενούσου ποταμού, ξεκινώντας από την παραθαλάσσια χώρα της Ιλλυρίας και διεισδύοντας στο όρος Κανδαβία στην ίδια ανατολική κατεύθυνση προς την οποία η κοιλάδα στον ποταμό της Έδεσσας απολήγει στις πεδιάδες της Κάτω Μακεδονίας) φαίνεται να ήταν επιλογή των διαδρομών πάνω από τις βουνοκορφές οι οποίες περιέκλειαν τα σύνορα της Ιλλυρίας και της Μακεδονίας και οι οποίες διαχώριζαν την λίμνη της Λυχνιδός από τις κοιλάδες που βρέχονταν από τον Εριγώνα και τις διακλαδώσεις του.(Leake, τόμ.ΙΙΙ, σ.312)
    • Από σχόλιο του Πολυβίου η Κανδαβία οδός διαπερνούσε την χώρα των Εορδαίων, ξεκινώντας από αυτήν των Λυγκιστών έως την Έδεσσα, μαζί με τις ιστορικές αρχές που αναφέρονται, και ότι σε άλλο απόσπασμα του Λατίνου ιστορικού όπου περιγράφει την προέλαση του Περσέα από το Κίτιο στην Κάτω Μακεδονία μέσα από την Εορδαία στην Ελίμεια και στον Αλιάκμονα, αποκτούμε γνώση της ακριβούς κατάστασης στην Εορδαία, η οποία μοιάζει να εκτείνεται κατά μήκος της δυτικής πλευράς του όρους Βέρμιου, συμπεριλαμβανομένων του Οστρόβου και της Κατράνιτσας στα βόρεια, το Σαρηγκιόλ στην μέση και στα νότια οι πεδιάδες του Τζουμά, Μπουτζά και του Καραγιάννι, καθώς και τις κορυφογραμμές κοντά στην Κοζάνη και στην Κλεισούρα, στη Σιάτιστα, που μοιάζουν να είναι τα φυσικά όρια της περιφέρειας. (Leake, τόμ.ΙΙΙ, σ.316)
    • Οι σύγχρονες πορείες στα βουνά που διαχώριζαν τον Λύγκο από την Εορδαία,ήταν, από το Τιλμπελί στην Όσλοβα, προς τα ανατολικά, και από την Μπάνιτσα στο Όστροβο προς τα δυτικά. Η πρώτη είναι στην συνήθη πορεία από τα Βιτόλια στα Βοδενά και η τελευταία από την Φλώρινα προς το ίδιο μέρος.Παρόλο που η Φλώρινα είναι πιο κοντά από ότι τα Βιτόλια στην πλευρά της Ηράκλειας, θα εκλάμβανα την Εγνατία Οδό να διασχίζεται από την πρώτη πορεία, καθώς κατεβαίνει στις εορδαϊκές κοιλάδες πιο κοντά στην τοποθεσία της Έδεσσας.(Leake, τόμ.ΙΙΙ, σ.317)
    • Τα περάσματα της Πελαγονίας, στα οποία ο Περσέας τοποθετήθηκε από τον πατέρα του Φίλιππο, πιστεύω ότι είναι η ορεινή διάβαση στη σύγχρονη διαδρομή από την Αχρίδα προς τα Βιτόλια, που τώρα αποτελεί την κύρια αρτηρία στη θέση της παλιάς γραμμής ή γραμμών της Εγνατίας Οδού.Αυτή η αλλαγή ίσως προκλήθηκε από την συγκυρία ότι η Αχρίδα και τα Βιτόλια αποτελούν τώρα τα κύρια μέρη αντί της Λυχνίδου και της Ηράκλειας και βρίσκονται αντίστοιχα στα βόρεια των δύο αρχαίων τοποθεσιών, καθώς στην αρχαιότητα η Εγνατία είχε εδώ παρεκκλίνει από την ευθεία της πορεία επειδή υπήρχε ανάγκη να διασχίσει περιμετρικά είτε τη βόρεια είτε τη νότια άκρη της λίμνης Λυχνίδου.(Leake, τόμ.ΙΙΙ, σ.321)
    • Η ίδια αποσιώπηση για αυτές τις πόλεις μπορεί να θεωρηθεί ως επιχείρημα για να φανεί ότι οι τρεις διαδρομές στα Οδοιπορικά οδηγούσαν κατά μήκος της ανατολικής ακτής, αλλά είναι πιθανό ότι μια από αυτές τουλάχιστον προσέγγιζε το νότιο άκρο της λίμνης πλαγίως του περάσματος της Κανδαβίας, έτσι ώστε να αποφευχθεί τελείως η δυτική ακτή.(Leake, τόμ.ΙΙΙ, σ.328-9)
    • Στο ίδιο κεφάλαιο του Πολυβίου ο ιστορικός συνεχίζει να αφηγείται ότι ο Φίλιππος, αφού ξαναπήρε τις τρεις πόλεις της Φοιβατίδας που αναφέρθηκαν ήδη, προχώρησε για να καταλάβει άλλα μέρη της Δασσαρέτιδας, δηλαδή το Κρεόνιο και τη Γερυώνη(όχι το ίδιο μέρος με το Γέρτο) και τέσσερις πόλεις στη λίμνη Λυχνίτιδα, την Εγχελαρία,τον Κέρακα, το Σάτιο, και το Βόϊο, και μετά την Μπαντία των Καλίκαινων και την Οργεσσό των Πισσαντίνων.Οι τέσσερις πόλεις στη λίμνη βρίσκονταν στη δυτική ακτή, και αυτό μπορεί να συναχθεί από τα Οδοιπορικά, και κυρίως από το Συνοπτικό Οδοιπορικό, το οποίο προφανώς ακολουθούσε την ανατολική πλευρά της λίμνης από τη γέφυρα του Δρίλον στη Λύχνιδο, και το οποίο δεν κάνει αναφορά σε κανένα από τα μέρη που αναφέρει ο Πολύβιος. Η ίδια αποσιώπηση για αυτές τις πόλεις μπορεί να θεωρηθεί ως επιχείρημα για να φανεί ότι οι τρεις διαδρομές στα Οδοιπορικά οδηγούσαν κατά μήκος της ανατολικής ακτής, αλλά είναι πιθανό ότι μια από αυτές τουλάχιστον προσέγγιζε το νότιο άκρο της λίμνης πλαγίως του περάσματος της Κανδαβίας, έτσι ώστε να αποφευχθεί τελείως η δυτική ακτή.(Leake, τόμ.ΙΙΙ, σ.328-9)
    • Σύμφωνα με το Tabular Itinerary, οι Στόβοι απείχαν 47 οδοδείκτες από την Ηράκλεια του Λύγκου, η οποία ήταν στην Εγνατία Οδό, και 55 οδοδείκτες από τη Ταυριάνα. (Leake, τόμ.ΙΙΙ, σ. 441)
    • Η μεγάλη Εγνατία οδός οδηγεί από το Δυρράχιο στο Βυζάντιο. Από το δρόμο αυτό πέρασε και ο Ιγνάτιος –επίσκοπος Αντιοχείας-επί αυτοκράτορος Τραϊανού πηγαίνοντας προς το μαρτύριο του στα αμφιθέατρα της Ρώμης. (Frazer,σ. 167)
    • Η Εγνατία οδός ήταν η μεγαλύτερη στρατιωτική και εμπορική οδός της Θράκης και κατασκευάσθηκε επί των ημερών των βασιλέων της Μακεδονίας και πριν από τη Ρωμαϊκή κατάκτηση ονομαζόταν βασιλική οδός. (Isambert, σ. 16)

  • Γέφυρα της Σμιγής

    Παλαιό Όνομα : Γέφυρα της Σμιγής
    Δήμος : Καστοριάς
    [tab name=’Abbot’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Berard’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Boissonas’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Chirol’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Clarke’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Cousinery’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Frazer’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Holland’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Isambert’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Leake’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Mantegazza’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Pouqueville’]

  • Στον Αλιάκμονα, κοντά στην γέφυρα της Σμιγής, χύνεται ο ποταμός Σδρέοτσας. (Pouqueville, τόμ. ΙΙΙ, σ. 14)
  • Η γέφυρα της Χρούπιστας απέχει δύο λεύγες από το γεφύρι της Σμιγής. (Pouqueville, τόμ. ΙΙΙ, σ. 28)

    • [/tab]
    [tab name=’Tozer’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Urquhart’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Walker’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Σχινάς’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [end_tabset]

  • Μηλίτσα

    Παλαιό Όνομα : Σλήμιτσα
    Δήμος : Ορεστίδος
    [tab name=’Abbot’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Berard’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Boissonas’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Chirol’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Clarke’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Cousinery’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Frazer’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Holland’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Isambert’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Leake’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Mantegazza’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Pouqueville’]

  • Μία λεύγα μεσημβρινά της Κρέπενης βρίσκεται η Δοβρόλιστα και λίγο πιο πίσω, πάνω στο βουνό, το χωριό Σλήμνιτσα. (Pouqueville, τόμ. ΙΙΙ, σ. 14)
    [/tab]
    [tab name=’Tozer’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Urquhart’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Walker’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Σχινάς’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [end_tabset]

  • Καλοχώρι

    Παλαιό Όνομα : Δοβρόλιστα
    Δήμος : Καστοριάς
    [tab name=’Abbot’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Berard’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Boissonas’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Chirol’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Clarke’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Cousinery’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Frazer’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Holland’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Isambert’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Leake’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Mantegazza’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Pouqueville’]

  • Η Δοβρόλιστα βρίσκεται μία λεύγα μεσημβρινά της Κρέπενης. (Pouqueville, τόμ. ΙΙΙ, σ. 14)

    • [/tab]
    [tab name=’Tozer’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Urquhart’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Walker’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Σχινάς’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [end_tabset]

  • Άργος Ορεστικό

    Παλαιό Όνομα : Χρούπιστα
    Δήμος : Ορεστίδος
    [tab name=’Abbot’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Berard’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Boissonas’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Chirol’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Clarke’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Cousinery’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Frazer’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Holland’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Isambert’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Leake’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Mantegazza’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Pouqueville’]

  • Άλλοτε το Άργος Ορεστικόν είχε υποκατασταθεί από την Κρέπενη. (Pouqueville, τόμ. ΙΙΙ, σ. 13)

  • Η Ορεστίδα συνορεύει νότιο-νότιοδυτικά με την Εορδαία από τα εδάφη της Χρούπιστας, η οποία γειτνιάζει με την Καυλωνία. (Pouqueville, τόμ. ΙΙΙ, σ. 15)

  • Από την κοίτη του μικρού Δεβόλη μέχρι τη γέφυρα της Χρούπιστας είναι μιας ώρας διαδρομή, ενώ από το γεφύρι της Σμιγής η γέφυρα της Χρούπιστας απέχει δύο λεύγες. Εκεί συνήθιζαν να συχνάζουν τσιγγάνοι, οι οποίοι ασχολούνταν με την αναζήτηση ψηγμάτων χρυσού. (Pouqueville, τόμ. ΙΙΙ, σ. 28)

  • Η Χρούπιστα βρίσκεται έντεκα μίλια από την Καστοριά. Αριθμεί 200 οικογένειες Μωαμεθανών, που διατείνονται ότι κατάγονται από τους πρώτους κατακτητές της Μακεδονίας, καθώς και εκατό οικογένειες Χριστιανών, στις οποίες έχουν επιτρέψει να έχουν μερικές εκκλησίες. Σε μικρή απόσταση από εκεί βρίσκεται ένα βαρόσι (συνοικία), που ιδρύθηκε από εκατό περίπου οικογένειες Βλάχων προσφύγων από τη Βοσκόπολη, οι οποίες διατηρούν τα έθιμά τους και ζουν μοιράζοντας τον χρόνο τους ανάμεσα στη φροντίδα των ζωντανών τους, τη γεωργία και την υφαντική τέχνη, κατασκευάζοντας μάλλινα χοντρά υφάσματα, από τα οποία ράβονται λαϊκά ρούχα. Δεν είναι βέβαιο αν η Χρούπιστα είναι η αρχαία Ζαπάρα, που υπαγόταν στη στρατιωτική διοίκηση της Μακεδονίας, στην οποία περιλαμβανόταν το βόρειο τμήμα αυτού του γειτονικού με την Ιλλυρία βασιλείου. (Pouqueville, τόμ. ΙΙΙ, σ. 30)
    [/tab]
    [tab name=’Tozer’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Urquhart’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Walker’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Σχινάς’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [end_tabset]

  • Στυμφαλίδα

    Παλαιό Όνομα : Στυμφαλίδα
    Δήμος : Γρεβενών

     

    [tab name=’Abbot’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Berard’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Boissonas’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Chirol’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Clarke’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Cousinery’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Frazer’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Holland’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Isambert’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Leake’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Mantegazza’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Pouqueville’]

  • Την άνοιξη στο Μαυρονόρος της Στυμφαλίδας, κοντά στα Γρεβενά γινόταν το πανηγύρι του Δοβερού. (Pouqueville, τόμ. ΙΙΙ, σ. 13)
    [/tab]
    [tab name=’Tozer’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Urquhart’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Walker’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Σχινάς’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [end_tabset]

  • Μαυρονόρος

    Παλαιό Όνομα : Μαυρονόρος
    Δήμος : Γρεβενών
    [tab name=’Abbot’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Berard’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Boissonas’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Chirol’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Clarke’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Cousinery’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Frazer’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Holland’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Isambert’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Leake’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Mantegazza’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Pouqueville’]

  • Την άνοιξη στο Μαυρονόρος της Στυμφαλίδας, κοντά στα Γρεβενά, γινόταν το πανηγύρι του Δοβερού. (Pouqueville, τόμ. ΙΙΙ, σ. 13)
  • Το χωριό Μαυρονόρος βρίσκεται δεξιά και σχεδόν παράλληλα με τη Μαυρώνεια. Είναι γνωστό από την εμποροπανήγυρη που διοργανώνεται εκεί μια φορά τον χρόνο. Δίπλα του βρίσκεται το χωριό Δόβρανη, ενώ έξι μίλια βορειοδυτικά βρίσκονται οι βράχοι με το προσωνύμιο τα Δύο Αδέλφια. (Pouqueville, τόμ. ΙΙΙ, σ.99)

    • [/tab]
    [tab name=’Tozer’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Urquhart’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Walker’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [tab name=’Σχινάς’]
    Δεν υπάρχει περιεχόμενο για τον συγκεκριμένο περιηγητή για να καταχωρηθεί.
    [/tab]
    [end_tabset]